କମିନି କଣ୍ଢେଇ ନାଚର ଆଦର

ଢେଙ୍କାନାଳ ଅଫିସ, ୧୫।୨: ଢେଙ୍କାନାଳ କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ପରମ୍ପରା ଅର୍ଦ୍ଧଶତାବ୍ଦୀ ପୁରୁଣା। କଳାକାରର ହାତ ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିବା କଣ୍ଢେଇର ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗୀ ବିଭୋର କରିଥାଏ ଦର୍ଶକଙ୍କୁ। ଜିଲାର ୧୪ ଲୋକକଳା ବିଭବ ଭିତରେ ସାମିଲ ହୋଇଛି ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ନାଚ। କଳାକାରଙ୍କ ନିଷ୍ଠାପର ଉଦ୍ୟମରେ କଣ୍ଢେଇ ନୃତ୍ୟ ଜିଲାକୁ ଗୌରବାନ୍ବିତ କରିଥିବାବେଳେ ସଚେତନଧର୍ମୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଆଜି ବି ଏହା ପାଲଟିଛି ଦେଖାଣାହାରିଙ୍କ ପ୍ରଥମ ପସନ୍ଦ।ଅସୀମିତ ମନୋରଞ୍ଜନର ମାଧ୍ୟମ। ପ୍ରତିଯୋଗିତାମୂଳକ ସମୟରେ ମୋବାଇଲ ଅଙ୍ଗୁଳି ଟିପରେ ମିଳିଯାଉଛି ସବୁକିଛି। ତଥାପି ପାରମ୍ପରିକ କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ସ୍ବତନ୍ତ୍ରତା ବଜାୟ ରଖିଛି। ଭକ୍ତି ସଙ୍ଗୀତ, ସାମାଜିକ କଥାବସ୍ତୁ, ରାଗରାଗିଣୀ, ଲୋକଗୀତ ଆଧାରରେ କଳାକାରମାନେ ଗାଁ ଗାଁ ବୁଲି କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥା’ନ୍ତି। ସଦର ବ୍ଲକ ରାଇଡିହି ଗ୍ରାମରେ ଏହି ଲୋକକଳା କଳାକାରଙ୍କ ଜୀବନ ଜୀବିକା ସହ ଜଡ଼ିତ ହୋଇଯାଇଛି।
ଢେଙ୍କାନାଳ ସଦର ବ୍ଲକରେ ୧୮ରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ କଣ୍ଢେଇ ନୃତ୍ୟ ଦଳ ରହିଛି। ଗୁରୁ ରଘୁନାଥ ପ୍ରଧାନ, ସୁଶାନ୍ତ ଧଳ, ନବକିଶୋର ଧଳ, ବିନୟ ଧଳ, ରବି ଜେନା, ଗଗନ ଧଳ, ଭାଗୀରଥି ଧଳ, ବିଜୟ ଧଳ, ଧର୍ମାନନ୍ଦ ଧଳ, ଭାଗୀରଥି ସାହୁ, ବ୍ରଜ ଧଳ, କୈଳାସ ଜେନାଙ୍କ ବଳିଷ୍ଠ ଉଦ୍ୟମରେ ଏହି ଲୋକକଳା ଜନମାନସରେ ଉଜ୍ଜୀବିତ ରହିଛି। ୩୦-୪୦ ବର୍ଷ ଧରି ସେମାନେ କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ପରିବେଷଣ କରି ପରିବାର ପ୍ରତିପୋଷଣ କରିଆସୁଛନ୍ତି। ବୌଦ୍ଧ, ଫୁଲବାଣୀ, କେନ୍ଦୁଝର, କୋରାପୁଟ, କଳାହାଣ୍ଡି, ଛତିଶଗଡ଼ରେ ରାଇଡିହି କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ବେଶ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ୬୦ବର୍ଷ ତଳେ ବ୍ରହ୍ମପୁରରୁ କାରିଗରମାନେ ଏଠାରେ କଣ୍ଢେଇ ତିଆରି କରିବା ସହ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରୁଥିଲେ। ଏବେ ଆଞ୍ଚଳିକ କଳାକାର ଏଥିରେ ସିଦ୍ଧହସ୍ତ ହୋଇଗଲେଣି। କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ପାଇଁ ଗୁରୁ ନବକିଶୋର ଧଳଙ୍କୁ ଢେଙ୍କାନାଳ ମହୋତ୍ସବରେ ‘ମହିମା ସମ୍ମାନ’ରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି।

