ତେହରାନ,୭।୫: ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆର ସବୁଠାରୁ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସାମୁଦ୍ରିକ କରିଡର ଆଉ କେବଳ ଏକ ବାଣିଜ୍ୟ ପଥ ନୁହେଁ; ଏହା ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ସଂଘର୍ଷର ଏକ ବିସ୍ଫୋରକ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ ହେଉଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଫସି ରହିଥିବା ପ୍ରାୟ 1,600 ଜାହାଜ ବିଶ୍ୱର ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ରେଖା ଉପରେ ଘନୀଭୂତ ବିଶାଳ ସଙ୍କଟର ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ସୂଚକ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ। ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକର ସୁରକ୍ଷିତ ପଥ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ‘ପ୍ରୋଜେକ୍ଟ ଫ୍ରିଡମ’ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ; କିନ୍ତୁ, ଆମେରିକୀୟ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଏହି ମିଶନ ମାତ୍ର ୪୮ ଘଣ୍ଟା ମଧ୍ୟରେ ଭୁଶୁଡ଼ି ପଡ଼ିଥିଲା। ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବନ୍ଦ ହେବା ପୂର୍ବରୁ କେବଳ ଦୁଇଟି ଜାହାଜକୁ ସଫଳତାର ସହ ସୁରକ୍ଷା ଦିଆଯାଇପାରିଲା।
ପରିସ୍ଥିତି ଏବେ ଏପରି ଏକ ସ୍ଥାନରେ ପହଞ୍ଚିଛି ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରମୁଖ ଜାହାଜ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ସୁରକ୍ଷା ବିନା ପରିବହନର ବିପଦ ନେବାକୁ ଅନିଚ୍ଛୁକ। ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ, ଡ୍ରୋନ ଧମକ ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ବିସ୍ଫୋରଣ ଏହି ରଣନୈତିକ ଜଳପଥକୁ ‘ସାମୁଦ୍ରିକ ଯୁଦ୍ଧ କ୍ଷେତ୍ର’ରେ ପରିଣତ କରିଛି। ଏହି ମାର୍ଗରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଉତ୍ତେଜନା – ତୈଳ, ଗ୍ୟାସ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତିର ହୃଦସ୍ପନ୍ଦନ ବିବେଚିତ – ବିଶ୍ୱକୁ ଏକ ଗମ୍ଭୀର ଆର୍ଥିକ ଆଘାତ ଦେଇପାରେ।
ଏହି ସମୟରେ, ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆର ଏକ ଜାହାଜରେ ବିସ୍ଫୋରଣ ପରିସ୍ଥିତିର ଅସ୍ଥିରତାକୁ ଆହୁରି ତୀବ୍ର କରିଛି। ଆମେରିକା ଇରାନ ଆଡକୁ ଇଙ୍ଗିତ କରି ଗୁପ୍ତ ଅଭିଯୋଗ ଜାରି କରିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ତେହରାନ ଏହି ଦାବିଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରିଥିଲା। ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆରେ ଥିବା ଇରାନୀ ଦୂତାବାସ ଏକ ବିବୃତ୍ତି ଜାରି କରି ଘୋଷଣା କରିଛି ଯେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ‘ସୁରକ୍ଷା ସଂଘର୍ଷ କ୍ଷେତ୍ର’ ପାଲଟିଛି ଏବଂ ସେଠାରେ ପରିସ୍ଥିତି ଆଉ ପୂର୍ବ ପରି ନାହିଁ। ଇରାନ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଛି ଯେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ବଢୁଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଦ୍ୱାରା ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିବା ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ଏକ ସିଧାସଳଖ ପରିଣାମ।
ଇରାନର ବିବୃତ୍ତିକୁ କେବଳ ସ୍ପଷ୍ଟୀକରଣ ଭାବରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ରଣନୈତିକ ଚେତାବନୀ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଉଛି। ତେହରାନ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ କହିଛି ଯେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ନିୟମ, ଚେତାବନୀ ଏବଂ ସମନ୍ବୟ ପ୍ରୋଟୋକଲକୁ ଅବମାନନା କରୁଥିବା ଯେକୌଣସି ଜାହାଜ ନିଜ ବିପଦରେ ଏହା କରିବ। ମୂଳତଃ, ଇରାନ ଏବେ ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ ଏହି ବାର୍ତ୍ତା ଦେଉଛି ଯେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଗତି କରୁଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜାହାଜ ଏହାର ନଜର ଏବଂ ସର୍ତ୍ତାବଳୀର ଅଧୀନରେ ରହିବ।
ବିଶ୍ଳେଷକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏହା କେବଳ ସାମୁଦ୍ରିକ ସୁରକ୍ଷାର ଏକ ପ୍ରସଙ୍ଗ ନୁହେଁ, ବରଂ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଶକ୍ତି ସଂଘର୍ଷରେ ଏକ ନୂତନ ମୋର୍ଚ୍ଚା। ଯଦି ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପାଇଁ ଅସ୍ଥିର ରହିଥାଏ, ତେବେ ଏହାର ପ୍ରଭାବ ସିଧାସଳଖ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ, ବିଶ୍ୱ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ଏବଂ ଏସୀୟ ଅର୍ଥନୀତି ଉପରେ ପଡ଼ିବ। ବିଶ୍ୱ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ ଜଳପଥ ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି ଯେଉଁଠାରେ ଏକ ଛୋଟ ଚିଙ୍ଗାର ମଧ୍ୟ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୈତିକ ଝଡ଼ରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ।
