ଇସଲାମବାଦ, ୨୯।୪: ଜମ୍ମୁ ଓ କଶ୍ମୀରର ପହଲଗାମରେ ଏପ୍ରିଲ ୨୨ ତାରିଖରେ ଘଟିଥିବା ଭୟଙ୍କର ଆତଙ୍କବାଦୀ ହମଲା, ଯେଉଁଥିରେ ୨୬ ଜଣ ନିରୀହ ପର୍ଯ୍ୟଟକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିଲା, ପାକିସ୍ତାନକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଏକ ନୂଆ ବିବାଦରେ ଠେଲି ଦେଇଛି। ଭାରତ ଏହି ହମଲା ପାଇଁ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଦାୟୀ କରି ଇଣ୍ଡସ ଜଳ ଚୁକ୍ତି ସ୍ଥଗିତ, ଅଟାରୀ ସୀମାନ୍ତ ବନ୍ଦ ଏବଂ ଭିସା ସେବା ବନ୍ଦ କରିଛି। ଏହା ସହ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀୟ ବିମାନ ପାଇଁ ଆକାଶମାର୍ଗ ବନ୍ଦ କରି ଓ ବାଣିଜ୍ୟ ସ୍ଥଗିତ ରଖି ପାଲଟା ଜବାବ ଦେଇଛି। ଏହି ଘଟଣା ପାକିସ୍ତାନର ଅନ୍ୟ ଦେଶମାନଙ୍କ ସହ ଶତ୍ରୁତାର କାହାଣୀକୁ ପୁଣି ଥରେ ଆଲୋଚନାକୁ ଆଣିଛି। ଭାରତ ବ୍ୟତୀତ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ, ଇରାନ, ଆମେରିକା ଓ ସାଉଦି ଆରବ ସହ ମଧ୍ୟ ପାକିସ୍ତାନର ସମ୍ପର୍କ ବିଗିଡ଼ିଛି। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏହାର କାରଣ।
Pakistan Enemies List ଭାରତ ସହ ଶତ୍ରୁତା: ୧୯୪୭ ମସିହାରେ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନର ବିଭାଜନ ପରଠାରୁ ଉଭୟ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଶତ୍ରୁତା ଜାରି ରହିଛି। କଶ୍ମୀର ମୁଦ୍ଦା ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ। ପାକିସ୍ତାନ କଶ୍ମୀରକୁ ନିଜର ଅଂଶ ବୋଲି ଦାବି କରୁଥିବା ବେଳେ, ଭାରତ ଏହାକୁ ନିଜର ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ ବୋଲି ଘୋଷଣା କରିଛି। ପହଲଗାମ ହମଲା ପରେ ଭାରତ ପାକିସ୍ତାନକୁ ସୀମାପାର ଆତଙ୍କବାଦରେ ସମର୍ଥନ ଦେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରିଛି। ଏହି ହମଲାର ଦାୟିତ୍ୱ ପାକିସ୍ତାନ ଆଧାରିତ ‘ଦ ରେଜିଷ୍ଟାନ୍ସ ଫ୍ରଣ୍ଟ’ (ଟିଆରଏଫ) ନେଇଥିବାରୁ ଉତ୍ତେଜନା ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।
Pakistan Enemies List ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ସହ ବିବାଦ: ପାକିସ୍ତାନ ଓ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଦୁରାନ୍ଦ ରେଖାକୁ ନେଇ ଦୀର୍ଘ ଦିନରୁ ବିବାଦ ଚାଲିଆସୁଛି। ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଏହି ରେଖାକୁ ସୀମା ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କରେ ନାହିଁ। ପାକିସ୍ତାନ ତାଲିବାନଙ୍କୁ ସମର୍ଥନ ଦେଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ୨୦୨୧ରେ ତାଲିବାନ ଆଫଗାନିସ୍ତାନରେ କ୍ଷମତା ଦଖଲ କରିବା ପରେ ସମ୍ପର୍କ ବିଗିଡ଼ିଛି। ତାଲିବାନ ତେହରିକ-ଏ-ତାଲିବାନ ପାକିସ୍ତାନ (ଟିଟିପି)କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ ପାକିସ୍ତାନ କରୁଛି। ୨୦୨୪ ଡିସେମ୍ବରରେ ପାକିସ୍ତାନ ଆଫଗାନିସ୍ତାନର ପାକଟିକା ଅଞ୍ଚଳରେ ବିମାନ ହମଲା କରି ୪୬ ଜଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲା, ଯାହାକୁ ତାଲିବାନ ‘କାପୁରୁଷତା’ ବୋଲି ଅଭିହିତ କରି ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇଥିଲା।
Pakistan Enemies List ଇରାନ ସହ ସଂଘର୍ଷ: ପାକିସ୍ତାନ ଓ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ସୀମାନ୍ତ ସମସ୍ୟା ଓ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀଙ୍କୁ ନେଇ ବିବାଦ ରହିଛି। ଇରାନ ଅଭିଯୋଗ ଆଣେ ଯେ, ବାଲୁଚିସ୍ତାନରେ ସକ୍ରିୟ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀ ଜୈଶ ଅଲ-ଆଦଲକୁ ପାକିସ୍ତାନ ସମର୍ଥନ ଦେଉଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଇରାନକୁ ବାଲୋଚ ବିଦ୍ରୋହୀଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରେ। ୨୦୧୯ ମସିହାରେ ଇରାନୀ ସୀମାରକ୍ଷୀଙ୍କ ଉପରେ ହୋଇଥିବା ହମଲା ଓ ୨୦୨୪ରେ ଇରାନର ବିମାନ ହମଲା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ବଢ଼ାଇଛି। ତଥାପି, ପହଲଗାମ ହମଲା ପରେ ଇରାନ ଭାରତ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛି।
