ସୁରସାମ୍ରାଜ୍ଞୀ ଲତା ମଞ୍ଜେସକର ଆଜି ୯୧ ବର୍ଷରେ ପଦାର୍ପଣ କରିଛନ୍ତି। ୧୯୨୯ ମସିହର ସେପ୍ଟେମ୍ବର ୨୮ରେ ଇନ୍ଦୋରରେ ଜନ୍ମଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ଭାଇଭଉଣୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲତା ସବୁଠୁ ବଡ ଥିଲେ। ମାତ୍ର ୫ ବର୍ଷ ବୟସରୁ ନିଜ ପିତାଙ୍କଠାରୁ ସେ ସଙ୍ଗୀତ ଶିକ୍ଷା ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ମାତ୍ର ୧୩ ବର୍ଷ ହୋଇଥିବାବେଳେ ପିତାଙ୍କ ଦେହାନ୍ତ ଘଟିଥିଲା। ଏହାପରେ ତାଙ୍କ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବାର ଭାଙ୍ଗିପଡିଥିଲା। ଲତା ଘରର ସବୁ ଦାୟିତ୍ୱ ନିଜ ମୁଣ୍ଡକୁ ନେଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ବେଳେବେଳେ ତାଙ୍କ ରାଗ ମଧ୍ୟ ଆସୁଥିଲା। ସେ ରାଗିକି ଆଟାଚ୍ରେ ଲୁଗାପଟା ପୂରାଇ ଘରୁ ପଳାଉଥିଲେ। ପ୍ରତିଥର ଘର ଲୋକ ବୁଝାସୁଝା ପରେ ପୁଣି ଫେରୁଥିଲେ। ଥରେ ସେ ରାଗିକି ଘରୁ ପଳାଇଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଏଥର ତାଙ୍କୁ କେହି ଡାକିବାକୁ ଆସି ନ ଥିଲେ। ଫଳରେ ସେ ଅନେକ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏକୁଟିଆ ବସି ରହିଲେ। କିଛି ଘଣ୍ଟା ପରେ ନିଜ ଭୁଲ ବୁଝିପାରିଥିଲେ। ସେଦିନଠାରୁ ଶପଥ ନେଇଥିଲେ ସେ ଆଉ କେବେ ଏମିତି କରିବେ ନାହିଁ। ୧୯୪୫ରେ ସେ ମୁମ୍ବାଇ ପଳାଇଆସିଥିଲେ। ସେ ବଲିଉଡ୍ରେ ନିଜ କ୍ୟାରିୟର ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ଭାବିନେଇଥିଲେ। ଏହାପରେ ସେ ଓସ୍ତାଦ ଅମନ ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ୍ଙ୍କଠାରୁ ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନୀ କ୍ଲାସିକାଲ୍ ମ୍ୟୁଜିକ୍ ଶିଖିଥିଲେ। ୧୯୪୫ରେ ଫିଲ୍ମ ବଡି ମା’ରୁ ନିଜ କ୍ୟାରିୟର ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଏହାପରଠାରୁ ସେ ଆଉ ପଛକୁ ଫେରି ଚାହିଁନାହାନ୍ତି। ଗୋଟିଏ ପରେ ଗୋଟିଏ ହିଟ୍ ଗୀତ ସେ ଦର୍ଶକଙ୍କୁ ଭେଟି ଦେଇଛନ୍ତି। ଗତ ୭ ଦଶନ୍ଧିରୁ ଅଧିକ ସମୟ ଧରି ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ଜଗତରେ ନିଜ କୋକିଳ ସ୍ବରରେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମତୁଆଲା କରିଚାଲିଛନ୍ତି ସେ। ଭାରତୀୟ ସଙ୍ଗୀତ ଇତିହାସରେ ସୁରସାମ୍ରାଜ୍ଞୀ ଲତା ମଞ୍ଜେସକର ଯେଉଁ ଉପଲବ୍ଧି ହାସଲ କରିଛନ୍ତି ଭବିଷ୍ୟତରେ କୌଣସି ଗାୟିକା ତାକୁ ଭାଙ୍ଗିବା ଅସମ୍ଭବ ମନେ ହୁଏ। ତାଙ୍କ ଭଉଣୀ ଆଶା ଏବଂ ଉଷା ମଧ୍ୟ ସଙ୍ଗୀତ ଜଗତରେ ନିଜର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ଲତାଙ୍କୁ ଭାରତର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସମ୍ମାନ ଭାରତରତ୍ନରେ ସମ୍ମାନିତ କରାଯାଇଛି।
