ଭୁବନେଶ୍ୱର,୨୧।୫: ଗୋଟିଏ କଥା ନିଶ୍ଚିତ; ଏବର୍ଷ ଅଧିକ ଗରମ ହେବ କାରଣ ‘ଏଲ ନିନୋ’ ନିଜର ଉପସ୍ଥିତି ଜାହିର କରିବ। ଆପଣ ଏହା ପୂର୍ୱରୁ ଶୁଣିଥିବେ, କିନ୍ତୁ ଏବେ ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ବର୍ଷର ‘ଏଲ ନିନୋ’ ଏକ ‘ସୁପର ଏଲ ନିନୋ’ ହେବ ଅର୍ଥାତ ସମସ୍ତ ପୂର୍ୱ ଗରମ ରେକର୍ଡ ଭାଙ୍ଗିବାକୁ ଯାଉଛି। ତେଣୁ, ଏହି ‘ସୁପର ଏଲ ନିନୋ’ ପ୍ରକୃତରେ କ’ଣ?
ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ପ୍ରଥମେ ’ଏଲ ନିନୋ’ କ’ଣ ତାହା ମଧ୍ୟ ବୁଝିପାରୁନାହାଁନ୍ତି। ଆମେ ପ୍ରଥମେ ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ, ଏବଂ ତା’ପରେ ଆମେ ବୁଝିପାରିବା ଯେ ’ସୁପର ଏଲ ନିନୋ’ କ’ଣ ବୁଝାଏ। ସ୍ପାନିଶ ଭାଷାରେ, ’ଏଲ ନିନୋ’ର ଅର୍ଥ ’ଛୋଟ ପିଲା’ ବିଶେଷକରି, ଏକ ଛୋଟ ପୁଅ କିମ୍ୱା ଏକ ପୁଅ ଶିଶୁ। ହଁ, ଏହି ’ଛୋଟ ପୁଅ’ ପ୍ରତି କିଛି ବର୍ଷରେ ଫେରି ଆସେ ଏବଂ ଏପରି କରି, ଭାରତରେ ଗରମକୁ ଜୋର କରିଥାଏ।
ବର୍ଷା କମିଗଲେ ମାଟି ଶୁଖିଯାଏ ଏବଂ ତାପମାତ୍ରା ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ବଢ଼ିଯାଏ । ଏହାର ପ୍ରଭାବରେ ହିଟ୍ୱେଭ୍ ଆହୁରି ଭୟଙ୍କର ହୋଇପାରେ । ଓଡ଼ିଶା, ରାଜସ୍ଥାନ, ଦିଲ୍ଲୀ ଓ ତେଲେଙ୍ଗାନା ଭଳି ଅଞ୍ଚଳରେ ତାପମାତ୍ରା ୪୭°C ରୁ ୫୦°C ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଯାଇପାରେ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଉଛି । କିଛି ବର୍ଷରେ ଭାରତର କେତେକ ସ୍ଥାନରେ ୫୦°C ନିକଟରେ ତାପମାତ୍ରା ରେକର୍ଡ ହୋଇଥିଲା । କିନ୍ତୁ ୫୦°C ଠାରୁ ଅଧିକ ତାପମାତ୍ରା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ ବୋଲି ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହୁଛନ୍ତି ।
ଓଡ଼ିଶାରେ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ ଅଧିକ ଗରମ, ଜଳ ସଂକଟ ଏବଂ ଅନିୟମିତ ବର୍ଷା ଦେଖାଦେଇପାରେ । ଏହା ଚାଷକାମ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ । ପାଣିପାଗରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ El Niño ଏକାସାଙ୍ଗେ ହେଲେ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ହିଟ୍ ଓ୍ବେଭ୍ ଆହୁରି ବଢ଼ିପାରେ ବୋଲି ପାଣିପାଗ ବିଜ୍ଞାନୀମାନେ ସତର୍କ କରିଛନ୍ତି । ପୂର୍ବରୁ ୨୦୦୩ ଜୁନ ୫ ତାରିଖରେ ଟିଟିଲାଗଡର ତାପମାତ୍ରା ୫୦ ଡିଗ୍ରୀ ଟପିଥିଲା । ଯାହାକି ଏଯାଏ ବି ଏକ ରେକର୍ଡ ହୋଇ ରହିଛି । ୨୩ ବର୍ଷ ପୂର୍ବରୁ ଟିଟିଲାଗଡ ତାପମାତ୍ରା ୫୦.୧ ଡିଗ୍ରୀ ଟପିଥିଲା । ଏବେ ଏଲ୍ ନିନୋ ପ୍ରଭାବରେ ଓଡ଼ିଶାରେ ତାପମାତ୍ରା ୫୦ଡିଗ୍ରୀ ଟପିବା ନେଇ ଆକଳନ କରୁଛନ୍ତି ବିଶେଷଜ୍ଞ ।
ଭାରତର ମୌସୁମୀ ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରୁ ଆସେ। ମୁଖ୍ୟତଃ ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ପବନ ଦ୍ୱାରା। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ଆରବ ସାଗର ଏବଂ ଭାରତ ମହାସାଗର ଉପର ଦେଇ ପବନ ପ୍ରବେଶ କରେ ଏବଂ ସମୁଦ୍ର ଜଳରୁ ଆର୍ଦ୍ରତା ବହନ କରେ। ଏହି ପବନ ଜୁନ ଏବଂ ସେପ୍ଟେମ୍ୱର ମାସ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରବଳ ବର୍ଷା ଆଣିଥାଏ। କିନ୍ତୁ, ଯେତେବେଳେ ଏକ ଏଲ ନିନୋ ଘଟଣା ଘଟେ ; ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ଉଷ୍ମ ଜଳର ଉପସ୍ଥିତି ଦ୍ୱାରା ବର୍ଣ୍ଣିତ – ଏହି ସମଗ୍ର ପବନ ଢାଞ୍ଚା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହୁଏ। ଭାରତ ଆଡକୁ ଆର୍ଦ୍ରତାଯୁକ୍ତ ବାୟୁ ପରିବହନ ପାଇଁ ଦାୟୀ ପବନଗୁଡ଼ିକ ହୁଏତ ଯଥେଷ୍ଟ ଦୁର୍ୱଳ ହୋଇଯାଏ କିମ୍ୱା ଦିଗ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରେ। ଫଳସୱରୂପ, ଭାରତରେ କମ ମେଘ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ, ଏବଂ ଆକାଶ ମୁଖ୍ୟତଃ ସ୍ପଷ୍ଟ ରହିଥାଏ ବିଶେଷକରି ଏପ୍ରିଲ, ମେ ଏବଂ ଜୁନ ମାସରେ।