ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୯।୯: ଯଦି ଆପଣଙ୍କ ପକେଟରେ ମଧ୍ୟ କ୍ୟାସ (ନଗଦ ଟଙ୍କା) ରହୁନାହିଁ ଏବଂ ଆପଣ ୫ ଟଙ୍କାର ଚା’ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ୫୦୦୦ ଟଙ୍କାର ସପିଂ କିମ୍ୱା ପେଟ୍ରୋଲ-ଡିଜେଲ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁକିଛି UPI ସ୍କାନ କରି ପେମେଣ୍ଟ କରୁଛନ୍ତି, ତେବେ ଏହି ଖବରଟି ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ବହୁତ କାମର।
ଦେଶର ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ, ବିଶେଷକରି ଗାଜିଆବାଦର ବଜାର ଏବଂ ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶର ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପ ବାହାରେ ଥିବା ଦୋକାନଗୁଡ଼ିକରେ ଏକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ନୋଟିସ ଝୁଲୁଥିବାର ଦେଖିବାକୁ ମିଳୁଛି “ଅକ୍ଟୋବର ୧୫ ତାରିଖରୁ ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ UPI ପେମେଣ୍ଟ ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ ନାହିଁ।”
ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି ଯେ, ହଠାତ ଏପରି କ’ଣ ଘଟିଲା ଯେଉଁଥିପାଇଁ ଗତକାଲି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ QR କୋଡ ଆଗକୁ ବଢ଼ାଇ ‘ଭାଇ ଅନଲାଇନ କରିଦିଅନ୍ତୁ’ ବୋଲି କହୁଥିବା ଦୋକାନୀମାନେ ଏବେ କ୍ୟାସ ମାଗିବା ଆରମ୍ଭ କରିଦେଇଛନ୍ତି? ଆସନ୍ତୁ, ଏହି ସମଗ୍ର ବିବାଦକୁ ଅତି ସହଜ ଭାଷାରେ ବୁଝିବା।
ବାସ୍ତବରେ, ସରକାର ଅକ୍ଟୋବର ୧୫ ତାରିଖରୁ ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ବଡ଼ P2M (ପର୍ସନ-ଟୁ-ମର୍ଚାଣ୍ଟ), ଅର୍ଥାତ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦୋକାନୀମାନଙ୍କୁ କରାଯାଉଥିବା UPI କାରବାର ଉପରେ ୦.୪% ମର୍ଚାଣ୍ଟ ଡିସକାଉଣ୍ଟ ରେଟ (MDR) ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଯୋଜନା କରୁଛନ୍ତି।
ସରକାର ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ୦.୪% ଶୁଳ୍କ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କୁ (Customers) ନୁହେଁ, ବରଂ ବ୍ୟବସାୟୀମାନଙ୍କୁ (Merchants) ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ। ୭୫,୦୦୦ ଟଙ୍କା କିମ୍ୱା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ପେମେଣ୍ଟ ଉପରେ ଏହି ଶୁଳ୍କ ସର୍ୱାଧିକ ୩୦୦ ଟଙ୍କା ଧାର୍ଯ୍ୟ (Cap) କରାଯାଇଛି। ଯଦି ଆପଣ ନିଜ ସାଙ୍ଗ, ସମ୍ପର୍କୀୟ କିମ୍ୱା ପନିପରିବା ଦୋକାନୀଙ୍କୁ ଟଙ୍କା ପଠାଉଛନ୍ତି କିମ୍ୱା ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ କମ ମୂଲ୍ୟର କୌଣସି ଜିନିଷ କିଣୁଛନ୍ତି, ତେବେ ଆପଣଙ୍କୁ କିମ୍ୱା ଦୋକାନୀଙ୍କୁ ଗୋଟିଏ ପଇସା ବି ଅତିରିକ୍ତ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ।