ମୁକ୍ତାକାଶ ତଳେ ମନୋରଞ୍ଜନ

କଳାକାରଙ୍କ ସୂକ୍ଷ୍ମ ହସ୍ତଚାଳନାରେ ନିର୍ଜୀବ କଣ୍ଢେଇମାନେ ହୋଇଉଠନ୍ତି ଜୀବନ୍ତ। କାଠ କଣ୍ଢେଇ ମାଧ୍ୟମରେ ମଞ୍ଚକୁ ଓହ୍ଲାଇ ଆସନ୍ତି ବିଭିନ୍ନ ଚରିତ୍ର। କାହାଣୀ ଅନୁଯାୟୀ କଳାକାରମାନେ ପ୍ରଚ୍ଛଦପଟରେ ରହି କଣ୍ଢେଇମାନଙ୍କୁ ସଂଚାଳିତ କରିଥା’ନ୍ତି। କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ୪ ଭାଗରେ ବିଭକ୍ତ। ହାତ କଣ୍ଢେଇ ବା ସଖୀ କଣ୍ଢେଇ, ସୂତା କଣ୍ଢେଇ, ବାଡି କଣ୍ଢେଇ, ଛାୟା କଣ୍ଢେଇ ବା ରାବଣ ଛାୟା। ହାତ କଣ୍ଢେଇକୁ ହାତରେ, ସୂତା କଣ୍ଢେଇକୁ ସୂତାରେ, ବାଡ଼ି କଣ୍ଢେଇକୁ ବାଡ଼ି ଏବଂ ଓ ସୂତା ଦ୍ୱାରା ସମନ୍ବୟ ରକ୍ଷା କରି ପ୍ରଦର୍ଶନ କରାଯାଏ। କଣ୍ଢେଇଗୁଡ଼ିକ ହାଲୁକା କାଠରେ ନିର୍ମିତ। ଚରିତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଏହାର ଉଚ୍ଚତା ୧ ଫୁଟରୁ ୨ ଫୁଟ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥାଏ। ପାଖାପାଖି ୩ ଘଣ୍ଟା ଧରି ନୃତ୍ୟ ପରିବେଷଣ କରାଯାଇଥାଏ। ଦାସକାଠିଆ, ପାଲା ଭଳି ମୁକ୍ତାକାଶ ମଞ୍ଚରେ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ଆଜି ବି ମନୋରଞ୍ଜନର ଅନ୍ୟତମ ମାଧ୍ୟମ ସାଜିଛି ଏହି ନାଚ।

୨୦୧୧ରୁ ପାଇଛି ପୁନର୍ଜନ୍ମ
୨୦୧୧ରେ ଲୋକକଳା ଓ ଲୋକସଙ୍ଗୀତକୁ ଉଜ୍ଜୀବିତ କରିବା ଲାଗି ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଉଦ୍ୟମରେ ଜିଲା, ବ୍ଲକ ଏବଂ ନଗର କଳା ସଂସ୍କୃତି ସଂଘ ଗଠିତ ହୋଇଛି। ଏଥିରେ ସଂଶ୍ଳିଷ୍ଟ କଳାକାରଙ୍କୁ ପଞ୍ଜୀକୃତ କରାଯାଉଛି। ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନଜୀବିକାକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିବା ଲାଗି ପ୍ରଚେଷ୍ଟା ଜାରି ରହିଛି। ଫଳରେ ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲାରେ ଲୁପ୍ତପ୍ରାୟ କଣ୍ଢେଇ ନାଚକୁ ପୁନର୍ଜନ୍ମ ମିଳିଛି। ଏବେ ବିଭିନ୍ନ ମେଳା ମହୋତ୍ସବ, ଯାନିଯାତ୍ରା, ପ୍ରଦର୍ଶନୀ ସମେତ ସରକାରୀ ଜନସଚେତନତାମୂଳକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ କଣ୍ଢେଇ ନାଚ ପ୍ରଦର୍ଶିତ ହେଉଛି।

ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇପାରିଛି କଳାକାରଙ୍କ ଜୀବନଜୀବିକା
ପାରମ୍ପରିକ ଲୋକକଳା ହିସାବରେ ରାଜ୍ୟରେ କଣ୍ଢେଇ ନାଚର ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ରହିଛି। ସରକାରଙ୍କ ଜନମଙ୍ଗଳକାରୀ ଯୋଜନା ଲୋକଙ୍କ ପାଖରେ ପହଞ୍ଚାଇବା ଲାଗି ଏହା ପ୍ରକୃଷ୍ଟ ମାଧ୍ୟମ। ଲୋକକଳାରେ ସାମିଲ କରାଯିବା ପରେ କଳାକାରଙ୍କ ଜୀବନଜୀବିକା ସୁରକ୍ଷିତ ହୋଇପାରିଛି।
– ବାସୁଦେବ ମାଳବିଶୋଇ, ରାଜ୍ୟ ସଂସ୍କୃତି ବିଭାଗ ପ୍ରକଳ୍ପ ସଂଯୋଜକ

ସରକାରୀ ଯୋଜନା ପ୍ରଚାରର ମାଧ୍ୟମ
ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲା କଣ୍ଢେଇ ନାଚର ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ରହିଛି। ସରକାରୀ ଯୋଜନାର ପ୍ରଚାର ପ୍ରସାର ପାଇଁ ୨୦୧୧ରୁ ଲୋକକଳା ଓ ଲୋକସଙ୍ଗୀତକୁ ପ୍ରମୁଖ ମାଧ୍ୟମ କରାଯାଇଛି। ଜିଲା ପ୍ରଶାସନ ଉଦ୍ୟମରେ କଣ୍ଢେଇ ନାଚର ପ୍ରସାର ପାଇଁ ଅନେକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ପ୍ରସ୍ତାବ ରହିଛି।
– ଅବନୀ ମିଶ୍ର, ଜିଲା ଲୋକକଳା ସଂଘ ଉପସଭାପତି

ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ମିଳିଲେ ପେସା କରିହେବ
୧୯୭୨ରୁ କଣ୍ଢେଇ ନାଚକୁ ଜୀବିକା ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରି ଗୁଜରାଣ ମେଣ୍ଟାଉଛି। ଆଧୁନିକ ସମୟରେ ଏହି ପାରମ୍ପରିକ ଲୋକକଳା ସମୟ ସହିତ ତାଳ ଦେଇପାରୁନି। ଏହାକୁ ପେସା କରି ଚଳିବା କଷ୍ଟକର ହୋଇଗଲାଣି। ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ମିଳିଲେ କଳାକାରମାନେ ଏହାକୁ ବୃତ୍ତି କରି ଚଳିପାରିବେ।

– ଗୁରୁ ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ଧଳ, ରାଇଡିହି


Enter your email to get our daily news in your inbox.

All Right Reserved By Dharitri.Com

କୂଅରେ ପୋତି ହୋଇଗଲେ ଶ୍ରମିକ

କାମାକ୍ଷାନଗର, ୭।୪(ଡି.ଏନ.ଏ.): ଖୋଳାଯାଉଥିଲା କୂଅ। ମାଟି ବାହାର କରିବାକୁ ଭିତରକୁ ପଶିଥିବାବେଳେ ହଠାତ୍‌ ଖସିପଡ଼ିଲା ଅତଡ଼ା। ଏଥିରେ ପୋତି ହୋଇ ରହିଗଲେ ଶ୍ରମିକ। ଜେସିବି ସହାୟତାରେ...

ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ପରିଚାଳନା ସମ୍ପର୍କିତ ପ୍ରଶିକ୍ଷଣ ଲୋଡ଼ାଗଲା ଏସ୍‌ଏଚ୍‌ଜି ସହାୟତା

ଭୁବନ, ୮।୬(ଡି.ଏନ୍‌.ଏ.)  ‘ସ୍ବଚ୍ଛ ଓଡ଼ିଶା, ସୁସ୍ଥ ଓଡ଼ିଶା’ ଗଠନ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନେଇ ଶୁକ୍ରବାର ଭୁବନ ଏନ୍‌ଏସି ପକ୍ଷରୁ ସ୍ଥାନୀୟ ବାଜି ରାଉତ କଲ୍ୟାଣ ମଣ୍ଡପରେ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ...

