ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୬।୧୧: ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାୟରେ ଗୁରୁବାର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଗିରଫ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଗିରଫଦାରୀର ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ନୁହେଁ। ତଥାପି, ଏହା ଯଥାଶୀଘ୍ର କରାଯିବା ଉଚିତ। ଯଦି ପୋଲିସ ଏପରି କରିବାରେ ବିଫଳ ହୁଏ, ତେବେ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କରାଯିବ।
କୋର୍ଟ ମୁମ୍ବାଇର ୱର୍ଲି ହିଟ-ଏଣ୍ଡ-ରନ ମାମଲାରେ ଅଭିଯୁକ୍ତ ମିହିର ରାଜେଶ ଶାହଙ୍କ ମାମଲାରେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ୭ ଜୁଲାଇ, ୨୦୨୪ ରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଘଟଣାରେ, ମିହିରଙ୍କ ଉପରେ ୱର୍ଲି ଦମ୍ପତି ପ୍ରଦୀପ ଏବଂ କାବେରୀ ନଖୱାଙ୍କ ସ୍କୁଟରକୁ ଧକ୍କା ଦେବା ଏବଂ ପଳାୟନ କରିବା ସମୟରେ କାବେରୀଙ୍କୁ ତାଙ୍କ କାର ସହିତ ପ୍ରାୟ ଦୁଇ କିଲୋମିଟର ଟାଣି ନେବାର ଅଭିଯୋଗ ରହିଛି। ଏହି ଘଟଣାରେ କାବେରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା।
ମିହିର ଆଇନଗତ ଭାବରେ ଯୁକ୍ତି ଦେଇଥିଲେ ଯେ ସେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟମୂଳକ ଭାବରେ ଅପରାଧ କରିନାହାଁନ୍ତି। ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ଚାପରେ, ପୋଲିସ ତାଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ କଠୋର ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଥିଲା। ଗିରଫଦାରୀ ସମୟରେ ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇ ନଥିଲା। ମାମଲାର ଶୁଣାଣି କରି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ମିହିରଙ୍କୁ ଜାମିନ ପ୍ରଦାନ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସ୍ପଷ୍ଟତା ଆଣିବା ପାଇଁ ଗିରଫଦାରୀର ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପ୍ରସଙ୍ଗ ଉପରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ବିଚାର କରିବେ ବୋଲି କହିଥିଲେ।
ବର୍ତ୍ତମାନ, CJI ବିଆର ଗଭଇ ଏବଂ ବିଚାରପତି ଅଗଷ୍ଟିନ ଜର୍ଜ ମାସିହଙ୍କୁ ନେଇ ଗଠିତ ଖଣ୍ଡପୀଠ ୫୨ ପୃଷ୍ଠାର ଏକ ବିସ୍ତୃତ ରାୟ ପ୍ରଦାନ କରିଛନ୍ତି। କୋର୍ଟ ସ୍ବୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ସମ୍ବିଧାନର ଧାରା ୨୨ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଲିଖିତ ଭାବରେ ଗିରଫଦାରୀର କାରଣ ଜାଣିବାର ଅଧିକାର ଅଛି। CrPCର ଧାରା ୫୦ ଏବଂ BNSSର ଧାରା ୪୭ ମଧ୍ୟ ଏହି ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରେ। ତଥାପି, ଗିରଫ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଗିରଫଦାରୀର ଲିଖିତ ଆଧାର କେଉଁ ସମୟସୀମା ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯିବ ତାହା ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇ ନାହିଁ। ତେଣୁ, ଏହି ବିଷୟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା ପାଇଁ କୋର୍ଟ ନିମ୍ନଲିଖିତ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଜାରି କରିଛନ୍ତି:
ଗିରଫ ହୋଇଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ଗିରଫଦାରୀର କାରଣ ଜଣାଇବା ଏକ ସାମ୍ବିଧାନିକ ଏବଂ ଆଇନଗତ ଦାୟିତ୍ୱ।
ଗିରଫ ହେବାର କାରଣ ଗିରଫଦାରୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ବୁଝିବା ଭାଷାରେ ଲିଖିତ ଭାବରେ ଜଣାଇବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଯେଉଁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଗିରଫଦାରୀ ଅଧିକାରୀ ଲିଖିତ ଭାବରେ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୌଖିକ ଭାବରେ ଗିରଫଦାରୀର କାରଣ ବୁଝାଇବା ଉଚିତ।
ଯଦି ଗିରଫଦାରୀ ସମୟରେ ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇ ପାରିବ ନାହିଁ, ତେବେ ସେମାନେ ଏକ ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ଏହା କରିବା ଉଚିତ। ଯେକୌଣସି କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଗିରଫଦାରୀ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ହାଜର କରାଯିବାର ଅତି କମରେ ଦୁଇ ଘଣ୍ଟା ପୂର୍ବରୁ ଲିଖିତ ଆଧାର ପ୍ରଦାନ କରାଯିବା ଆବଶ୍ୟକ।
ଯଦି ଏହି ସର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ପାଳନ ନ କରାଯାଏ, ତେବେ ଗିରଫ ଏବଂ ରିମାଣ୍ଡକୁ ଅବୈଧ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯିବ। ଏହା ପରେ, ଗିରଫ ବ୍ୟକ୍ତି ମୁକ୍ତ ହେବାର ହକଦାର ହେବେ।
SC ଗିରଫ ପାଇଁ ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ ସର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
ସୁପ୍ରିମ କୋର୍ଟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯଦି କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ସର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ପାଳନ ନକରିବା ଯୋଗୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ତଦନ୍ତକାରୀ ସଂସ୍ଥା ତାଙ୍କ ହେପାଜତକୁ ଆବଶ୍ୟକ ମନେ କରନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟଙ୍କ ନିକଟରେ ଏକ ଆବେଦନ ଦାଖଲ କରିବାକୁ ପଡିବ। ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ତଥ୍ୟ ସମୀକ୍ଷା କରିବେ ଏବଂ ଗିରଫ ବ୍ୟକ୍ତି ଗିରଫ ପାଇଁ ଲିଖିତ କାରଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ ସର୍ତ୍ତଗୁଡ଼ିକ ପାଳନ କରିବାରେ ବିଫଳ ହେବାର କାରଣ ବିଚାର କରିବେ। ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟ ମୁକ୍ତ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପକ୍ଷ ମଧ୍ୟ ଶୁଣିବେ ଏବଂ ଗୋଟିଏ ସପ୍ତାହ ମଧ୍ୟରେ ତଦନ୍ତକାରୀ ସଂସ୍ଥାର ଆବେଦନ ଉପରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବେ।
କୋର୍ଟ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କେବଳ ଆଇନଗତ ସ୍ପଷ୍ଟତା ପାଇଁ। ମିହିର ରାଜେଶ ଶାହଙ୍କ ମାମଲା ନିମ୍ନ ଅଦାଲତରେ ଚାଲିବ। ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ଜାମିନ ବର୍ତ୍ତମାନ ପାଇଁ ବଳବତ୍ତର ରହିବ। ଯଦି ପୋଲିସ ତାଙ୍କ ହେପାଜତ ଆବଶ୍ୟକ କରେ, ତେବେ ସେମାନେ ମାଜିଷ୍ଟ୍ରେଟଙ୍କ ନିକଟରେ ଆବେଦନ କରିପାରିବେ।
Dharitri – The Largest & Most Trusted Odia Daily
