ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୮।୬: ଭାରତୀୟ ରେଳବାଇରେ ଯାତ୍ରା କରୁଥିବା ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଟିକେଟ୍ ବୁକିଂର ଅନେକ ବିକଳ୍ପ ରହିଛି। ଏହା ମଧ୍ୟରେ ତତ୍କାଳ ବୁକିଂ (Tatkal Booking) ଏବଂ କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ (Current Booking) ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ବ୍ୟବହୃତ ବିକଳ୍ପ। ହେଲେ ଅନେକ ସମୟରେ ଯାତ୍ରୀମାନେ ଏହି ଦୁଇଟି ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ପାର୍ଥକ୍ୟ ବୁଝିପାରନ୍ତି ନାହିଁ। ଦୁହିଁଙ୍କ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଟିକେଟ୍ ମିଳିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା, ସମୟ ଏବଂ ସିଟ୍ର ଉପଲବ୍ଧତା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ।
ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏହି ଦୁଇଟି ବୁକିଂ ମଧ୍ୟରେ କ’ଣ ରହିଛି ବଡ଼ ପାର୍ଥକ୍ୟ:
‘ତତ୍କାଳ ବୁକିଂ’ କ’ଣ?
ତତ୍କାଳ ବୁକିଂ ହେଉଛି ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ସୁବିଧା, ଯେଉଁଥିରେ ଯାତ୍ରା କରିବାର ଠିକ୍ ଗୋଟିଏ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ ଟିକେଟ୍ ବୁକ୍ କରାଯାଇପାରିବ। ଏଥିପାଇଁ ରେଳବାଇ ପକ୍ଷରୁ କିଛି ସିଟ୍ର କୋଟା ଆଗୁଆ ସ୍ଥିର କରାଯାଇଥାଏ।
ଏସି (AC) କ୍ଲାସ୍ ପାଇଁ ବୁକିଂ: ସକାଳ ୧୦ଟାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।
ନନ୍-ଏସି (Non-AC) କ୍ଲାସ୍ ପାଇଁ ବୁକିଂ: ସକାଳ ୧୧ଟାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୁଏ।
ଏଥିରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଟ୍ରେନ୍ ପାଇଁ ଅଲଗା କୋଟା ଥାଏ ଏବଂ ସିଟ୍ ପୂର୍ବରୁ ସଂରକ୍ଷିତ ରହିଥାଏ। ସିଟ୍ ସଂଖ୍ୟାକୁ ନେଇ ଏଥିରେ ଟିକେଟ୍ କନଫର୍ମ କିମ୍ବା ୱେଟିଂ (Waiting) ମଧ୍ୟ ମିଳିପାରେ।
‘କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ’ କେତେବେଳେ ହୁଏ?
କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ ସେହି ସିଟ୍ ଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ହୋଇଥାଏ, ଯାହା ଟ୍ରେନ୍ର ଚାର୍ଟ ପ୍ରସ୍ତୁତ (Chart Preparation) ହେବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଖାଲି ରହିଯାଇଥାଏ।
ସମୟ: ସାଧାରଣତଃ ଟ୍ରେନ୍ ଛାଡ଼ିବାର କିଛି ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ଏହି ବୁକିଂ ଉପଲବ୍ଧ ହୋଇଥାଏ।
ସିଟ୍ ଉପଲବ୍ଧତା: ଏଥିପାଇଁ କୌଣସି ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର କୋଟା ନଥାଏ। ଶେଷ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯେଉଁ ସିଟ୍ ଖାଲି ବଞ୍ଚିଥାଏ, କେବଳ ସେହି ସିଟ୍ର ହିଁ ବୁକିଂ କରାଯାଏ। ଏଥିରେ ସାଧାରଣତଃ କନଫର୍ମ ସିଟ୍ ମିଳିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ଥାଏ।
ଉଭୟର ବୁକିଂ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଲଗା:
ତତ୍କାଳ ଟିକେଟ୍ ବୁକିଂ ରେଳବାଇର ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ସମୟ ଅନୁସାରେ IRCTC ୱେବସାଇଟ୍, ଆପ୍ କିମ୍ବା ରେଳ କାଉଣ୍ଟରରୁ କରାଯାଇଥାଏ। ଅନ୍ୟପଟେ, କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ ଟ୍ରେନ୍ ଚାର୍ଟ ତିଆରି ହେବା ପରେ ବଞ୍ଚିଥିବା ଖାଲି ସିଟ୍ ଆଧାରରେ ଉପଲବ୍ଧ ହୁଏ। ଏହା ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କୁ ଶେଷ ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଟିକେଟ୍ ବୁକ୍ କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେଇଥାଏ।
ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପାର୍ଥକ୍ୟ:
ତତ୍କାଳ ବୁକିଂ ହେଉଛି ପୂର୍ବରୁ ସଂରକ୍ଷିତ କୋଟାର ଟିକେଟ୍ ବୁକିଂ, ଯେଉଁଠାରେ କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ ହେଉଛି ଶେଷ ସମୟରେ ବଞ୍ଚିଯାଇଥିବା ଖାଲି ସିଟ୍ର ବୁକିଂ। ଅର୍ଥାତ୍ ଯଦି କୌଣସି ଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଜରୁରୀକାଳୀନ ଯାତ୍ରା କରିବାକୁ ପଡ଼େ ଏବଂ ତତ୍କାଳ ଟିକେଟ୍ ମିଳି ନ ଥାଏ, ତେବେ ସେ କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂରେ ଖାଲି ସିଟ୍ ଅଛି କି ନାହିଁ ଯାଞ୍ଚ କରିପାରିବେ।
ଯାତ୍ରୀଙ୍କ ପାଇଁ ପରାମର୍ଶ:
ଟ୍ରେନ୍ରେ ସିଟ୍ ପାଇବା ପାଇଁ ସଠିକ ସମୟରେ ବୁକିଂ କରିବା ସବୁଠାରୁ ଭଲ ଉପାୟ। ତତ୍କାଳରେ ସିଟ୍ ଖୁବ୍ ଶୀଘ୍ର ଶେଷ ହୋଇଯାଉଥିବା ବେଳେ କରେଣ୍ଟ ବୁକିଂ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଖାଲି ସିଟ୍ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଏହି ଦୁଇଟି ସୁବିଧାର ସଠିକ୍ ବ୍ୟବହାର କରି ଯାତ୍ରୀମାନେ ନିଜ ଯାତ୍ରାକୁ ସହଜ ଓ ଆରାମଦାୟକ କରିପାରିବେ।
