ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୬।୮: ଯେତେବେଳେ ପ୍ରାୟ ଏକ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ମୂଲ୍ୟର ଏକ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ଜଣେ ଗରିବ କର୍କଟ ରୋଗୀଙ୍କ ମାଗଣା ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସରକାରୀ ହସ୍ପିଟାଲରୁ ଗାଏବ ହୋଇଯାଏ ଏବଂ କଳାବଜାରରେ ପହଞ୍ଚିଯାଏ, ସେତେବେଳେ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗ କେବଳ ଚୋରିଠାରୁ ଅଧିକ ହୋଇଯାଏ। ଏହା ରୋଗୀଙ୍କ ଜୀବନ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ବିଷୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଥାଏ। ବିକାନେରର ଏକ ସରକାରୀ କର୍କଟ ହସ୍ପିଟାଲ ସହିତ ଜଡିତ ଏହି କଥିତ ନେଟୱାର୍କର ତଦନ୍ତ ସମ୍ପର୍କରେ ଏବେ ବିବ୍ରତକାରୀ ବିବରଣୀ ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଦିଲ୍ଲୀରେ ଜବତ ହୋଇଥିବା ଇଞ୍ଜେକ୍ସନର ନମୁନାରେ କର୍କଟ ରୋଗ ସହିତ ଲଢ଼ିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସକ୍ରିୟ ଉପାଦାନର ଅଭାବ ଥିବା ଜଣାପଡିଛି; ବରଂ ସେଥିରେ ପାଣି ଏବଂ ଜୀବାଣୁ ଥିଲା। ଅନ୍ୟ ଶବ୍ଦରେ, ରୋଗୀ ଯେଉଁ ଔଷଧ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରନ୍ତି ତାହା ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନ ପାଇଁ ବିପଦ ହୋଇପାରେ।
କାହାଣୀଟି ସେଠାରେ ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ। ଅଭିଯୋଗ କରାଯାଇଛି ଯେ ଗରିବ ରୋଗୀଙ୍କ ପାଇଁ ସରକାରୀ ଯୋଗାଣର ଏକ ଅଂଶ ମହଙ୍ଗା ଇଞ୍ଜେକ୍ସନକୁ ମଲିଭଗତ ବା ହାତ ମିଳାମିଶା ମାଧ୍ୟମରେ ଚୋରି କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଦିଲ୍ଲୀର କଳାବଜାରରେ ବିକ୍ରି କରାଯାଇଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଖାଲି ଶୀଶାଗୁଡ଼ିକୁ ପାଣି ଏବଂ ଜୀବାଣୁରେ ପୂରଣ କରିବା ପରେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ବଜାରରେ ପୁନଃପ୍ରଚଳନ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରାଯାଇଥିଲା ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି। କର୍କଟ ରୋଗ ଭଳି ଗମ୍ଭୀର ରୋଗ ସହିତ ଲଢୁଥିବା ଜଣେ ରୋଗୀ ଚିକିତ୍ସା ନାମରେ ପ୍ରକୃତରେ କ’ଣ ଦିଆଯାଉଛି ତାହା ଜାଣି ନପାରିଲେ ପଦ୍ଧତିଗତ ବିଫଳତାର ପରିମାଣ କଳ୍ପନା କରନ୍ତୁ। ଔଷଧ ବିଭାଗ ଜର୍ମାନୀର ମର୍କ ଲ୍ୟାବରେ ଜବତ ନମୁନାଗୁଡ଼ିକର ପରୀକ୍ଷା କରାଇଥିଲା। ଫଳାଫଳ ଏବେ ସମଗ୍ର ନେଟୱାର୍କ, ହସ୍ପିଟାଲ ତଦାରଖ ଏବଂ ସରକାରଙ୍କ ଔଷଧ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳର ସୁରକ୍ଷା ଉପରେ ଗମ୍ଭୀର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି।
