ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆ(ଆର୍ବିଆଇ) ଚତୁର୍ଥ ଥର ଲାଗି ଏହାର ରେପୋ ରେଟ୍ ( କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଯେଉଁ ହାରରେ ବାଣିଜି୍ୟକ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ଋଣ ଦିଏ)କୁ ଶୁକ୍ରବାର ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରଖିଛି। କରୋନା ପ୍ରଭାବିତ ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପୁଣି ଥରେ ଛିଡ଼ା କରିବା ଲାଗି ଆବଶ୍ୟକ ମୁତାବକ ପଦକ୍ଷେପ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ ଜାରି ରଖାଯିବ ବୋଲି ଆର୍ବିଆଇ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି। ସାଧାରଣ ବଜେଟ ୨୦୨୧-୨୨ରେ ଅଭିବୃଦ୍ଧିକୁ ଦୃଢ଼ କରିବା ଲାଗି ନିଆଯାଇଥିବା ବିସ୍ତୃତ ବିତ୍ତୀୟ କୌଶଳକୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଜଣାଇଛି। ଆଗାମୀ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ ଅଣବିତ୍ତୀୟ ପଦକ୍ଷେପ ଦ୍ୱାରା ଏହି ଧାରାକୁ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇବା ଲାଗି ସହଯୋଗ କରାଯିବ ବୋଲି ଆର୍ବିଆଇ ଆଶା ପ୍ରକଟ କରିଛି।
ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କର ୬ ସଦସ୍ୟ ବିଶିଷ୍ଟ ମୁଦ୍ରାନୀତି କମିଟି ବୈଠକରେ ରେପୋ ରେଟ୍ ୪%ରେ ଅପରିବର୍ତ୍ତିତ ରଖାଯାଇଥିବା ଗଭର୍ନର ଶକ୍ତିକାନ୍ତ ଦାସ କହିଛନ୍ତି। ସେହିଭଳି ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡିକ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କରେ ଅର୍ଥ ଜମା କ୍ଷେତ୍ରରେ ପୂର୍ବଭଳି ୩.୫% ହାରରେ ରିଜର୍ଭ ରେପୋ ମଧ୍ୟ ଲାଭ କରିବେ। ଗତ ବର୍ଷ ରେପୋ ହାରକୁ ୧୧୫ ବେସିସ୍ ପଏଣ୍ଟ ହ୍ରାସ କରାଯାଇଛି। ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ସହାୟତା କରିବା ପାଇଁ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବ ଭଳି ପଦକ୍ଷେପ ଜାରି ରହିବ ବୋଲି କମିଟିର ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟ ଭୋଟ୍ ଦେଇଛନ୍ତି। ସେହିଭଳି ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ କୋଭିଡ୍-୧୯ ଚାପକୁ କମାଇବା ଏବଂ ଆର୍ବିଆଇର ଧାର୍ଯ୍ୟ ଲକ୍ଷ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ରହିବ ବୋଲି କମିଟି ଆଶାବାଦୀ ରହିଛି। ସେହିଭଳି କ୍ୟାଶ୍ ରିଜର୍ଭ ରେସିଓ (ସିଆର୍ଆର୍)କୁ ଆସନ୍ତା ମେ ମାସ ଯାଏ ୩.୫%ରୁ ୪% ବଢ଼ାଯିବ। କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ନିକଟରେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡିକର ଅର୍ଥ ଜମା ହେଲେ ଏହାକୁ ଆର୍ବିଆଇ ଓପନ ମାର୍କେଟ ଅପରେଶନ (ଓଏମ୍ଓ) ଏବଂ ନଗଦ ପଦକ୍ଷେପ ଦିଗରେ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବ।
ସରକାରଙ୍କ ଉଚ୍ଚ ପରିମାଣର ଋଣକୁ ପରିଚାଳନା କରିବା ଲାଗି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ନୂଆ ପଦକ୍ଷେପ ଗ୍ରହଣ କରିଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ରିଟେଲ ନିବେଶକମାନେ ବର୍ତ୍ତମାନ ସରକାରୀ ପ୍ରତିଭୂତିରେ ନିବେଶ କରିବାର ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ବିକଳ୍ପ ଲାଭ କରିପାରିବେ। ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏବେ ସୁଧାର ଆସୁଥିବାରୁ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଅନୁମାନକୁ ନେଇ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆଶାବାଦୀ ରହିଛି। ଆର୍ଥତ୍କ ବର୍ଷ ୨୦୨୧-୨୨ରେ ଦେଶର ମୋଟ ଘରୋଇ ଉତ୍ପାଦ(ଜିଡିପି) ୧୦.୫% ରହିବା ନେଇ ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ସରକାରଙ୍କ ଅର୍ଥନୈତିକ ସର୍ଭେରେ କରାଯାଇଥିବା ୧୧% ଅନୁମାନଠାରୁ ଏହା ନିମ୍ନ ବୋଲି ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଚଳିତ ଆର୍ଥତ୍କ ବର୍ଷରେ ଜିଡିପି ୭.୭% ଖସିବା ନେଇ ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି। ଆର୍ଥତ୍କ ବର୍ଷ ୨୦୨୧-୨୨ର ପ୍ରଥମ ୬ ମାସରେ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତି ୫ରୁ ୫.୨% ଏବଂ ତୃତୀୟ ତ୍ରୈମାସରେ ୪.୩%କୁ ଖସିବା ନେଇ ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ଶକ୍ତିକାନ୍ତ ପୁଣି କହିଛନ୍ତି, ଭାକ୍ସିନ ପ୍ରଦାନ ଧାରା ତ୍ୱରାନ୍ବିତ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଧାରା ଉନ୍ନତ ହେଉଛି। ଭାରତୀୟ ଅର୍ଥ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏବେ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱଗାମୀ ହୋଇ ଚାଲିଛି।
କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ କେତେକ ଉନ୍ନତିମୂଳକ ପଦକ୍ଷେପ ହାତକୁ ନେଇଛି। ଏହା ମଧ୍ୟରେ ଏନ୍ବିଏଫ୍ସିଗୁଡିକୁ ଟିଏଲ୍ଟିଆର୍ଓ(ଟାର୍ଗେଟେଡ୍ ଲଙ୍ଗ୍ଟର୍ମ ରେପୋ ଅପରେଶନ) ଯୋଜନାରେ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏହାଦ୍ୱାରା ବ୍ୟାଙ୍କ ଏମ୍ଏସ୍ଏମ୍ଇ ଋଣ ଯୋଗାଣକାରୀଙ୍କୁ ଋଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା ଲାଗି ଉତ୍ସାହିତ ହୋଇପାରିବେ। ଏଥିଲାଗି ଉଚ୍ଚ ହାରରେ ସିଆର୍ଆର୍ ଆବଶ୍ୟକତା ପଡିବ ନାହିଁ। ଆର୍ବିଆଇର ଧାର୍ଯ୍ୟଲକ୍ଷ୍ୟ ପରିସରକୁ ମୁଦ୍ରାସ୍ଫୀତିକୁ ଆଣିବା ଲାଗି ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯାଉଥିବା ଶକ୍ତିକାନ୍ତ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି। ସାଧାରଣ ବଜେଟ ପରେ ଏହା ମୁଦ୍ରାନୀତି କମିଟିର ପ୍ରଥମ ବୈଠକ। ଦେଶର ନୋମିନାଲ ଜିଡିପି ଅଭିବୃଦ୍ଧି ୧୪.୫%କୁ ବୃଦ୍ଧି ଏବଂ ଆସନ୍ତା ଆର୍ଥତ୍କ ବର୍ଷରେ ବିତ୍ତୀୟ ନିଅଣ୍ଟ ୬.୮% ରହିବା ନେଇ ଆକଳନ କରାଯାଇଛି। ସରକାରଙ୍କ ୧୨ ଲକ୍ଷ କୋଟି ଟଙ୍କାର ଋଣ ଗ୍ରହଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମକୁ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ପରିଚାଳନା କରିବାକୁ ଥିବାରୁ ଏହାକୁ ନେଇ କୌଣସି ଚିନ୍ତିତ ହେବାର ପ୍ରସଙ୍ଗ ନାହିଁ ବୋଲି ଶକ୍ତିକାନ୍ତ ମତ ରଖିଛନ୍ତି। ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସେ ଅଂଶୀଦାରଙ୍କ ସହଯୋଗ ଲୋଡ଼ିଛନ୍ତି।
