ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୨।୨:ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ଶକ୍ତି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାକୁ ଯାଉଛି। ଫ୍ରାନ୍ସ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଇମାନୁଏଲ ମାକ୍ରନଙ୍କ ଦିଲ୍ଲୀ ଗସ୍ତ ପୂର୍ବରୁ ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ପାଇଁ ଭାରତ ଏବଂ ଫ୍ରାନ୍ସ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ମେଗା ଡିଲ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଭଲ ଖବର ଆସିଛି। ଗୁରୁବାର ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପାଇଁ ୧୧୪ଟି ଭାରତରେ ନିର୍ମିତ ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନକୁ ମଞ୍ଜୁରୀ ଦେଇଛି। ଭାରତରେ ନିର୍ମିତ ହେବାକୁ ଥିବା ଫରାସୀ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ପାଇଁ ଏହି ଡିଲର ମୋଟ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୩.୨୫ ଲକ୍ଷ କୋଟି ହେବ। ଏହା ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତି ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ ହେବ। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଅଧିଗ୍ରହଣ ପରିଷଦ (DAC)ର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୈଠକରେ ଏହି ଡିଲ ପାଇଁ ଅନୁମୋଦନ ଦିଆଯାଇଛି।
ଗତ ମାସରେ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ରୟ ବୋର୍ଡ ବାୟୁସେନାର ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି, ଯାହା ଯେକୌଣସି ପ୍ରତିରକ୍ଷା ଚୁକ୍ତିରେ ପ୍ରଥମ ପଦକ୍ଷେପ। DAC ପରେ ଏହି ପ୍ରକଳ୍ପ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଅଧ୍ୟକ୍ଷତାରେ ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା କ୍ୟାବିନେଟ କମିଟି (CCS)କୁ ଯିବ। ଏହି ୧୧୪ଟି ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ମଧ୍ୟରୁ ୧୬ଟି ସିଧାସଳଖ ଫ୍ରାନ୍ସରୁ କିଣାଯାଇପାରିବ ବୋଲି ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି। ଏହି ୧୧୪ଟି ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ବାୟୁସେନାର ୫-୬ଟି ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନକୁ ସମର୍ଥନ କରିପାରିବ। ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ଏକ ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନରେ ୧୮-୨୦ଟି ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ରହିଛି। ଫ୍ରାନ୍ସ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଇମାନୁଏଲ ମାକ୍ରନଙ୍କ ଆସନ୍ତା ସପ୍ତାହ (୧୭-୧୯ ଫେବୃଆରୀ) ଭାରତ ଗସ୍ତ ପୂର୍ବରୁ ଏହି ଚୁକ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି। ପୂର୍ବ ଦୁଇଟି ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ଚୁକ୍ତି ପରି, ଏହା ଏକ G2G (ସରକାର-ସରକାର) ଚୁକ୍ତି ହେବ।
୨୦୧୬ରେ, ଭାରତ ପ୍ରାୟ ୫୯,୦୦୦ କୋଟି ମୂଲ୍ୟରେ ସିଧାସଳଖ ଫ୍ରାନ୍ସରୁ ୩୬ଟି ରାଫାଲଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ କିଣିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଥିଲା। ଗତ ବର୍ଷ ଏପ୍ରିଲରେ ଭାରତ ନୌସେନା ପାଇଁ ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନର ସାମୁଦ୍ରିକ ସଂସ୍କରଣ, ରାଫାଲ (M) କ୍ରୟ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଚୁକ୍ତି ସ୍ବାକ୍ଷର କରିଥିଲା। ଏହି ରାଫାଲ (M) ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ବଦେଶୀ ବିମାନ ବାହକ INS ବିକ୍ରାନ୍ତରେ ନିୟୋଜିତ କରାଯିବ। ହ୍ରାସ ପାଉଥିବା ସ୍କ୍ବାଡ୍ରନ ଆକାରର ଜବାବରେ, ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ଘରୋଇ ସ୍ତରରେ ୧୧୪ଟି ରାଫାଲ ଲଢ଼ୁଆ ବିମାନ ନିର୍ମାଣ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟକୁ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦାଖଲ କରିଥିଲା। ପୂର୍ବ ରାଫାଲ ଚୁକ୍ତି ପରି, ଏହି ଚୁକ୍ତି ମଧ୍ୟ ଏକ G2G (ସରକାରରୁ ସରକାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ) ଚୁକ୍ତି ହେବ। ଏହି ଚୁକ୍ତି ପରେ, ରାଫେଲ ନିର୍ମାଣ କରୁଥିବା ଫରାସୀ କମ୍ପାନୀ ଡାସଲ୍ଟ, ଏକ ସ୍ବଦେଶୀ କମ୍ପାନୀ ସହିତ ଭାରତରେ ଏକ ଉତ୍ପାଦନ କାରଖାନା ସ୍ଥାପନ କରିବ। ଭାରତରେ ଉତ୍ପାଦିତ ସ୍ବଦେଶୀ ରାଫେଲ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନରେ ପ୍ରାୟ ୬୦% ସ୍ବଦେଶୀ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଏବଂ ଉପକରଣ ରହିବ।
ମେକ ଇନ ଇଣ୍ଡିଆ ପଦକ୍ଷେପ ଅଧୀନରେ ଫରାସୀ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅପରେଶନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ ପାକିସ୍ତାନ ବିରୋଧରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନାର ବିଦ୍ୟମାନ ରାଫାଲ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନର କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ କ୍ଷମତାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ନିଆଯାଇଥିଲା। ବାୟୁସେନାର ଉପାଧ୍ୟକ୍ଷ ଏୟାର ମାର୍ଶାଲ ନାଗେଶ କପୁର ରାଫାଲକୁ ଅପରେଶନ ସିନ୍ଦୁରର ନାୟକ ବୋଲି କହିଥିଲେ। ସେ ବାୟୁସେନାରେ ଅଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ରାଫାଲ ପାଇଁ ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର ସମୟରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପହଲଗାମ ହତ୍ୟାକାଣ୍ଡର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେବା ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନରୁ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଥିବା ଆତଙ୍କବାଦୀ ସଂଗଠନ ଲସ୍କର-ଏ-ତୋଇବା ଏବଂ ଜୈଶ-ଏ-ମହମ୍ମଦର ମୁଖ୍ୟାଳୟକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିବା ପାଇଁ ରାଫାଲ ଯୁଦ୍ଧ ବିମାନ ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲା।