ଗାଜିଆବାଦର ବ୍ୟବସାୟୀ ଏବଂ ଅଲ ଇଣ୍ଡିଆ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଡିଲର୍ସ ଆସୋସିଏସନ (AIPDA) ର କହିବା କଥା ହେଉଛି, ସେମାନେ ପୂର୍ୱରୁ ହିଁ କମ ଲାଭାଂଶ (ମାର୍ଜିନ) ଏବଂ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଖର୍ଚ୍ଚ ସହିତ ସଂଘର୍ଷ କରୁଛନ୍ତି। ଏଭଳି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଯଦି ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ ପେମେଣ୍ଟ ଉପରେ ୦.୪% ଶୁଳ୍କ କଟିବ, ତେବେ ସେମାନଙ୍କ ରୋଜଗାର ଆହୁରି କମିଯିବ।
ବ୍ୟବସାୟୀମାନେ ଦୋକାନ ବାହାରେ ପୋଷ୍ଟର ଲଗାଇ ଦେଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଅକ୍ଟୋବର ୧୫ରୁ ବଡ଼ ପେମେଣ୍ଟ ପାଇଁ ସାଙ୍ଗରେ ନଗଦ ଟଙ୍କା ନେଇ ଆସନ୍ତୁ, କାରଣ ସେମାନେ ନିଜେ ଏହି ଅତିରିକ୍ତ ଚାର୍ଜର ବୋଝ ବହନ କରିବା ମୁଡରେ ନାହାନ୍ତି।
ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ ସମେତ ଅନେକ ରାଜ୍ୟର ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପ ଡିଲରମାନେ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ଇନ୍ଧନ (Fuel) ବିକ୍ରିକୁ ଏହି MDR ପରିସରରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବାଦ ଦିଆଯାଉ। ଦାବି ପୂରଣ ନହେଲେ ସେମାନେ ୨୦୦୦ ଟଙ୍କାରୁ ଅଧିକ UPI ପେମେଣ୍ଟ ନେବାକୁ ମନା କରିବାକୁ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି। ବ୍ୟବସାୟୀମାନଙ୍କ ପ୍ରମୁଖ ସଂଗଠନ CAIT (କନଫେଡେରେସନ ଅଫ ଅଲ ଇଣ୍ଡିଆ ଟ୍ରେଡର୍ସ) ମଧ୍ୟ ପେଟ୍ରୋଲ ପମ୍ପ ଏବଂ ଦୋକାନୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା UPI ବନ୍ଦ କରିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ଉପରେ ଗଭୀର ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିଛି।
ସରକାର ଏବଂ NPCI ର ବିଶ୍ୱାସ ଯେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଦ୍ୱାରା ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ଦୈନନ୍ଦିନ କାରବାର ଉପରେ କୌଣସି ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ। ତଥ୍ୟ ଅନୁଯାୟୀ, ୮୬% ବ୍ୟବସାୟିକ କାରବାର ୫୦୦ ଟଙ୍କାରୁ କମ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ ୧୦% କାରବାର ୫୦୧ ରୁ ୨୦୦୦ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥାଏ। ଅର୍ଥାତ ମାତ୍ର ୪% ବଡ଼ କାରବାର ହିଁ ଏହି ପରିସରଭୁକ୍ତ ହେବ।
ଦୋକାନୀମାନେ ଯେପରି ଗ୍ରାହକଙ୍କଠାରୁ ଜବରଦସ୍ତ ଅତିରିକ୍ତ UPI ଚାର୍ଜ ଆଦାୟ ନ କରନ୍ତି, ସେଥିପାଇଁ ସରକାର ବ୍ୟାଙ୍କ ଏବଂ ପେମେଣ୍ଟ ପ୍ଲାଟଫର୍ମଗୁଡ଼ିକୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଯଦି ଆପଣ ବଡ଼ ପେମେଣ୍ଟ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ତେବେ RuPay ଡେବିଟ କାର୍ଡ ଜରିଆରେ ବିନା କୌଣସି MDR ଚାର୍ଜରେ ମାଗଣା ପେମେଣ୍ଟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଜାରି ରହିବ।