ଅଭିଯୋଗ ଅନୁଯାୟୀ, ସରକାରୀ କର୍କଟ ହସ୍ପିଟାଲରେ ଅଭାବୀ ରୋଗୀଙ୍କୁ ଆଭେଲୁମାବ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ମାଗଣାରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯିବା କଥା ଥିଲା; ଇଞ୍ଜେକ୍ସନର ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ଏକ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା। ଅଭିଯୋଗ କରାଯାଇଛି ଯେ ହସ୍ପିଟାଲ ସ୍ତରରେ ମିଳିତ ଭାବରେ କିଛି ଇଞ୍ଜେକ୍ସନକୁ ଅପବ୍ୟବହାର କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ କଳାବଜାରରେ ବିକ୍ରି କରାଯାଇଥିଲା। ଦିଲ୍ଲୀରେ ଏକ ତଦନ୍ତ ସମୟରେ ଏପରି ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ ଔଷଧ ବିଭାଗ ନମୁନାଗୁଡ଼ିକର ପରୀକ୍ଷା କରାଇଥିଲା।
ତଦନ୍ତ ରିପୋର୍ଟରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ କର୍କଟ ରୋଗର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକୀୟ ସକ୍ରିୟ ଉପାଦାନ ନମୁନାରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅନୁପସ୍ଥିତ ଥିଲା; ଯେଉଁ ଔଷଧ ପାଇଁ ଇଞ୍ଜେକ୍ସନ ଦିଆଯାଇଥିଲା ତାହା ଅନୁପସ୍ଥିତ ଥିଲା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ନମୁନାଗୁଡ଼ିକରେ ପାଣି ଏବଂ ଜୀବାଣୁ ଥିବା ଜଣାପଡିଥିଲା। ରାଜସ୍ଥାନର RCMLର MD ପୁଖରାଜ ଗର୍ଗ ମଧ୍ୟ ସ୍ବକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ଔଷଧଟି ନକଲି ଥିଲା। ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି ଯେ ବ୍ୟବହୃତ ଖାଲି ଭାଏଲଗୁଡ଼ିକୁ ପାଣି ଏବଂ ଜୀବାଣୁର ମିଶ୍ରଣ ସହିତ ପୁନଃପୂରଣ କରାଯାଇଥିଲା। ଯଦି ଏପରି ଔଷଧ ରୋଗୀଙ୍କ ଶରୀରରେ ପ୍ରବେଶ କରେ, ତେବେ ଏହା ଗୁରୁତର ସଂକ୍ରମଣର ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ତଦନ୍ତରୁ ଇ. କୋଲାଇ ଭଳି ଜୀବାଣୁର ଉପସ୍ଥିତି ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଫଳରେ, ଏହି ମାମଲା କେବଳ ଆର୍ଥିକ ଠକେଇ ନୁହେଁ ବରଂ ରୋଗୀଙ୍କ ଜୀବନକୁ ବିପଦରେ ପକାଇବା ଏକ ଗମ୍ଭୀର ଅପରାଧ।
ତଦନ୍ତର ପରିସର କର୍କଟ ଔଷଧ ବାହାରେ ବିସ୍ତାରିତ। ରିପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକ ସୂଚିତ କରେ ଯେ ବାତ୍ୱ ପରୀକ୍ଷା ଏବଂ ଚିକିତ୍ସାରେ ବ୍ୟବହୃତ କିଛି ଔଷଧର ନମୁନା ମଧ୍ୟ ଅସୁରକ୍ଷିତ ବୋଲି ଜଣାପଡିଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ମାନବ ଶରୀରରେ ସଂକ୍ରମଣ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ଜୀବାଣୁ ରହିଛି। ଏହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଔଷଧ ବିଭାଗ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ନେଟୱାର୍କ ସହିତ ଜଡିତ ଅନ୍ୟ ଔଷଧଗୁଡ଼ିକର ତଦନ୍ତ କରି ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବ।
