ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌ ବୋମା

ସେଦିନ ଥିଲା ୧୯୪୫ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୯ ତାରିଖ। ଦୀର୍ଘ ଛଅ ବର୍ଷ ଧରି ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଲାଗିରହିଥାଏ। ଦିନ ପ୍ରାୟ ୧୧ଟା ୨ ମିନିଟ୍‌ ସମୟରେ ଜାପାନର ନାଗାସାକି ସହର ଉପରେ ହଠାତ୍‌ ନିଆଁର ଝଡ଼ ମାଡ଼ିଆସିଲା। ସାରା ସହରଟା କେଇଟା ସେକେଣ୍ଡ୍‌ ମଧ୍ୟରେ ଜଳି ଉଠିଲା। ଲୋକମାନେ କିଛି ବୁଝିବା ପୂର୍ବରୁ ନିଆଁର ପ୍ରଚଣ୍ଡ ତାତିରେ ଜଳିପୋଡ଼ି ପାଉଁଶ ହେଇଗଲେ। ପୂରା ସହର ତୀବ୍ର କମ୍ପନରେ ଥରିଗଲା। ଏକ ମିନିଟ୍‌ ଭିତରେ ସହର ଉପରେ ନିଆଁର ଏକ ବିଶାଳ ପେଣ୍ଡୁ ଉପରକୁ ଉଠିଲା। ତାହା କୌଣସି ପ୍ରାକୃତିକ ଘଟଣା କିମ୍ବା ଦୈବୀ ଦୁର୍ବିପାକ ନଥିଲା। ବରଂ ନାଗାସାକି ସହର ଉପରେ ପରମାଣୁ ବୋମା ପଡ଼ିବା ଫଳରେ ଏମିତି ହେଲା। କାରଣ ସେତେବେଳେ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ଚାଲିଥିଲା ଏବଂ ଆମେରିକା ତରଫରୁ ଜାପାନ ଉପରେ ଏହି ପରମାଣୁ ବୋମା ପଡ଼ିଥିଲା। ଥରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଦୁଇଥର ଜାପାନ ଉପରେ ପରମାଣୁ ବୋମା ପଡ଼ିଥିଲା। ପ୍ରଥମ ବୋମାଟି ପଡ଼ିଥିଲା ଅଗଷ୍ଟ ୬ ତାରିଖରେ ହିରୋଶିମାରେ ଏବଂ ଦ୍ୱିତୀୟ ବୋମାଟି ପଡ଼ିଥିଲା ଅଗଷ୍ଟ ୯ ତାରିଖରେ ନାଗାସାକି ସହର ଉପରେ। ନାଗାସାକି ସହର ଉପରେ ପଡ଼ିଥିବା ପରମାଣୁ ବୋମାର ନାମ ଥିଲା ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’। ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ବୋମାଟି ମାତ୍ର ଏକ ମିନିଟ୍‌ ଭିତରେ ନାଗାସାକିର ପ୍ରାୟ ୭୦,୦୦୦ ନିରୀହ ଲୋକଙ୍କର ଜୀବନ ନେଇଥିଲା। ତା’ ସହିତ ନାଗାସାକି ସହରର ଅଧେରୁ ଅଧିକ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଧ୍ୱସ୍ତବିଧ୍ୱସ୍ତ କରିଦେଲା।
ନାଗାସାକି ସହରର କରୁଣ ପରିସ୍ଥିତି ପାଇଁ ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତିକୁ ଦାୟୀ କରାଯାଏ। କାରଣ, ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ବୋମାରୁ ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି ବାହାରି ଭୟଙ୍କର ପରିସ୍ଥିତି ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା। ପରମାଣୁ ବୋମାରେ ବିପୁଳ ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି ଉତ୍ପନ୍ନ ନିମନ୍ତେ ଯେଉଁ ପ୍ରକ୍ରିୟା କାର୍ଯ୍ୟକରେ, ତାହା ହେଉଛି ‘ନିଉକ୍ଲିୟ ବିଭାଜନ ପ୍ରକ୍ରିୟା’। ଏହାକୁ ଆମେ ଇଂଲିଶରେ ‘ନିଉକ୍ଲିଅର୍‌ ଫିଶନ୍‌’ ବୋଲି କହୁ। ୧୯୩୮ ମସିହାରେ ଜର୍ମାନୀର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓଟୋ ହାନ୍‌ ଓ ଫ୍ରିଜ୍‌ ଷ୍ଟ୍ରାସ୍‌ମାନ୍‌ ପ୍ରଥମେ ନିଉକ୍ଲିୟ ବିଭାଜନ ପଦ୍ଧତି ଆବିଷ୍କାର କରିଥିଲେ। ଏହି ପଦ୍ଧତିକୁ ପ୍ରୟୋଗ କରାଯାଇ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପରମାଣୁ ବୋମା ତିଆରି କରିହେବ ବୋଲି ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଜାଣିପାରିଲେ। ତେଣୁ ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସମୟରେ କାଳେ ଜର୍ମାନୀର ନାଜୀ ସରକାର ଏହାକୁ ବ୍ୟବହାର କରି ପ୍ରଥମେ ପରମାଣୁ ବୋମା ତିଆରି କରିଦେବେ, ସେହି ଭୟରେ ଆଇନ୍‌ଷ୍ଟାଇନ୍‌ ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତିଙ୍କୁ ପରମାଣୁ ବୋମା ତିଆରି କରିବା ପାଇଁ ଅନୁମତି ମାଗିଥିଲେ। ତା’ ପରେ ଆମେରିକା ପରମାଣୁ ବୋମା ତିଆରି କଲା। ପରମାଣୁ ବୋମା ଯେ ଏତେ ନାରକୀୟ କାଣ୍ଡ ଘଟାଇପାରେ, ହୁଏତ ପରମାଣୁ ବୋମା ପକେଇବା ପୂର୍ବରୁ ଆଇନ୍‌ଷ୍ଟାଇନ୍‌ ସେକଥା ଭାବି ନଥିଲେ। ପରମାଣୁ ବୋମାର ପ୍ରଭାବ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ରହେ। ଏହାର ପ୍ରମାଣ ଅତି ସହଜ। ଲିଟିଲ୍‌ ବୟ୍‌ ଓ ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌ ପରମାଣୁ ବୋମା ଦୁଇଟା ୧୯୪୫ ମସିହାରେ ପଡ଼ିଥିଲା। ଏହା ଭିତରେ ଦୀର୍ଘ ୭୮ ବର୍ଷ ବିତିଗଲାଣି। ତଥାପି ଆଜି ପରମାଣୁ ବୋମାର କୁପ୍ରଭାବ ହେତୁ ଜାପାନର ହିରୋଶିମା ଓ ନାକାସାକିରେ ବିକଳାଙ୍ଗ ଶିଶୁ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି, ବିକୃତ ପ୍ରଜାପତି ଓ ଫଳ ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି।
‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ପରମାଣୁ ବୋମାଟି ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ପଦାର୍ଥରେ ତିଆରି ହୋଇଥିଲା। ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ପଦାର୍ଥ ଭିତରେ ଓଜନିଆ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଥାଏ। କ୍ଷୀପ୍ର ଗତିରେ ଯାଉଥିବା କ୍ଷୁଦ୍ରକଣିକା ନିଉଟ୍ରନ୍‌ ଦ୍ୱାରା ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ଓଜନିଆ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌କୁ ଆଘାତ କଲେ ସେହି ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଭାଙ୍ଗିଯାଏ। ବଡ଼ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଭାଙ୍ଗିଲେ ସେଥିରୁ ଛୋଟ ଛୋଟ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଓ ଅନ୍ୟ କଣିକା ତିଆରି ହୁଏ। ଏହିପରି ଘଟଣାକୁ ଆମେ ନିଉକ୍ଲିୟ ବିଭାଜନ ବୋଲି କହୁ। ତେବେ ଏଥିରେ ନୂଆକରି ସୃଷ୍ଟି ହେଉଥିବା ସମସ୍ତ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଓ କଣିକାଗୁଡ଼ିକର ବସ୍ତୁତ୍ୱ ମୂଳ ନିଉକ୍ଲିୟସ୍‌ ଓ ନିଉଟ୍ରନ୍‌ର ବସ୍ତୁତ୍ୱଠାରୁ କମ୍‌ ଥାଏ। ଏହାର କାରଣ କମି ଯାଇଥିବା ବସ୍ତୁତ୍ୱ ହିଁ ପ୍ରଚୁର ଶକ୍ତିରେ ରୂପାନ୍ତରିତ ହୋଇଥାଏ। ନିଉକ୍ଲିୟ ବିଭାଜନରୁ ବାହାରୁଥିବା ସେହି ଶକ୍ତିର ନାମ ‘ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି’। ଆଇନ୍‌ଷ୍ଟାଇନ୍‌ ଏହି ବସ୍ତୁତ୍ୱ-ଶକ୍ତି ରୂପାନ୍ତର ବିଷୟରେ ସୂନା ଦେଇଥିଲେ। ପରମାଣୁ ବୋମାରେ ଆବଶ୍ୟକ ହେଉଥିବା ସର୍ବନିମ୍ନ ପରିମାଣର ୟୁରାନିୟମ୍‌ ବା ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ବସ୍ତୁତ୍ୱକୁ କ୍ରାନ୍ତିକ-ବସ୍ତୁତ୍ୱ (କ୍ରିଟିକାଲ୍‌ ମାସ୍‌) କୁହାଯାଏ। ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ର ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ୍ରାନ୍ତିକ-ବସ୍ତୁତ୍ୱଠାରୁ କମ୍‌ ରହିଲେ ବୋମା କାମ କରିବ ନାହିଁ। ତେଣୁ ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ପରମାଣୁ ବୋମାରେ ଦୁଇଟି ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ଅର୍ଦ୍ଧଗୋଲକ ଥିଲା। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଅର୍ଦ୍ଧଗୋଲକର ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ୍ରାନ୍ତିକ-ବସ୍ତୁତ୍ୱଠାରୁ କମ୍‌ ଥିଲା। କ୍ରାନ୍ତିକ-ବସ୍ତୁତ୍ୱଠାରୁ କମ୍‌ ବସ୍ତୁତ୍ୱର ଦୁଇଟି ପ୍ଲୁଟୋନିୟମ୍‌ ଅର୍ଦ୍ଧଗୋଲକକୁ ଏକ ବିସ୍ଫୋରକ ଘୋଡ଼ଣି ଭିତରେ ରଖାଯାଇଥିଲା। ତେଣୁ ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ବୋମାକୁ ଉଡ଼ାଜାହାଜରେ ନେବା ସମୟରେ ବୋମାଟି ନିଷ୍କ୍ରିୟ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥିଲା। ଯେତେବେଳେ ଉଡାଜାହାଜ ନାଗାସାକି ସହର ପାଖାପାଖି ହେଲା, ସେତେବେଳେଚାପ ପ୍ରୟୋଗ କରି ଦୁଇଟା ଅର୍ଦ୍ଧଗୋଲକକୁ ମିଶେଇ ଦିଆଗଲା। ଦୁଇଟା ଅର୍ଦ୍ଧଗୋଲକ ଭାଗ ମିଶିଗଲା ପରେ ସେମାନଙ୍କର ମିଳିତ ବସ୍ତୁତ୍ୱ କ୍ରାନ୍ତିକ-ବସ୍ତୁତ୍ୱଠାରୁ ଅଧିକ ହୋଇଗଲା। ତା’ ପରେ ସେହି ପେଣ୍ଡୁ ଭିତରକୁ ନିଉଟ୍ରନ୍‌ ନିକ୍ଷେପ କରାଗଲା ଏବଂ ବୋମାକୁ ନାଗାସାକି ଉପରେ ପକେଇ ଦିଆଗଲା। ବୋମା ଭିତରେ ନିଉକ୍ଲିୟ ବିଭାଜନ ହେବାରୁ ସେଥିରୁ ପ୍ରଚୁର ‘ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି’ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା। ନିମିଷକ ମଧ୍ୟରେ ବୋମାର ‘ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି’ ଦ୍ୱାରା ନାଗାସାକି ସହର ଉପରେ ୧୦ ଲକ୍ଷ ଡିଗ୍ରୀ ସେଣ୍ଟିଗ୍ରେଡ୍‌ ତାପମାତ୍ରା ଓ ସାଧାରଣ ବାୟୁମଣ୍ଡଳୀୟ ଚାପର ସହସ୍ର ଗୁଣ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି ହେଲା। ଏକ ସମୟରେ ପ୍ରାୟ ୨୨,୦୦୦ ଟନ୍‌ ଟ୍ରାଇ-ନାଇଟ୍ରୋ-ଟୋଲୁଇନ୍‌ (ଟି.ଏନ୍‌.ଟି.) ବିସ୍ଫୋରକ ଦ୍ରବ୍ୟର ବିସ୍ଫୋରଣରୁ ଯେତିକି ଶକ୍ତି ବାହାରେ, କେବଳ ଗୋଟିଏ ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ପରମାଣୁ ବୋମାରୁ ସେତିକି ଶକ୍ତି ନିର୍ଗତ ହୋଇଥିଲା। ତେଣୁ ‘ଫ୍ୟାଟ୍‌ ମ୍ୟାନ୍‌’ ପରମାଣୁ ବୋମାର ପ୍ରଚଣ୍ଡ ‘ନିଉକ୍ଲିୟ ଶକ୍ତି’ ନାଗାସାକି ସହରକୁ ମାତ୍ର କେଇଟା ମୁହୂର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀହୀନ କରିଦେଲା।

ଡ. ସନ୍ତୋଷ କୁମାର ଅଗ୍ରୱାଲ
-ପଦାର୍ଥ ବିଜ୍ଞାନ ବିଭାଗ ମୁଖ୍ୟ, ଫକୀର ମୋହନ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟ, ବାଲେଶ୍ୱର
ମୋ: ୯୮୬୧୧୮୦୫୯୮


Enter your email to get our daily news in your inbox.

All Right Reserved By Dharitri.Com

ଶନିଙ୍କ ମାର୍ଗୀ ଚଳନ: ୨୦୨୭ ପୂର୍ବରୁ ୪ ରାଶିଙ୍କ ଘରକୁ ଆସିବ ଧନର ସୁଅ! ଚାକିରି-ବ୍ୟବସାୟରେ…

ଶନିଦେବଙ୍କୁ ନ୍ୟାୟ ଓ କର୍ମଫଳର ଦେବତା ବୋଲି ମାନାଯାଏ। ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ କର୍ମ ଅନୁସାରେ ଶନିଦେବ ତାଙ୍କୁ ଫଳ ପ୍ରଦାନ କରିଥାନ୍ତି। ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ, ଶନିଦେବ ଯେତେବେଳେ…

ଅନୁରାଧା ନକ୍ଷତ୍ରରେ ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ପ୍ରବେଶ: ୫ ରାଶିର ଭାଗ୍ୟରେ ଲାଗିଲା ଚାରିଚାନ୍ଦ, ଧନଲାଭ ସହ ଚାକିରିରେ ବଡ଼ ପ୍ରମୋଶନ

ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ନକ୍ଷତ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଯୋଗୁ ମେଷ, ମିଥୁନ, କନ୍ୟା, ଧନୁ ଓ ମୀନ ରାଶିର ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଭାଗ୍ୟର ସାଥ୍‌ ମିଳିବ। ଏହି ୫ଟି ରାଶିର ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ…

ଏକାସାଙ୍ଗେ ଶନି, ରାହୁ-କେତୁଙ୍କ ବକ୍ରୀ ଚଳନ: ଏହି ୪ ରାଶିଙ୍କ ଜୀବନରେ ଲାଗିବ ଗ୍ରହଣ! ପାଖରୁ ପଳାଇବ ସବୁ ଟଙ୍କା

ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ, ଶନି ଗ୍ରହ ୨୭ ଜୁଲାଇ ୨୦୨୬ରେ ବକ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଶନି ବକ୍ରୀ ଚଳନ କରୁଥିବା ବେଳେ ଆସନ୍ତା ଡିସେମ୍ବର ୧୧ ତାରିଖରେ…

