ତେହରାନ/ଓ୍ବାଶିଂଟନ,୩।୮: ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧର ସମ୍ଭାବନା ହ୍ରାସ ପାଉଛି। ଉଭୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ପୁଣି ଏକ ଚୁକ୍ତିନାମା ଆଡକୁ ଅଗ୍ରସର ହେଉଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଏହା ମଧ୍ୟରେ, ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିବୃତ୍ତି ଦେଇଛନ୍ତି। ସେ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଆମେରିକା ଇରାନ ଉପରେ ଏକ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ ଯୋଜନା କରିଥିଲା – ଯାହା ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଅନୁସାରେ, ଏକ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ସଦୃଶ ହୋଇଥାନ୍ତା। ଏହି ସମୟରେ, ଇରାନ ମଧ୍ୟ ଏକ ଅଟଳ ମନୋଭାବ ଗ୍ରହଣ କରିଛି; ଏହାର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛି ଯେ ଆମେରିକାର ଯେକୌଣସି ବେପରୁଆ ପଦକ୍ଷେପର କଠୋର ଜବାବ ଦିଆଯିବ।
ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି, ‘ଏକ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ ଆସନ୍ନ ଥିଲା। ଏହା ଦ୍ୱିତୀୟ ବିଶ୍ୱଯୁଦ୍ଧ ପରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ ହୋଇଥାନ୍ତା, କିନ୍ତୁ ଇରାନ ଆମକୁ ଆଗକୁ ନ ବଢ଼ିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲା। ସେମାନେ କହିଥିଲେ, ‘ଦୟାକରି ଏହା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।’ ସେମାନଙ୍କ ପଡ଼ୋଶୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ଅନୁରୋଧ କରିଥିଲେ, ତେଣୁ ଆମେ ଏବେ ପରମାଣୁ ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ନିଷ୍କାସନ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଚୁକ୍ତିରେ ପହଞ୍ଚିପାରିବା କି ନାହିଁ ତାହା ଦେଖିବା ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରିଛୁ।’
ଟ୍ରମ୍ପ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି, ‘ସାଉଦି ଆରବ, ୟୁଏଇ, କତାର ଏବଂ ଇରାନ ସମସ୍ତେ ଆମକୁ ଏହା ନକରିବାକୁ କହିଥିଲେ। ଆମେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଥିଲୁ। ଇରାନ ଉପରେ ଏକ ବଡ଼ ଆକ୍ରମଣ ହେବାର ଯୋଜନା ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଯେତେବେଳେ ସହଯୋଗୀମାନେ ଏହାକୁ ଏଡାଇବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରନ୍ତି, ଆପଣଙ୍କୁ ବିରାମ ନେଇ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ପଡିବ। ସେମାନେ ପଚାରିବାର କାରଣ ହେଉଛି ସେମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ସମ୍ଭବ ହୋଇପାରେ। ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଚୁକ୍ତି, ତା’ପରେ ଏକ ପରମାଣୁ ଚୁକ୍ତି। ମୁଁ ଏହାକୁ ଇରାନର ପରମାଣୁ ନିରସ୍ତ୍ରୀକରଣ କହୁଛି… ଆମେ ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ ଅଟକି ରହିଛୁ। ଆମେ ଯେତେବେଳେ ଚାହିଁବୁ ତାହା କରିପାରିବୁ।’
ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି, ‘ଇରାନ ମଧ୍ୟ ଜିଦ ଧରିଛି ଯେ ସେମାନେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ଚାହାଁନ୍ତି। ବର୍ତ୍ତମାନ, ମୁଁ ଠିକ ଭାବରେ ଜାଣିନାହିଁ ଯେ ସେମାନେ କ’ଣ କହୁଛନ୍ତି, କାରଣ କେତେବେଳେ ସେମାନେ ମୋତେ ଗୋଟିଏ କଥା କୁହନ୍ତି ଏବଂ ତା’ପରେ ଦାବି କରନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ ମୁଁ କ’ଣ କହୁଛି। ସେମାନେ ଆକ୍ରମଣ ହେବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି ନାହିଁ। ସେମାନେ ପରିସ୍ଥିତିର ଗମ୍ଭୀରତାକୁ ବୁଝିପାରିଲେ କାରଣ ସେମାନେ ଏହା ବିଗିଡି ଯାଉଥିବା ଦେଖିପାରିବେ।’
ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି, ‘ଆମେ ଏବେ ସେମାନଙ୍କ ସହିତ ଆଲୋଚନା କରୁଛୁ। ଏହା ଆସନ୍ତାକାଲି ଅପରାହ୍ନରେ ଆରମ୍ଭ ହେଉଛି। ମୁଁ ଏହାକୁ ପସନ୍ଦ କରିବି; ଏହା ଅନେକ ଜୀବନ ରକ୍ଷା କରିବ ଏବଂ ବିପୁଳ, ଅନାବଶ୍ୟକ ବଳ ବ୍ୟବହାରରୁ ରକ୍ଷା କରିବ – ସମ୍ବଳ ଯାହା ପୁନଃନିର୍ମାଣ କରିବାକୁ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ସମୟ ଲାଗେ।’ ‘ସତ କହିବାକୁ ଗଲେ, ସାଉଦି ଆରବ ମଧ୍ୟ ଏହା (ଆକ୍ରମଣ) କମାଇବାକୁ ଚାହୁଁ ନଥିଲା।’
ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି କହିଥିଲେ, ‘ମୁଁ ଜୀବନ ନେବାକୁ ଚାହୁଁନାହିଁ। ମୁଁ ସାଉଦି ଆରବର ରାଜା ଏବଂ ଯୁବରାଜଙ୍କୁ ପଚାରିଲି। ମୁଁ ପଚାରିଲି, ‘ଆପଣ ଆମକୁ ଏହା କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି କି ନାହିଁ?’ ସେମାନେ କହିଲେ, ‘ଆମେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ପସନ୍ଦ କରିବୁ, କାରଣ ଆପଣ କେବେ ଜାଣି ନାହାଁନ୍ତି ଯେ ଏହି ଆକ୍ରମଣ କେତେ ଦୂର ବୃଦ୍ଧି ପାଇପାରେ।’ ମୋର ଅର୍ଥ, ସେମାନଙ୍କ ଦେଶ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ୟାଗ୍ରସ୍ତ ହେବ, ଏବଂ ଏହା ଏକ ବଡ଼ ସଙ୍କଟ ହେବ। ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ଘଟଣା ଘଟିପାରେ।’
ତେହରାନ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଦାବିକୁ ଭୁଲ ବୋଲି ଖାରଜ କରିଛି। ଏହା କହିଛି ଯେ ଆମେରିକା ସହିତ କୌଣସି ଚୁକ୍ତି ହେବ ନାହିଁ। ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ହେଉଛି, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ମଧ୍ୟ ଖୋଲାଯିବ ନାହିଁ। ଇରାନ ଜାରି ରଖିଛି ଯେ ହର୍ମୁଜ ସମ୍ପର୍କିତ ପରିସ୍ଥିତି ତା’ର ପୂର୍ବ-ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସ୍ଥିତିକୁ ଫେରିବ ନାହିଁ। ଇରାନ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ଏସମାଇଲ ବାଘାଇ କହିଛନ୍ତି, ‘ଯଦି ଆମେରିକୀୟମାନେ କୌଣସି ବେପରୁଆ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଏକ କଠୋର ଜବାବର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବେ।’
