ତେହରାନ,୩।୫: ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ବଢୁଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ମଧ୍ୟରେ, ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେ ଇରାନର ନୂତନ ପ୍ରସ୍ତାବର ସମୀକ୍ଷା କରିବେ, ଯଦିଓ ସେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ନାହିଁ ଯେ ଏହା ଗ୍ରହଣ କରାଯିବ। ଶନିବାର (ମେ ୨) ଏୟାର ଫୋର୍ସ ୱାନରେ ଚଢ଼ିବା ପୂର୍ବରୁ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଥିଲେ ଯେ ସେ ଖୁବ ଶୀଘ୍ର ଇରାନର ଯୋଜନାର ଯାଞ୍ଚ କରିବେ ଏବଂ ପରେ ଏହା ବିଷୟରେ ଅଧିକ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରିବେ। ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ଯେ, ଗତ କିଛି ଦଶନ୍ଧି ଧରି ଇରାନର ଆଚରଣକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଗ୍ରହଣୀୟ ହେବ ନାହିଁ।
ଏହା ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଯେ ଇରାନ ଆମେରିକାର ନଅ ସୂତ୍ରୀ ପ୍ରସ୍ତାବର ଜବାବରେ ଏକ ୧୪ ସୂତ୍ରୀ ଯୋଜନା ଦାଖଲ କରିଛି। ରିପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକ ସୂଚାଇଛି ଯେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ପାକିସ୍ତାନ ମାଧ୍ୟମରେ ପଠାଯାଇଥିଲା। ଏଥିରେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ପୁନଃ ଖୋଲିବା ଏବଂ ଇରାନ ଉପରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା ଅବରୋଧକୁ ଉଠାଇବା ପାଇଁ ଦାବି ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ଇରାନ କହିଛି ଯେ ସେ ଏକ ଅସ୍ଥାୟୀ ଯୁଦ୍ଧବିରତି ପରିବର୍ତ୍ତେ ୩୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସ୍ଥାୟୀ ସମାଧାନ ଚାହୁଁଛି। ବିପରୀତରେ, ଆମେରିକା ଦୁଇ ମାସର ଯୁଦ୍ଧବିରତି ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା। ଦୁଇ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଛି, ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ତିନି ସପ୍ତାହର ଯୁଦ୍ଧବିରତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେଉଛି।
ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ବାଣିଜ୍ୟ ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳପଥ। ଇରାନ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ଧମକ ଦେଇ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ଏହି ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବହୁ ପରିମାଣରେ ବନ୍ଦ କରିଦେଇଥିଲା। ଏହାର ଜବାବରେ, ଆମେରିକା ଇରାନ ବନ୍ଦରଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଅବରୋଧ ଲଗାଇଛି, ଯାହା ଦେଶର ଅର୍ଥନୀତିକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରୁଛି। ଆମେରିକା ଜାହାଜ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛି ଯେ ଯଦି ସେମାନେ ସୁରକ୍ଷିତ ପଥ ବଦଳରେ ଇରାନକୁ ଦେୟ ଦିଅନ୍ତି ତେବେ ସେମାନେ ପ୍ରତିବନ୍ଧକର ସମ୍ମୁଖୀନ ହୋଇପାରନ୍ତି।
ଇରାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ପୁନର୍ବାର ଆରମ୍ଭ କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ବିଷୟରେ ପଚରାଯିବାରୁ, ଟ୍ରମ୍ପ କହିଥିଲେ, ‘ଯଦି ସେମାନେ ଖରାପ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତ, ଯଦି ସେମାନେ କିଛି ଖରାପ କରନ୍ତି, ତେବେ ଆମେ ଦେଖିବୁ। ଏହା ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଏକ ସମ୍ଭାବନା ଯେ ଏପରି ଘଟଣା ଘଟିପାରେ।’
ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଟ୍ରମ୍ପ ଆହୁରି କହିଛନ୍ତି, ‘ସେମାନେ (ଇରାନ) ଏକ ଚୁକ୍ତି କରିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗମ୍ଭୀର ପରିସ୍ଥିତିରେ ଅଛନ୍ତି। ସେମାନେ ସେମାନଙ୍କ ନେତା କିଏ ତାହା ବୁଝିବାକୁ ସଂଘର୍ଷ କରୁଛନ୍ତି। ପ୍ରକୃତରେ, ସେମାନେ ଜାଣନ୍ତି ନାହିଁ ଯେ ସେମାନଙ୍କର ନେତା କିଏ, କାରଣ ସେମାନଙ୍କ ନେତା ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି।’
ଏହି ସମୟରେ, ଇରାନ ମାନବାଧିକାର କର୍ମୀ ନର୍ଗେସ ମହମ୍ମଦୀଙ୍କ ଅବସ୍ଥା ଗୁରୁତର ଥିବା ରିପୋର୍ଟ କରାଯାଇଛି। ହୃଦଘାତ ପରେ ତାଙ୍କୁ ଡାକ୍ତରଖାନାରେ ଭର୍ତ୍ତି କରାଯାଇଛି। ତାଙ୍କ ପରିବାର ଏବଂ ଫାଉଣ୍ଡେସନ ଯୁକ୍ତି ରଖିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କୁ ଉନ୍ନତ ଚିକିତ୍ସା ପାଇଁ ତେହରାନକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତର କରାଯିବା ଉଚିତ; ତଥାପି, ଇରାନର ଗୁପ୍ତଚର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ବିରୋଧ କରୁଛି।
ଏହି ସମୟରେ, ନୋବେଲ କମିଟି ଇରାନ ସରକାରଙ୍କୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛି ଯେ ମହମ୍ମଦୀଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ଉପଯୁକ୍ତ ଚିକିତ୍ସା ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଉ। ମହମ୍ମଦି ଜଣେ ନୋବେଲ ଶାନ୍ତି ପୁରସ୍କାର ବିଜେତା ଏବଂ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଜେଲରେ ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ପରିବାର କହିଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କ ଶରୀର ଆଉ ତାଙ୍କ କାରାଦଣ୍ଡର ପରିସ୍ଥିତି ସହ୍ୟ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ନୁହେଁ, ଯାହା ଫଳରେ ତାଙ୍କ ଜୀବନ ବିପଦରେ ପଡ଼ିଛି।