ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୮।୪: Facebook, Instagram, WhatsApp, LinkedIn, ଏବଂ Telegram ଭଳି ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତିଗୁଡ଼ିକ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ସଂସ୍ଥା। ଏହି ପ୍ଲାଟଫର୍ମ ମଧ୍ୟରେ, କେବଳ ବାହାର ଲୋକ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ନୁହେଁ ବରଂ ନିଜ ବାପା-ମା’ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କ ଅନୁମତି ବିନା ଖୋଲିପାରିବେ ନାହିଁ। ଏହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି ଆପଣଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ଆପଣଙ୍କ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଆକାଉଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକର କ’ଣ ହେବ? ଏହାକୁ କିଏ ଚଲାଇବ? ଆପଣଙ୍କ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ କିଏ ହେବେ। ଏହାକୁ ସମାଧାନ କରିବା ପାଇଁ ଦେଶରେ କୌଣସି ଆଇନ କିମ୍ୱା ନିୟମ ଅଛି କି? ଉତ୍ତର ହେଉଛି ହଁ; କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ବର୍ତ୍ତମାନ ଏଥିପାଇଁ ଏକ ର୍ନିଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଆଇନ ପ୍ରଣୟନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି।
କୌଣସି ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଦୁର୍ଘଟଣାଜନିତ କିମ୍ୱା ପ୍ରାକୃତିକ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ, ଜମି, ଟଙ୍କା ଏବଂ ଅଳଙ୍କାର ଭଳି ଭୌତିକ ସମ୍ପତ୍ତି ସାଧାରଣତଃ ତାଙ୍କ ପତି କିମ୍ୱା ପିଲାମାନଙ୍କ ନାମରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇଥାଏ। କିନ୍ତୁ କ’ଣ ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତିକୁ ପରିବାରର ନାମରେ ମଧ୍ୟ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯାଇପାରିବ? ଏହାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତି ପାଇଁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ଭାବରେ ଏକ “ଡିଜିଟାଲ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଆଇନ” ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ସ୍ଥିର କରିଛନ୍ତି। ଏହି ଢାଞ୍ଚାକୁ “ଡିଜିଟାଲ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର” ଭାବରେ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯିବ। ଏହି ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତି ପରିବାର ସଦସ୍ୟଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇପାରିବ।
ପ୍ରଚଳିତ ଡିଜିଟାଲ ଗୋପନୀୟତା ଆଇନ ଅନୁଯାୟୀ, ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଆକାଉଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକୁ କେବଳ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ବହୁତ ସମୟ ଧରି, ଲୋକମାନେ ଡିଜିଟାଲ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ସମ୍ପର୍କରେ ଆଇନ କିମ୍ୱା ନିୟମାବଳୀ ସୃଷ୍ଟି କରିବାକୁ ଦାବି କରିଆସୁଛନ୍ତି, ଯାହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଯେ ସେମାନଙ୍କର ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତି ସୁରକ୍ଷିତ ରହିବ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଆକ୍ସେସ ପାଇବା ପାଇଁ କୋର୍ଟରୁ ଅନୁମତି ନେବା ଆବଶ୍ୟକ; ତଥାପି, ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ୍ସ ଏବଂ ସୂଚନା ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ସୁଗମ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁଛି; ଯାହାକୁ ସାମୂହିକ ଭାବରେ “ଡିଜିଟାଲ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର” କୁହାଯାଏ।
“ଡିଜିଟାଲ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ” ସମ୍ପର୍କିତ ନିୟମାବଳୀ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବା ପରେ, ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କୁ ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତି ଦାବି କରିବା ପାଇଁ କୋର୍ଟକୁ ବାରମ୍ୱାର ଯିବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ପ୍ରିୟଜନଙ୍କ ଡିଜିଟାଲ ସମ୍ପତ୍ତି ସହଜରେ ସେମାନଙ୍କ ନାମରେ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହୋଇପାରିବ। ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଅଳଙ୍କାର, ସମ୍ପତ୍ତି, ଟଙ୍କା କିମ୍ୱା ଜମି ଭଳି ଭୌତିକ ସମ୍ପତ୍ତି ସ୍ଥାନାନ୍ତର ପାଇଁ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅନୁସରଣ କରାଯାଉଥିବା ପ୍ରକ୍ରିୟାଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରତିଫଳିତ କରିବ। ବ୍ୟକ୍ତିବିଶେଷଙ୍କ ପାଖରେ ସେମାନଙ୍କର ଡିଜିଟାଲ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର ପ୍ରସ୍ତୁତ ଏବଂ ସଂରକ୍ଷଣ କରିବାର ବିକଳ୍ପ ରହିବ, ଯାହା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଯେ ସେମାନଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ଏହି ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୋଇପାରିବ। ଏକ ଡିଜିଟାଲ ଇଚ୍ଛାପତ୍ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଇନଗତ ଭାବରେ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ହେବ, କିନ୍ତୁ ଏହା କେବଳ ବ୍ୟବହାରକାରୀଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ବୈଧ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବ। ଏଥିରେ ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ଆକାଉଣ୍ଟ, କ୍ରିପ୍ଟୋ ସମ୍ପତ୍ତି, ଡିଜିଟାଲ ଷ୍ଟୋରେଜ ଇତ୍ୟାଦି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେବ।