ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୮।୬: ଇରାନ ଏବଂ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ଚୁକ୍ତି ହେବା ପରଠାରୁ ହିଁ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ (କ୍ରୁଡ ଅଏଲ) ମୂଲ୍ୟରେ କ୍ରମାଗତ ହ୍ରାସ ଘଟୁଛି, କିନ୍ତୁ ଏହା ପରେ ଦେଶରେ ପେଟ୍ରୋଲ ଏବଂ ଡିଜେଲ ଦାମ କମିବ କି ନାହିଁ, ସେ ନେଇ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ବଡ଼ ବୟାନ ଆସିଛି। କେନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ସୁରେଶ ଗୋପୀ ଗୁରୁବାର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଗ୍ଲୋବାଲ ମାର୍କେଟ (ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବଜାର) ରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବା ମାତ୍ରେ ତୁରନ୍ତ ଇନ୍ଧନ ଦାମ କମାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ।
କେନ୍ଦ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ଏହାର କାରଣ ଦର୍ଶାଇ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ପେଟ୍ରୋଲ-ଡିଜେଲର ମୂଲ୍ୟ ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ କରିବାରେ ଅନେକ ଗୁଡ଼ିଏ କାରକ (factors) ସାମିଲ ଥାଏ, ଯେଉଁଥିରେ ଶସ୍ତା ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଭାରତରେ ପହଞ୍ଚିବା ପାଇଁ ଲାଗୁଥିବା ସମୟ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ପେଟ୍ରୋଲିୟମ, ପ୍ରାକୃତିକ ଗ୍ୟାସ ଏବଂ ପର୍ଯ୍ୟଟନ ରାଷ୍ଟ୍ର ମନ୍ତ୍ରୀ ସୁରେଶ ଗୋପୀ ନିକଟରେ ଇନ୍ଧନ ମୂଲ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ବୃଦ୍ଧି ସମ୍ପର୍କରେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଲିଟର ପିଛା ପ୍ରାୟ ୩.୯୪ ଟଙ୍କାର ବୃଦ୍ଧି ପ୍ରଭାବ ପକାଇଛି, କିନ୍ତୁ କେବଳ ଗ୍ଲୋବାଲ ସ୍ତରରେ କ୍ରୁଡ ଅଏଲ ଦାମ କମିବା ଆଧାରରେ ଏହାକୁ ତୁରନ୍ତ ପ୍ରତ୍ୟାହାର କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ସେ କହିଛନ୍ତି, “ଶସ୍ତା ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ‘ହୋର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ’ (Strait of Hormuz) ଦେଇ ଭାରତରେ ପହଞ୍ଚିଥାଏ। ସେଠାରେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ଅଧିକ ରହୁଥିବାରୁ ଏଥିପାଇଁ ସମୟ ଲାଗେ, ତେଣୁ ସ୍ଥିତି ସୱାଭାବିକ ହେବାକୁ କିଛି ସମୟ ଲାଗିବ।”
ସେ ଇରାନ-ଆମେରିକା ବିବାଦର ଉଲ୍ଲେଖ କରି କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଫେବୃଆରୀ ମାସରେ ଯୁଦ୍ଧ ପରିସ୍ଥିତି ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରେ ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଗମ୍ଭୀର ଭାବେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇଥିଲେ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଏହାର ଆର୍ଥିକ ବୋଝକୁ ଅନେକାଂଶରେ ନିଜେ ବହନ କରିଥିଲେ। ଗୋପୀ କହିଛନ୍ତି, “ଏହି ପ୍ରଭାବକୁ ନିଜ ଉପରକୁ ନେବା କାରଣରୁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କର ୧୨ ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କାର କ୍ଷତି ହୋଇଛି। କୌଣସି ବି ରାଜ୍ୟ ବର୍ଦ୍ଧିତ ଇନ୍ଧନ ମୂଲ୍ୟ ଉପରେ ଉତ୍ପାଦନ ଶୁଳ୍କ (Excise Duty) କମାଇ ନିଜର ରାଜସୱ ହ୍ରାସ କରିନାହାଁନ୍ତି। କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଚାଲିବାକୁ ହେବ ଏବଂ ତୈଳ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ବଜାୟ ରହିବାକୁ ପଡ଼ିବ।”
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ, ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସ୍ମାରକୀ ଶାନ୍ତି ଚୁକ୍ତି ସୱାକ୍ଷରିତ ହୋଇସାରିଛି, ଯାହା ପରେ ହୋର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଖୋଲି ଦିଆଯିବ। ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ ପଥ ଦେଇ ଗତି କରିଥାଏ। ଏହି କାରଣରୁ ଚୁକ୍ତି ହେବା ମାତ୍ରେ ହିଁ କ୍ରୁଡ ଅଏଲ ମୂଲ୍ୟରେ ବଡ଼ ହ୍ରାସ ଦେଖିବାକୁ ମିଳିଛି। ହୋର୍ମୁଜ ଅବରୋଧ ସମୟରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ମୂଲ୍ୟ ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା ୧୦୦ ଡଲାରରେ ପହଞ୍ଚି ଯାଇଥିଲା, ଯାହା ବର୍ତ୍ତମାନ ପ୍ରାୟ ୮୦ ଡଲାର ପ୍ରତି ବ୍ୟାରେଲ୍ରେ ରହିଛି।