ଏନ୍ଇଇଟି ପରୀକ୍ଷାରେ ଅନିୟମିତତା ଓ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଅସଙ୍ଗତି ଦେଖାଦେଇଥିବାରୁ କେନ୍ଦ୍ର ଶିକ୍ଷାମନ୍ତ୍ରୀ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଦାବିରେ ନୂଆଦିଲ୍ଲୀର ଯନ୍ତ୍ରରମନ୍ତରରେ ୨୧ ଦିନ ଆମରଣ ଅନଶନ କରିଆସୁଥିବା ସାମାଜିକ ତଥା ଜଳବାୟୁ କର୍ମୀ ସୋନମ ଓ୍ବାଙ୍ଗ୍ଚୁକ୍ଙ୍କୁ ଦିଲ୍ଲୀ ପୋଲିସ ଉଠାଇ ନେବା ପରେ ସାଧାରଣରେ ଏକ ମିଶ୍ରିତ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ପ୍ରକାଶ ପାଉଛି। ସ୍ବାସ୍ଥ୍ୟାବସ୍ଥାରେ ଅବନତି ଦେଖାଦେଇଥିବାରୁ ତାଙ୍କୁ ହସ୍ପିଟାଲରେ ରଖି ଚିକିତ୍ସା କରାଯିବା କେତେକେ ଠିକ୍ ବୋଲି କହୁଛନ୍ତି। ଆଉ କେତେକେ ଦିଲ୍ଲୀ ପୋଲିସର ବଳପୂର୍ବକ ଉଠାଇ ନେବା ଘଟଣାକୁ ନିନ୍ଦା କରି ସରକାର ବିରୋଧୀ ପ୍ରତିବାଦର ଏ ଦେଶରେ ସ୍ଥାନ ନାହିଁ ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଛନ୍ତି। ସମୟ ଥିଲା ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ, ବିନୋବା ଭାବେ, ଜୟପ୍ରକାଶ ନାରାୟଣଙ୍କ ଭଳି ବ୍ୟକ୍ତି ଆମରଣ ଅନଶନ କରି ବ୍ରିଟିଶ ସରକାର ହେଉ ବା ନିଜ ଦେଶର ଶାସନ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଦେଖାଦେଉଥିବା ଅସଙ୍ଗତିକୁ ଦୂର କରିବା ଲାଗି ଆମରଣ ଅନଶନ କରୁଥିଲେ। ସ୍ଥଳବିଶେଷରେ ସେମାନେ ସେଥିରେ ସଫଳ ହେଉଥିଲେ। ମହାତ୍ମା ଗାନ୍ଧୀ ଅହିଂସା ଓ ସତ୍ୟାଗ୍ରହକୁ ବ୍ରିଟିଶ ବିରୋଧରେ ଗୋଟେ ଗୋଟେ ଅସ୍ତ୍ର ଭାବେ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ। ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଶୃଙ୍ଖଳାଗତ ପ୍ରତିବାଦର ବାଟ ଭାବେ ଏହା ଜଣାଥିଲା। ସମ୍ଭବତଃ ସେହି ଚିନ୍ତାଧାରା ସମୟକ୍ରମେ ଆନ୍ଦୋଳନକାରୀଙ୍କୁ ବଳ ଦେଇ ଆସିଥିଲା। ଏବେ ଯେଉଁମାନେ ସେହି ବାଟ ଆପଣାଉଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କୁ ଚାପ ଗୋଷ୍ଠୀ ଆଖ୍ୟା ଦିଆଯାଉଛି। ଏପରିକି ଅନୀତି, ଦୁର୍ନୀତିକୁ ବିରୋଧ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସରକାରୀ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସହରୀ ମାଓବାଦୀ ଭାବେ ଅବିହିତ କରୁଛି। ଅବଶ୍ୟ ଆନ୍ନା ହାଜାରେଙ୍କ ଆମରଣ ଅନଶନ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସତ୍ୟ ଉପରେ ଥିଲା ବୋଲି ପରେ ଜଣାପଡ଼ିଲା। ଏଠାରେ ଭୁଲିଯିବା ନାହିଁ ଯେ, ଉତ୍ତରପୂର୍ବାଞ୍ଚଳ ରାଜ୍ୟ ମଣିପୁର ବାସିନ୍ଦା ଇରୋମ ଶର୍ମିଳା ଚାନୁଙ୍କ ସଶସ୍ତ୍ରବାହିନୀ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର କ୍ଷମତା ଆଇନ(ଆଫ୍ସ୍ପା) ଉଚ୍ଛେଦ ଦାବି କରି ଆମରଣ ଅନଶନ କରିଥିବା ଘଟଣା। ଇରୋମ ୧୬ ବର୍ଷ ଅନଶନରେ ରହି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ବଞ୍ଚିପାରିଲେ, କାରଣ ଅଦାଲତର ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଯୋଗୁ ତାଙ୍କୁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ଭାବେ ନାକନଳି ବାଟେ ଖାଦ୍ୟ ଦିଆଯାଉଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ତରପୂର୍ବାଞ୍ଚଳରୁ ଆଫ୍ସ୍ପା ପ୍ରତ୍ୟାହୃତ ହୋଇନାହିଁ। ଅନ୍ୟ ଏକ ଉଦାହରଣ ହେଉଛି, ଆଇଆଇଟି କାନପୁରର ପ୍ରଫେସର ଜି.ଡି. ଅଗ୍ରଓ୍ବାଲଙ୍କ ୧୧୧ ଦିନ ଆମରଣ ଅନଶନ।
ଦାବିଥିଲା ଗଙ୍ଗା ନଦୀକୁ ସ୍ବଚ୍ଛ ରଖିବା ପାଇଁ ତା’ କୂଳରେ କିଛି ନବନିର୍ମାଣ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଅନୁମତି ମିଳିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ବିଚରା ଅଗ୍ରଓ୍ବାଲଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଘଟିଗଲା ପଛେ ତାଙ୍କ ସକାରାତ୍ମକ ଦାବିକୁ ଆଜିର ସରକାର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ଅଣଦେଖା କରିବା ସହିତ ଗଙ୍ଗା କିମ୍ବା ଭାରତର କୌଣସି ନଦୀକୁ ସ୍ବଚ୍ଛ କରିବା ପାଇଁ ତିଳେ ମାତ୍ର ଚେଷ୍ଟା କରିନାହିଁ।
କଥା ଉଠିଲାଣି ଦୀର୍ଘବର୍ଷ ମନମୁଖି ଶାସନ କରୁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କୁ ବିରୋଧ କଲେ ହଇରାଣ ହରକତ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ୁଥିବାରୁ ଅନେକେ ଡରିଯାଇ ନୀରବ ରହୁଛନ୍ତି। ଆଜିର ଭାରତରେ ବହୁ ନାଗରିକ ନିଜର ସ୍ବାର୍ଥ ପାଇଁ ଶାସକ ଦଳକୁ ସମର୍ଥନ କରିଆସୁଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କର ନିଜସ୍ବ ବ୍ୟବସାୟ କିମ୍ବା ରୋଜଗାରର ପନ୍ଥା ଶାସକ ଦଳର ଦୟାରୁ ଆସୁଥାଇପାରେ ବୋଲି ସନ୍ଦେହ କରାଯାଇପାରେ। ଅନ୍ୟପଟେ ଏକ ଭିନ୍ନ ଚିନ୍ତାଧାରା ପୋଷଣ କରୁଥିବା ନାଗରିକ ଗୋଷ୍ଠୀ ଏବେ ସରକାରଠାରୁ ଜବାବ ଖୋଜିବା ଆରମ୍ଭ କଲେଣି।
