ମହାକାଳପଡ଼ା,୨୩।୩ (ଡି.ଏନ.ଏ.): କେନ୍ଦ୍ରାପଡ଼ା ଜିଲା ମହାକାଳପଡ଼ା ବ୍ଲକ ମହାନଦୀ, ଲୁଣା, ପାଇକା, ଗୋବରୀ ଆଦି ନଦୀ ରହିଛି। ଗଭୀର ନଦୀରେ ବୁଡି ଶ୍ରମିକମାନେ ପେଟ ପାଟଣା ପାଇଁ ନିଜ ଜୀବନକୁ ବାଜି ଲଗାଇ ବାଲି ସଂଗ୍ରହ କରୁଛନ୍ତି। ସେମାନେ ପାଳି କରି ବାଲ୍ଟି ସାହାଯ୍ୟରେ ବାଲି ଉଠାଇ ଡଙ୍ଗାରେ ଭରିଥାନ୍ତି। ଏମିତି ୩ରୁ ୪ ଘଣ୍ଟା ଅକ୍ଲାନ୍ତ ପରିଶ୍ରମ କରିବା ପରେ ଡଙ୍ଗାରେ ବାଲି ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥାଏ। ଏଭଳି ଦୈନିକ ୧୦ରୁ ୨୦ ଡଙ୍ଗା ବାଲି ନେଇ ଯାତାୟାତ କରିଥାଏ। ଅଭାବୀ ଶ୍ରମିକମାନେ ନିଜ ପରିବାରର ଗୁଜୁରାଣ ମେଣ୍ଟାଇବାକୁ ଏହି ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ କାମକୁ ଆପଣେଇଥାନ୍ତି। ସେହି ବାଲି ବିକ୍ରିରୁ ଯେଉଁ ଅର୍ଥ ମିଳେ ସେଥିରୁ ଡଙ୍ଗା ଭଡ଼ା ଦିଆଯାଏ। ଅବଶିଷ୍ଟ ଟଙ୍କାକୁ ୫ରୁ ୭ ଜଣ ଶ୍ରମିକ ବାଣ୍ଟି ନେଇଥାନ୍ତି।
ଗୋଟିଏ ଡଙ୍ଗାରେ ଯେତିକି ପରିମାଣରେ ବାଲି ଭର୍ତ୍ତି ହୁଏ ତାହା ଦେଢ଼ ଟ୍ରିପ ହାଇଓ୍ବା ବୋଝେଇ ସହ ସମାନ ବୋଲି ଜଣେ ଶ୍ରମିକ କହିଛନ୍ତି। ଡଙ୍ଗାରେ ଭର୍ତ୍ତି ହୋଇଥିବା ବାଲିର ମୂଲ୍ୟ ସ୍ଥାନୀୟ ବଜାରରେ ୧୫ ହଜାର ଟଙ୍କାରୁ ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ। ପ୍ରଶାସନ ପକ୍ଷରୁ ବାଲି ସଇରାତଗୁଡ଼ିକ ବନ୍ଦ କରାଯାଇଛି। ସେଥିପାଇଁ ଜଳପଥରେ ଏପରି ବାଲି ଚାଲାଣ ଚାଲିଛି ବୋଲି ଅଭିଯୋଗ ହୋଇଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷେ ଡଙ୍ଗା ବାଲି ଲୋକମାନଙ୍କର ଏବେ ଭରସା ସାଜିଛି। ସେହି ବାଲି ବ୍ଲକର ଉପାନ୍ତ ଅଞ୍ଚଳର ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ କରୁଛି। ସରକାରୀ, ବେସରକାରୀ ଓ ଘରୋଇ ଆଦି ନିର୍ମାଣ କାମରେ ତାହା ବ୍ୟବହାର କରାଯାଉଛି। ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ବାଲି ସଂଗ୍ରହ କରୁଥିବା ଜଣେ ଶ୍ରମିକ ନିଜ ନାମ ଗୋପନ ରଖିବା ସର୍ତ୍ତରେ କହିଛନ୍ତି, ନଦୀରୁ ବାଲି ଉଠାଇବାକୁ ବହୁ ସମୟ ଲାଗିଥାଏ। କିଛି ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର ପାଇଁ ଏହି ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାକୁ ପଡୁଛି। ପ୍ରଶାସନିକ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଭୟରେ ବେଳେବେଳେ ଲୁଚିଛପି ଡଙ୍ଗାରେ ବାଲି ଭର୍ତ୍ତି କରିଥାଉ। ବର୍ଷାଦିନେ ଏପରି ବାଲି ଉଠା କାମ ବନ୍ଦ ରହିଥାଏ। ବିଶେଷକରି ଜମ୍ବୁ, ବତୀଘର, ବାହାକୁଦ, ଖରିନାଶୀ ଆଦି ଅଞ୍ଚଳକୁ ବାଲି ଚାଲାଣ କରିଥାଉ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି ।