ଶନିଦେବଙ୍କ ସିଧା ଚଳନ: ୩ ରାଶିଙ୍କ ଫାଇଦା ହିିଁ ଫାଇଦା, ଶେଷ ହେବ ଖରାପ ସମୟ

ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ, ୨୦୨୬ର ଶେଷ ମାସ ଡିସେମ୍ବର ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରହିବ। ଏହି ମାସରେ ଶନିଦେବ ମାର୍ଗୀ ହେବାକୁ ଯାଉଛନ୍ତି। ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଶନିଦେବଙ୍କୁ କର୍ମଫଳଦାତା…

ଆଜି ବିଛା ରାଶିକୁ ଚଳନ କରିବେ ସୂର୍ଯ୍ୟ: ଡିସେମ୍ବର ୧୬ ପୂର୍ବରୁ କୋଟିପତି ହେବେ ଏହି ୬ ରାଶି! ଚାକିରିରେ ବଡ଼ ପ୍ରମୋଶନ

ଆଜି ସନ୍ଧ୍ୟା ୭ଟା ୪୮ ମିନିଟରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ବିଛା ରାଶିକୁ ଚଳନ କରିବେ। ଏହାପରେ ଡିସେମ୍ବର ୧୬ ତାରିଖ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଏହି ରାଶିରେ ଅବସ୍ଥାନ କରିବେ।…

ଶୁକ୍ରଙ୍କ ମାର୍ଗୀ ଚଳନରେ ଜବରଦସ୍ତ ଫାଇଦା: ୨୨ ନଭେମ୍ବର ପୂର୍ବରୁ ମାଲାମାଲ ହେବେ ଏହି ୩ ରାଶି! ଜାଣନ୍ତୁ ସେହି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ରାଶି କିଏ…

ଜ୍ୟୋତିଷ ଶାସ୍ତ୍ର ଅନୁସାରେ, ଶୁକ୍ର ଗ୍ରହ ୧୪ ନଭେମ୍ବର ୨୦୨୬ରେ କନ୍ୟା ରାଶିରେ ମାର୍ଗୀ ହୋଇଛନ୍ତି। ଏହାପରେ ୨୨ ନଭେମ୍ବରରେ ଶୁକ୍ର ତୁଳା ରାଶିକୁ ଚଳନ କରିବେ।…

ଆମର ଏହି ବସୁନ୍ଧରା

ଦିନକର କଥା। ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ସେଦିନ ଖଣ୍ଡେ ବାହାରି ଆସିଲା। ସେହି ସୂଯର୍ର୍‌ୟାଂଶ ହିଁ ହେଲା ଆମ ପୃଥିବୀ। ତାକୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଖଣ୍ଡ ନ କହି ସୂର୍ଯ୍ୟକନ୍ୟା କହିବାଟା…

କିଡ୍‌ନୀ ଖରାପ ହେଲେ ଶରୀରରେ ଦେଖାଦିଏ ଏସବୁ ସମସ୍ୟା, କରନ୍ତୁ ନାହିଁ ଅଣଦେଖା

କିଡ୍‌ନୀ ଏପରି ଏକ ଅଙ୍ଗ ଯାହାର କାର୍ଯ୍ୟ ଅକ୍ଷମତା ଅନେକ ଡେରିରେ ଜଣାପଡ଼େ। ଅଙ୍ଗଟି ପ୍ରାୟ ୮୦-୯୦ ଶତାଂଶ ଅକ୍ଷମ ନ ହୋଇପଡ଼ିବାର ପୂର୍ବ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୋଗୀକୁ…

Advertisement

ଧରିତ୍ରୀ କାର୍ଟୁନ

Archives

 

Dharitri-Rashifala


ଛୁଟିଦିନ
ପିଲାଙ୍କ ଧରିତ୍ରୀ
Trending
Let's Pledge For A 'Plastic Free' Odisha Join The Movement Of 'Plastic Free' Odisha

Akash Das Nayak, supports a Plastic Free Odisha. Do you?