ଲଦାଖର ସ୍ବାତନ୍ତ୍ର୍ୟ ବଜାୟ ରଖି ରାଜ୍ୟ ମାନ୍ୟତା ଦାବି ଓ ସେଠାକାର ପରିବେଶଗତ ପବିତ୍ରତାକୁ ଅକ୍ଷୁଣ୍ଣ ରଖିବା ସକାଶେ ଲଢ଼େଇ କରି ଓ୍ବାଙ୍ଗ୍ଚୁକ୍ ୨୦୨୪ରେ ୨୧ ଦିନ ଓ ୨୦୨୫ରେ ୩୫ ଦିନ ଅନଶନ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ସ୍ବରକୁ ଚାପି ଦେବା ପାଇଁ ଗତବର୍ଷ ଜାତୀୟ ନିରାପତ୍ତା ଆଇନ (ଏନ୍ଏସ୍ଏ) ଅଧୀନରେ ଲେହରୁ ଗିରଫ କରାଯାଇ ରାଜସ୍ଥାନର ଯୋଧପୁର ଜେଲରେ ରଖାଯାଇଥିଲା। ମାଗ୍ସେସେ ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଓ୍ବାଙ୍ଗ୍ଚୁକ୍ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅନେକ ପରୀକ୍ଷଣ କରି ସଂସ୍କାର ଆଣିଥିଲେ। ଅନ୍ୟପଟେ ଯେତେବେଳେ ଧାର୍ମିକ କାରଣରୁ କେହି ଉପବାସ କରନ୍ତି ତାହା ୧୨ ଘଣ୍ଟା ଟପିଲା ପରେ ମନ ଅସ୍ତବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଥାଏ। ସାଧାରଣ ଲୋକ ଗ୍ୟାସ୍ ଓ ଆସିଡିଟି (ପେଟ ଫମ୍ପେଇବା ଓ ଛାତି ପୋଡ଼ିବା ଭଳି)ରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ ଖାଇବା ପାଇଁ ବ୍ୟାକୁଳ ହେବେ। ଅନଶନ ଭଳି ପ୍ରତିବାଦ ଆଦୌ ସହଜ ନୁହେଁ। ଯେଉଁମାନେ ଓ୍ବାଙ୍ଗ୍ଚୁକ୍ଙ୍କୁ ପରିହାସ କରି ତାଙ୍କର ଅନଶନକୁ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର କୌତୂହଳପୂର୍ଣ୍ଣ ରୂପ ଦେଉଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ୫ ଦିନ ପାଇଁ ଜବରଦସ୍ତ ଅନଶନ କରାଇବା ଦରକାର। ସେଥିପାଇଁ ପରିହାସ କରିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଭାରତୀୟ ନାଗରିକର ନିଜର ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ପର୍କରେ ଚିନ୍ତା କରିବାର ସମୟ ଆସିଲାଣି। ଆଜି ଯଦି କେହି ଭାବୁଥିବେ ଯେ, ଓ୍ବାଙ୍ଗ୍ଚୁକ୍ଙ୍କ ଅନଶନ କେବଳ ଧର୍ମେନ୍ଦ୍ର ପ୍ରଧାନଙ୍କ ଇସ୍ତଫା ଦାବି, କକ୍ରୋଚ ଜନତା ପାର୍ଟି( ସିଜେପି) ନାମ ବୃଦ୍ଧି କିମ୍ବା କେବଳ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଘଟୁ ବୋଲି କରାଯାଇଥିଲା, ତେବେ ସେହି ଧାରଣା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ତ୍ରୁଟିପୂର୍ଣ୍ଣ। ଦିଲ୍ଲୀ ଯନ୍ତରମନ୍ତର ଅନଶନ ସଚେତନତା ବୃଦ୍ଧି କରାଇବାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ରଖିଥିଲା। ଭାରତର ସରକାରୀ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱ ରହିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି ଜନସାଧାରଣ ସଚେତନ ହେବା ଦରକାର। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ମାତ୍ରକେ ଉତ୍ତର ଦେବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ବିରୋଧ କରାଯାଉଛି, ସେହି ସମୟ ଯାଏ ଭାରତର ଅର୍ଥନୈତିକ କିମ୍ବା ସାମାଜିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବା ଆଧୁନିକୀକରଣ ହେବା ଅସମ୍ଭବ।
