ଭାରତ ଚଳିତ ବର୍ଷ ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ତାରିଖରେ ଏହାର ୭୭ତମ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ପାଳନ କରୁଛି। ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସର ଆକର୍ଷଣ କେବଳ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ ପରେଡ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ନୁହେଁ; ଏହା ସାମରିକ ଶକ୍ତି ଏବଂ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ଆତ୍ମାକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରେ। ଦେଶର ସମ୍ୱିଧାନ ଜାନୁଆରୀ ୨୬, ୧୯୫୦ ରେ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ତେଣୁ, ଏହି ଦିନଟି ସାମ୍ୱିଧାନିକ ମୂଲ୍ୟବୋଧର ପ୍ରତୀକ: ନ୍ୟାୟ, ସ୍ୱାଧୀନତା, ସମାନତା ଏବଂ ସାମରିକ ଶକ୍ତି। ସମ୍ୱିଧାନ ପ୍ରଣୟନ ସହିତ, ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସର ତାରିଖ ଜାନୁଆରୀ ୨୬ ରେ ସ୍ଥିର କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ପଡ଼ୋଶୀ ପାକିସ୍ତାନ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୩ ରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ପାଳନ କରିବାର ପରମ୍ପରା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା।
ପାକିସ୍ତାନରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ପାଳନ କରିବାର ଦୁଇଟି କାରଣ ଅଛି। ପ୍ରଥମତଃ, ଏହି ଦିନରେ ଏକ ମୁସଲିମ ରାଷ୍ଟ୍ରର ଭିତ୍ତିଭୂମି ସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟତଃ, ପାକିସ୍ତାନ ତାର ପ୍ରଥମ ସମ୍ୱିଧାନ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା। ଏବେ, ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠେ: ଏହି ଦିନ ପାଇଁ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୩ କାହିଁକି ବାଛିଥିଲା?
ପାକିସ୍ତାନର ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ମାର୍ଚ୍ଚ ୨୩ ରେ କାହିଁକି?
୨୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୪୦ ରେ ଲାହୋରରେ ଏକ ସମ୍ମିଳନୀରେ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ବିବେଚିତ ମହମ୍ମଦ ଅଲି ଜିନ୍ନା ଏକ ପୃଥକ ମୁସଲିମ ରାଷ୍ଟ୍ର ଦାବି କରିଥିଲେ। ଜିନ୍ନାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଅଖିଳ ଭାରତ ମୁସଲିମ ଲିଗର କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ୱାହୀ କମିଟି ଲାହୋର ପ୍ରସ୍ତାବ ପାରିତ କରିଥିଲା। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ପରେ ପାକିସ୍ତାନ ସୃଷ୍ଟିର ମୂଳଦୁଆ ପାଲଟିଥିଲା (୧୯୪୭)।
ବିଭାଜନ ପରେ, ଜିନ୍ନା ୧୫ ଅଗଷ୍ଟ ୧୯୪୭ ରେ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରଥମ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଜେନେରାଲ ହୋଇଥିଲେ। ବ୍ରିଟିଶ ଭାରତର ଶେଷ ଭାଇସରୟ ଲର୍ଡ ଲୁଇସ ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନଙ୍କୁ କ୍ଷମତା ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇଥିଲା। ମାଉଣ୍ଟବ୍ୟାଟେନ ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ବିଭାଜନ ପରେ, ଉଭୟ ଦେଶକୁ ଡୋମିନିଅନ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଇଥିଲା। ୧୯୭୧ ରେ ଇସଲାମାବାଦରୁ ସୱାଧୀନତା ପାଇବା ପରେ, ପାକିସ୍ତାନର ପୂର୍ୱ ଅଂଶ ବାଂଲାଦେଶ ହୋଇଗଲା।
୨୩ ମାର୍ଚ୍ଚ ୧୯୫୬ ରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଏହାର ପ୍ରଥମ ସମ୍ୱିଧାନ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା। ଲାହୋର ପ୍ରସ୍ତାବର ୧୬ ବର୍ଷ ପରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ଏହାର ପ୍ରଥମ ସମ୍ୱିଧାନ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା, ଯାହା ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ ଡୋମିନିଅନ ରୁ ଏକ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦେଶରେ ପରିଣତ କରିଥିଲା। ଏହା ମାଧ୍ୟମରେ, ଦେଶକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ପାକିସ୍ତାନ ଇସଲାମିକ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ଏହି ଦିନକୁ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସ ଭାବରେ ନାମିତ କରାଯାଇଥିଲା।
ତଥାପି, ଏହି ସମ୍ୱିଧାନକୁ 1958 ମସିହାରେ ରଦ୍ଦ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ସାମରିକ ଆଇନ ଲାଗୁ କରାଯାଇଥିଲା। ପରେ 1962 ମସିହାରେ ଏକ ନୂତନ ସମ୍ୱିଧାନ ଏହାକୁ ବଦଳାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନର ବର୍ତ୍ତମାନର ସମ୍ୱିଧାନ, ଏହାର ତୃତୀୟ ସଂସ୍କରଣ, 1973 ମସିହାରେ ପ୍ରଣୟନ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସଂଶୋଧନ କରାଯାଇଥିଲା।
ପାକିସ୍ତାନରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସରେ ଇସଲାମାବାଦରେ ଏକ ମହାନ ସାମରିକ ପରେଡ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ।
ଏହି ଦିନ ପାକିସ୍ତାନରେ କ’ଣ ହୁଏ?
ମାର୍ଚ୍ଚ 23 ତାରିଖ ପାକିସ୍ତାନର ଇତିହାସରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତାରିଖ। ଏହି ଦିନ, ଏକ ମୁସଲିମ ରାଷ୍ଟ୍ରର ଧାରଣାର ମୂଳଦୁଆ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା। ଏକ ସୱତନ୍ତ୍ର ଦେଶ ପାଇଁ ଦାବି କରାଯାଇଥିଲା। ବର୍ଷ ଭିନ୍ନ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପ୍ରଥମ ସମ୍ୱିଧାନ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ପାଇଁ ଏହି ତାରିଖକୁ ବାଛି ନିଆଯାଇଥିଲା। ସମ୍ୱିଧାନ ପ୍ରଣୟନ ସହିତ, ଦେଶ ଏକ ଗଣତନ୍ତ୍ର ହୋଇଗଲା। ପାକିସ୍ତାନରେ ଗଣତନ୍ତ୍ର ଦିବସରେ, ଇସଲାମାବାଦରେ ଏକ ମହାନ ସାମରିକ ପରେଡ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ। ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ବଣ୍ଟନ କରାଯାଏ। ସାରା ଦେଶରେ ଉତ୍ସବ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୁଏ, ଏବଂ ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ବନ୍ଦ ରହିଥାଏ। ଦେଶ ଦେଶପ୍ରେମର ଏକ ପରିବେଶ ବ୍ୟାପିଯାଏ। ଘରଠାରୁ ଦୋକାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁଠି ପାକିସ୍ତାନୀ ପତାକା, ସାଜସଜ୍ଜା ସହିତ।