Pakistan Enemies List ଆମେରିକା ସହ ସମ୍ପର୍କରେ ତିକ୍ତତା: ପାକିସ୍ତାନ ଓ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କ ଏକଦା ଘନିଷ୍ଠ ଥିଲା, କିନ୍ତୁ ୨୦୦୧ ପରେ ଆଫଗାନିସ୍ତାନ ଯୁଦ୍ଧ ଓ ଆତଙ୍କବାଦ ବିରୋଧୀ ଅଭିଯାନ ସମୟରେ ଏହା ବିଗିଡ଼ିଛି। ଆମେରିକା ପାକିସ୍ତାନକୁ ଆତଙ୍କବାଦୀଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରେ। ୨୦୧୧ରେ ଓସାମା ବିନ ଲାଡେନଙ୍କୁ ପାକିସ୍ତାନର ଆବଟାବାଦରେ ଆମେରିକା ହତ୍ୟା କରିବା ପରେ ସମ୍ପର୍କ ଆହୁରି ଖରାପ ହୋଇଥିଲା। ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେହବାଜ ସରିଫ ୨୦୨୨ରେ ଆମେରିକା ସହ ସମ୍ପର୍କ ଉନ୍ନତ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ପାକିସ୍ତାନର ଚୀନ ସହ ଘନିଷ୍ଠତା ଆମେରିକାକୁ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଛି।
Pakistan Enemies List ସାଉଦି ଆରବ ସହ ଉତ୍ତେଜନା: ପାକିସ୍ତାନ ଓ ସାଉଦି ଆରବ ମଧ୍ୟରେ ଦୀର୍ଘଦିନର ମିତ୍ରତା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, କେତେକ ଘଟଣା ସମ୍ପର୍କକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିଛି। ୨୦୧୫ରେ ପାକିସ୍ତାନ ସାଉଦି ଆରବର ଇୟେମେନ ହସ୍ତକ୍ଷେପରେ ସାମିଲ ହେବାକୁ ମନା କରିଥିଲା, ଯାହା ସାଉଦିଙ୍କୁ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲା। ଇମ୍ରାନ ଖାନଙ୍କ ସରକାର କଶ୍ମୀର ମୁଦ୍ଦାକୁ ସାଉଦି ବିନା ଉଠାଇବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ, ଯାହା ସାଉଦି ଆରବକୁ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲା। ତଥାପି, ସାଉଦି ଆରବ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଅର୍ଥନୈତିକ ସହାୟତା ଯୋଗାଇ ଚାଲିଛି। ୨୦୨୪ରେ ସାଉଦି ନିବେଶ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପାକିସ୍ତାନ ଗସ୍ତ ଓ ପହଲଗାମ ହମଲା ପରେ ସାଉଦିର ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଚେଷ୍ଟା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ପର୍କର ଗୁରୁତ୍ୱକୁ ଦର୍ଶାଏ।
ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସମସ୍ୟା: ପାକିସ୍ତାନର ଆଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ସମସ୍ୟା, ଯେପରିକି ବାଲୁଚିସ୍ତାନରେ ବିଦ୍ରୋହ ଓ ଅର୍ଥନୈତିକ ସଙ୍କଟ, ଏହାର ବୈଦେଶିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରିଛି। ବାଲୁଚିସ୍ତାନରେ ସ୍ବାଧୀନତା ଆନ୍ଦୋଳନ ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ହୋଇଛି।
ପହଲଗାମ ହମଲା ପରେ ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଆଶଙ୍କା ବଢ଼ିଛି। ଇରାନ ଓ ସାଉଦି ଆରବ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ପାଇଁ ଆଗ୍ରହ ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପାକିସ୍ତାନର ଅନେକ ନେତାଙ୍କ ଆକ୍ରୋଶମୂଳକ ବୟାନ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରୁଛି। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମୁଦାୟ ଏହି ଘଟଣା ଉପରେ ନଜର ରଖିଛି, ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନର ବୈଦେଶିକ ନୀତି ଓ ଆତଙ୍କବାଦ ସହ ସମ୍ପର୍କ ଏବେ ଆଲୋଚନାର କେନ୍ଦ୍ରବିନ୍ଦୁ ହୋଇଛି।
