ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୮।୮: ନେପାଳରେ ନିକଟରେ ଘଟିଥିବା ଗ୍ଲେସିୟର ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ହିମାଳୟ ପାର୍ବତ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ବଦଳୁଥିବା ପରିବେଶକୁ ନେଇ ପୁଣି ଥରେ ଗମ୍ଭୀର ଚିନ୍ତା ବଢ଼ାଇ ଦେଇଛି । ଫାଇନାନ୍ସିଆଲ୍ ଟାଇମ୍ସର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ହିମାଳୟରେ ଥିବା ଗ୍ଲେସିୟରଗୁଡ଼ିକ ତରଳିବା ହାର କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି । ସଂଯୁକ୍ତ ରାଷ୍ଟ୍ର (UN) ର ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ଗତ ୩୦ ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ମଧ୍ୟରେ ନେପାଳ ନିଜର ପ୍ରାୟ ଗୋଟିଏ ତୃତୀୟାଂଶ ବରଫ ହରାଇସାରିଛି । ଗତ ଦଶନ୍ଧିରେ ନେପାଳର ଗ୍ଲେସିୟରଗୁଡ଼ିକ ତା’ର ପୂର୍ବ ଦଶନ୍ଧି ତୁଳନାରେ ୬୫ ପ୍ରତିଶତ ଅଧିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳିଛି ।
ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ତାପମାତ୍ରା ବୃଦ୍ଧିର ହାର ବିଶ୍ୱର ହାରାହାରି ତାପମାତ୍ରା ତୁଳନାରେ ପ୍ରାୟ ଦୁଇଗୁଣ ଅଧିକ । ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ତାପମାତ୍ରା କେବଳ ଗ୍ଲେସିୟରକୁ ପଛକୁ ନେଉନାହିଁ, ବରଂ ପାହାଡ଼ଗୁଡ଼ିକର ସ୍ଥିରତାକୁ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି । ବର୍ଷସାରା ଜମି ରହୁଥିବା ବରଫ ବା ‘ପରମାଫ୍ରୋଷ୍ଟ’ ପାହାଡ଼ ଓ ଚଟାଣଗୁଡ଼ିକୁ ଯୋଡ଼ି ରଖିବାରେ ‘ଅଠା’ ପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥାଏ । ଏହା ଦୁର୍ବଳ ହେବା ଦ୍ୱାରା ଭୂସ୍ଖଳନ, ବରଫ ଧସିବା ଏବଂ ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟାର ବିପଦ ଯଥେଷ୍ଟ ବଢ଼ିଯାଉଛି ।
ଏହାର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାବ ଭାରତର ହିମାଳୟ ସଂଲଗ୍ନ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିବ । ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ, ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ, ସିକିମ୍ ଏବଂ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ପରି ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ଗ୍ଲେସିୟର ହ୍ରାସ ପାଇବା ଏବଂ ଗ୍ଲେସିଆଲ୍ ହ୍ରଦ ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ଦ୍ୱାରା ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟା (GLOF) ଓ ଭୂସ୍ଖଳନର ଆଶଙ୍କା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ ।
ପୁରୁଣା ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୫୦ ସୁଦ୍ଧା ଗଙ୍ଗା ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଅବବାହିକାରେ ଗ୍ଲେସିୟରର କ୍ଷେତ୍ରଫଳ ପ୍ରାୟ ୩୫ ରୁ ୪୫ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କମିଯିବାର ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି । ସେହିପରି ସିନ୍ଧୁ ଅବବାହିକାରେ ଏହି ହ୍ରାସ ପ୍ରାୟ ୨୦ ରୁ ୨୮ ପ୍ରତିଶତ ରହିପାରେ ।
ଗଙ୍ଗା-ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଅବବାହିକାରେ ଗ୍ଲେସିୟର ସଙ୍କୁଚିତ ହେବାର ପ୍ରଭାବ କେବଳ ପାହାଡ଼ ମଧ୍ୟରେ ସୀମିତ ରହିବ ନାହିଁ । ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ, ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶ, ବିହାର ଏବଂ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ ପରି ଗଙ୍ଗା ଅବବାହିକା ସହ ଜଡ଼ିତ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକରେ ନଦୀର ଜଳପ୍ରବାହ, କୃଷି ଏବଂ ବନ୍ୟାର ନିୟମିତ ପ୍ୟାଟର୍ନ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ ହେବ। ବ୍ରହ୍ମପୁତ୍ର ଅବବାହିକାରେ ଅରୁଣାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ଏବଂ ଆସାମ ବିଶେଷ ଭାବେ ସଂକଟପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ଥିତିକି ଆସିବେ।
ଗ୍ଲେସିୟରଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ତରଳିବା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକରେ ଜଳସ୍ତର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବ । ଗ୍ଲେସିଆଲ୍ ହ୍ରଦର ଆକାର ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ଯୋଗୁ ବନ୍ଧ ଭାଙ୍ଗି ଆକସ୍ମିକ ବନ୍ୟା (GLOF) ଆସିବାର ବିପଦ ରହିଛି । ଏହାଦ୍ୱାରା ବ୍ରିଜ୍, ସଡ଼କ ଏବଂ ନଦୀକୂଳିଆ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି ।
ତେବେ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ଭାବେ ଏହି ସ୍ଥିତି ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓଲଟି ଯାଇପାରେ । ଗ୍ଲେସିୟରଗୁଡ଼ିକର ଆକାର କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଛୋଟ ହୋଇଯିବା ପରେ ଖରାଦିନେ ନଦୀଗୁଡ଼ିକୁ ମିଳୁଥିବା ଜଳପ୍ରବାହ ହ୍ରାସ ପାଇବ । ଏହାଦ୍ୱାରା ପାନୀୟ ଜଳ, କୃଷି ଏବଂ ଜଳବିଦ୍ୟୁତ୍ ପ୍ରକଳ୍ପଗୁଡ଼ିକ ଗୁରୁତର ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ ହେବେ ।
ଗବେଷଣା ଅନୁଯାୟୀ, ଏଭରେଷ୍ଟ ଅଞ୍ଚଳର ଦୁଧକୋଶୀ ଅବବାହିକାରେ ୨୦୫୦ ସୁଦ୍ଧା ହାରାହାରି ୩୯ ପ୍ରତିଶତ ବରଫ କ୍ଷୟ ହେବାର ଅନୁମାନ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ୨୧୦୦ ସୁଦ୍ଧା ୮୩ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିପାରେ ।
ଭାରତ ପାଇଁ ହିମାଳୟ ଗ୍ଲେସିୟରର ହ୍ରାସ କେବଳ ଏକ ପରିବେଶଗତ ମୁଦ୍ଦା ନୁହେଁ, ବରଂ ଆଗାମୀ ଦଶନ୍ଧିଗୁଡ଼ିକରେ ବନ୍ୟା ପରିଚାଳନା, କୃଷି, ପାନୀୟ ଜଳ, ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଉତ୍ପାଦନ ଏବଂ ଅର୍ଥନୀତି ସହ ଜଡ଼ିତ ଏକ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ । ଗୋଟିଏ ପଟେ ପାର୍ବତ୍ୟ