କଳ୍ପନାଙ୍କ କୀର୍ତ୍ତିକୁ ମିଳିନି ନ୍ୟାୟ

ଢେଙ୍କାନାଳ ଅଫିସ, ୨୨।୭: ଏଭରେଷ୍ଟ ବିଜୟିନୀ କଳ୍ପନା ଦାଶଙ୍କ ଯଶକୀର୍ତ୍ତିକୁ ଉଚିତ ନ୍ୟାୟ ମିଳିନାହିଁ। ଏପରି ଜଣେ ନିଆରା ପ୍ରତିଭାକୁ ରାଜ୍ୟ କିମ୍ବା କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଉପଯୁକ୍ତ...

ଦଇବ ଦାଉ ସାଧିଛି: ବଞ୍ଚିବାକୁ ବୈକୁଣ୍ଠଙ୍କ ସଂଘର୍ଷ

କାମାକ୍ଷାନଗର, ୨୦।୯(ଡି.ଏନ୍‌.ଏ.): ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲା କାମାକ୍ଷାନଗର ଏନ୍‌ଏସି ୪ନଂ. ଓ୍ବାର୍ଡର ପ୍ରଦୀପ ବିଶ୍ୱାଳ ଏବଂ ସାବିତ୍ରୀ ବିଶ୍ୱାଳଙ୍କ ଜୀବନରେ ଘୋଟି ଆସିଥିଲା ଅନ୍ଧକାର। ୧୫ ବର୍ଷୀୟ...

ବାର୍‌ହା ମାଂସ ଜବତ, ୪ ଗିରଫ

ପରଜଙ୍ଗ, ୯।୧୨(ଡି.ଏନ.ଏ.)-ମହାବିରୋଡ଼ ରେଞ୍ଜ ଡିହଡୋଳ ଫରେଷ୍ଟ ସେକ୍ସନ ଅଧୀନ ବରକଟା ଗ୍ରାମ ନିକଟ ବଡ଼ପଥର ନାଳ ନିକଟରୁ ସୋମବାର ବନ ବିଭାଗ ବାର୍‌ହା ମାଂସ ଜବତ...

ଅଜବ ଟ୍ରାଫିକ୍‌ ନିୟମ: ବାବୁଙ୍କୁ କୋହଳ, ଲୋକଙ୍କୁ କଡ଼ା

ଢେଙ୍କାନାଳ ଅଫିସ, ୮।୯ – ସାରା ରାଜ୍ୟରେ ଲାଗୁ ହୋଇଛି ସଂଶୋଧିତ ମୋଟର ଯାନ ଆଇନ। ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନକାରୀଙ୍କଠାରୁ ମୋଟା ରକମର ଜରିମାନା ଆଦାୟ କରାଯାଉଛି।...

ମାଟିମୂର୍ତ୍ତିର ମ୍ୟୁଜିୟମ

ସାତମାଇଲ,୮।୩: ମହାବୀରଙ୍କଠାରୁ ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ। ତିଳକଙ୍କଠାରୁ ତେଜସ୍ବିନୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀବାଈ। ସୁନ୍ଦର ଆଲୋକରେ ଝଲସୁଛି ଓଡ଼ିଶାର ସମୃଦ୍ଧ ସଂସ୍କୃତି, ଲୋକକଳା, ସ୍ବାଧୀନତା ସଂଗ୍ରାମର ଗାଥା, ଜନଜୀବନର ଗହନ...

ପ୍ରକଳ୍ପ କାମ ନିମ୍ନମାନର

ପରଜଙ୍ଗ, ୨୨।୫(ଡି.ଏନ.ଏ.) ଢେଙ୍କାନାଳ ଜିଲା ପରଜଙ୍ଗ ବ୍ଲକ କୁମୁସୀ ପଞ୍ଚାୟତ ଅଧୀନ ଅଁଳାକଟା ଗ୍ରାମରେ ବସୁଧା ଯୋଜନାରେ ଚାଲିଥିବା ପାନୀୟ ଜଳ ପ୍ରକଳ୍ପ କାର୍ଯ୍ୟ ନିମ୍ନମାନର...

Advertisement


Archives

Model This Week