ଦିଲ୍ଲୀ ଡ୍ରଗ କଣ୍ଟ୍ରୋଲର ଦ୍ୱାରା ଜବତ ନମୁନାଗୁଡ଼ିକୁ ଉତ୍ପାଦନକାରୀ କମ୍ପାନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ଜର୍ମାନୀର ମର୍କର ପରୀକ୍ଷାଗାରରେ ପରୀକ୍ଷା କରାଯାଇଥିଲା। ବିଦେଶୀ ଲ୍ୟାବର ରିପୋର୍ଟରେ ସକ୍ରିୟ ଉପାଦାନର ଅନୁପସ୍ଥିତି ଏବଂ ନିଶ୍ଚିତ ଜୀବାଣୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ଏହି ରିପୋର୍ଟ ଆଧାରରେ, କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷମାନେ ଏବେ ନକଲି ଔଷଧ ନେଟୱାର୍କର ପରିମାଣ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରିବାକୁ ଏବଂ ସମ୍ପୃକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନଟ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବେ।
ଏହି କ୍ଷେତ୍ରରେ ରାଜସ୍ଥାନ ସରକାରଙ୍କ ଏକ ଉଦ୍ୟୋଗ – RCML ର ଭୂମିକା ମଧ୍ୟ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କାରଣ ଏହା ସରକାରୀ ସ୍ତରରେ ଔଷଧ ବଣ୍ଟନ ପାଇଁ ଦାୟୀ। ଯଦି ଗରିବ ରୋଗୀଙ୍କୁ ମାଗଣା ବଣ୍ଟନ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଔଷଧଗୁଡ଼ିକ ହସ୍ପିଟାଲ ବାହାରେ କଳା ବଜାରରେ ପହଞ୍ଚିଯାଏ, ତେବେ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ତଦାରଖ ସମ୍ପର୍କରେ ଗମ୍ଭୀର ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିବ। ତଦନ୍ତକାରୀ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ହସ୍ପିଟାଲରୁ ଔଷଧ କିପରି ବାହାରିଲା ଏବଂ ଦିଲ୍ଲୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନେଟୱାର୍କ କିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କଲା ତାହା ଜାଣିବାର ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି।
ଜର୍ମାନ ଫୋରେନ୍ସିକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାଏଲର ରବର ଷ୍ଟପରରେ 1.2 ମିମି ପଙ୍କଚର ମିଳିଥିଲା ଏବଂ ଆଲୁମିନିୟମ କ୍ୟାପରେ ସ୍କ୍ରାଚ ଚିହ୍ନ ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଥିଲା। ତଦନ୍ତରୁ ଜଣାପଡିଛି ଯେ ଏହି ଗ୍ୟାଙ୍ଗ ବିକାନେରର ଏକ କର୍କଟ ହସ୍ପିଟାଲକୁ ଯୋଗାଇଥିବା ପ୍ରକୃତ ଔଷଧ ବାହାର କରୁଥିଲା – ଏକ ସିରିଞ୍ଜ ସାହାଯ୍ୟରେ ଭାଏଲଗୁଡ଼ିକୁ ପଙ୍କଚର କରି, ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଦିଲ୍ଲୀର କଳା ବଜାରରେ ଉଚ୍ଚ ମୂଲ୍ୟରେ ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରି କରୁଥିଲା। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଖାଲି ଭାଏଲକୁ ଭେଜାଳ ତରଳ ପଦାର୍ଥରେ ପୂରଣ କରାଯିବ ଏବଂ ପୁନଃ ସିଲ କରାଯିବ। ପ୍ରକୃତ ଔଷଧରେ 8.2% ମାନିଟୋଲ ଏବଂ 0.092% ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆସେଟିକ ଏସିଡ ଥାଏ, ଯେତେବେଳେ ଜବତ ନକଲି ଇଞ୍ଜେକ୍ସନରେ ଯଥାକ୍ରମେ କେବଳ 1.3% ଏବଂ 0.013% ଏହି ପଦାର୍ଥ ଥିବା ଜଣାପଡିଛି।
