ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୬।୯: ଭାରତୀୟ ଡିଜିଟାଲ ଅର୍ଥନୀତିରେ ଆଜିକାଲି UPIକୁ ନେଇ ଏକ ନୂଆ ବିତର୍କ ଓ ବିବାଦ ଦେଖାଦେଇଛି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏବଂ NPCI ଦ୍ୱାରା ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ମର୍ଚାଣ୍ଟ କାରବାର ଉପରେ ୦.୪% ମର୍ଚାଣ୍ଟ ଡିସକାଉଣ୍ଟ ରେଟ (MDR) ଲାଗୁ କରିବାର ନୂଆ ବିଜ୍ଞପ୍ତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଚିନ୍ତାରେ ପକାଇ ଦେଇଛି। ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ସାଧାରଣ ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ କୌଣସି ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ କରାଯିବ ନାହିଁ ଏବଂ ଏହି ଫି କେବଳ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ଉପରେ ଲାଗୁ ହେବ, ତଥାପି ବିରୋଧୀ ଓ ସାଧାରଣ ଜନତାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହାକୁ ନେଇ ବଡ଼ ଧରଣର ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଲାଗି ରହିଛି।
ଏହି ବଡ଼ ବିବାଦ ମଧ୍ୟରେ ଲୋକଙ୍କ ମନରେ ପୁଣି ଏକ ମୌଳିକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି ଯେ ବାସ୍ତବରେ ପକେଟ ବଜେଟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଆମ ପାଇଁ କେଉଁଟି ସର୍ୱୋତ୍ତମ? ଡିଜିଟାଲ UPI ନା ପକେଟରେ ଥିବା ନଗଦ ଟଙ୍କା (କ୍ୟାଶ), ଉଭୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କେଉଁ ମାଧ୍ୟମରେ ମଣିଷ ପ୍ରକୃତରେ ଅଧିକ ଟଙ୍କା ସଞ୍ଚୟ କରିପାରିବ?
UPI ମାଧ୍ୟମରେ ଦେୟ ପ୍ରଦାନ କରିବାର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଲାଭ ହେଉଛି ପ୍ରତ୍ୟେକ କାରବାରର ଏକ ଡିଜିଟାଲ ରେକର୍ଡ ରହିଯାଏ। ଆପ୍ରେ ପେମେଣ୍ଟ ହିଷ୍ଟ୍ରି ଦେଖି ଟଙ୍କା କେଉଁଠି କେଉଁଠି ଖର୍ଚ୍ଚ ହେଲା ତାହା ସହଜରେ ଜାଣିହୁଏ; ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ନଗଦ ଟଙ୍କାରେ କାରବାର କଲେ ଛୋଟ ଛୋଟ ଖର୍ଚ୍ଚର ହିସାବ ରଖିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇପଡ଼େ। ଅନେକ ସମୟରେ ଲୋକେ ପକେଟରେ ଥିବା କ୍ୟାଶ ଯୋଗୁଁ ବିନା ଭାବିଚିନ୍ତି ଖର୍ଚ୍ଚ କରିପକାନ୍ତି। କାରଣ ହାତରୁ ନୋଟ ଚାଲିଯିବାର ଅନୁଭବ ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ବାସ୍ତବରେ ଅନୁଭୂତ କରାଇଥାଏ, ଅଥଚ UPIରେ କେବଳ ଗୋଟିଏ କ୍ଲିକରେ ଟଙ୍କା ପଠାଯାଇପାରେ ଏବଂ ଏହି ଅଭ୍ୟାସ ଅତ୍ୟଧିକ ଖର୍ଚ୍ଚ (ଓଭରସ୍ପେଣ୍ଡିଂ)ର କାରଣ ମଧ୍ୟ ପାଲଟିପାରେ।
ଅନେକ ଆର୍ଥିକ ବିଶେଷଜ୍ଞ ମାନନ୍ତି ଯେ ନଗଦ ଟଙ୍କାରେ ଦେୟ ପ୍ରଦାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ସଞ୍ଚୟ କରିବାର ଅଭ୍ୟାସ ଅଧିକ ଭଲ ହୋଇଥାଏ, କାରଣ ହାତରେ ଥିବା ନୋଟ ସରିଯାଉଥିବା ଦେଖି ମସ୍ତିଷ୍କ ଆପେ ଆପେ ଖର୍ଚ୍ଚ କମାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରେ। ଏହାକୁ ‘କ୍ୟାଶ ଏନଭଲପ ବଜେଟିଂ’ ପଦ୍ଧତି ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ପ୍ରତି ମାସରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଖର୍ଚ୍ଚ ପାଇଁ ର୍ନିଦ୍ଦିଷ୍ଟ ପରିମାଣର ଟଙ୍କା ଅଲଗା ରଖାଯାଏ ଏବଂ ସେତିକି ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ହିଁ ଚଳିବାକୁ ପଡ଼ିଥାଏ। ଏହି ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା ‘ଇମ୍ପଲ୍ସ ବାଇଙ୍ଗ’ ଅର୍ଥାତ ଅନାବଶ୍ୟକ କିଣାକିଣି ଅଭ୍ୟାସ ଉପରେ ରୋକ ଲାଗିଥାଏ, ଯାହା UPI ତୁଳନାରେ ନଗଦରେ ଅଧିକ ସହଜରେ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରାଯାଇପାରେ।
ଦୈନନ୍ଦିନ ଛୋଟ ଖର୍ଚ୍ଚ ଯେପରିକି ପନିପରିବା, ଅଟୋ ଭଡ଼ା କିମ୍ୱା ଚା’-ଜଳଖିଆ ପାଇଁ UPI ବେଶ ସୁବିଧାଜନକ, କାରଣ ଏଥିରେ ଖୁଚୁରା ପଇସାର ଝଞ୍ଜଟ ନ ଥାଏ ଏବଂ ସଠିକ ପରିମାଣର ଟଙ୍କା ସିଧାସଳଖ ଟ୍ରାନ୍ସଫର ହୋଇଯାଏ। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ ବଡ଼ ଧରଣର କିଣାକିଣି କିମ୍ୱା ମାସିକ ବଜେଟ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା ପାଇଁ ନଗଦ ଆଧାରିତ ବଜେଟିଂ ଅଧିକ ଫଳପ୍ରଦ ବିବେଚିତ ହୁଏ, କାରଣ ଏଥିରେ ଖର୍ଚ୍ଚର ଏକ ସୀମା ପୂର୍ୱରୁ ହିଁ ର୍ନିଦ୍ଧାରିତ ଥାଏ। ଅର୍ଥାତ ସଞ୍ଚୟ ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ଦୁଇଟି ଯାକ ଉପାୟର ନିଜସୱ ଲାଭ ରହିଛି, ଏବଂ ଏହା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପେ ନିର୍ଭର କରେ ଯେ ବ୍ୟକ୍ତି କେଉଁ ପ୍ରକାରର ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି।
