ତେହରାନ,୨୬।୫: କତାରର ରାଜଧାନୀ ଦୋହାରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଲୋଚନା ଏବେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଚୁକ୍ତିନାମା ଆଡ଼କୁ ଗତି କରୁଥିବା ପରି ମନେ ହେଉଛି। ଆଞ୍ଚଳିକ ଗଣମାଧ୍ୟମ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଦୁଇ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଅନେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଏକ ସହମତି ପ୍ରକାଶ ପାଇବା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି, ଯାହା ଫଳରେ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ ପାଇବା ଏବଂ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତୈଳ ପରିବହନ ମାର୍ଗ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀରେ ସ୍ବାଭାବିକତା ଫେରିବା ପାଇଁ ଆଶା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛି। ଅଲ ଜଜିରାର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସୂତ୍ର ସୂଚିତ କରୁଛି ଯେ, ବିଦେଶରେ ରଖାଯାଇଥିବା ଇରାନ ସମ୍ପତ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ କାତାର ମଧ୍ୟସ୍ଥତାରେ ଆଲୋଚନା ମଧ୍ୟରେ ଯଦି ଆଲୋଚନା ଏହି ଉପାୟରେ ଆଗକୁ ବଢ଼େ, ତେବେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଚୁକ୍ତିନାମା ଖୁବ ଶୀଘ୍ର ଘୋଷଣା କରାଯାଇପାରେ।
ଦୋହାରେ ଇରାନର ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରୁଥିଲେ ସଂସଦର ବାଚସ୍ପତି ମହମ୍ମଦ ବାଘେର ଗାଲିବାଫ, ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଆରାକଚି ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଅବଦୋଲନାସେର ହେମମାତି। ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ତେହରାନ ଏହି ଆଲୋଚନାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗମ୍ଭୀରତାର ସହିତ ନେଉଛି। ଏହି ସମଗ୍ର ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପ୍ରସଙ୍ଗ ହେଉଛି ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ; ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ ୨୦ ପ୍ରତିଶତ ତେଲ ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ଦେଇ ଗତି କରେ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ପ୍ରସ୍ତାବିତ ଚୁକ୍ତିନାମାରେ ୬୦ଦିନିଆ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଜାହାଜ ଚଳାଚଳର ପୁନରୁଦ୍ଧାର, ଇରାନ ତୈଳ ରପ୍ତାନି ପାଇଁ ଅନୁମୋଦନ ଏବଂ ଦେଶର ପରମାଣୁ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସମ୍ପର୍କରେ ଅଧିକ ଆଲୋଚନା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ଅଲ ଜଜିରାର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଉପସାଗରରେ ବିଛାଯାଇଥିବା ନୌସେନା ଖଣି ଅପସାରଣ ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଆଲୋଚନା ହୋଇଛି। ଏହା ସହିତ, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ବାଣିଜ୍ୟିକ ଜାହାଜ ଉପରେ କୌଣସି ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିବାରୁ ନିବୃତ୍ତ ରହିବା ଏବଂ ଧୀରେ ଧୀରେ ଆମେରିକାର ନୌସେନା କଟକଣାକୁ କୋହଳ କରିବା ଉପରେ ବିଚାର କରାଯାଉଛି। ଯଦି ସବୁକିଛି ସୁରୁଖୁରୁରେ ଚାଲିଥାଏ, ତେବେ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟ ଆଗାମୀ ୩୦ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ଏହାର ପୂର୍ବ-ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ସ୍ଥିତିକୁ ଫେରିପାରେ।
ତଥାପି, ବିବାଦର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିଷୟ ହେଉଛି ଇରାନର ବିଦେଶରେ ଜମା ହୋଇଥିବା ସମ୍ପତ୍ତି। ଇରାନ ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଏହାର ଅନେକ ବିଲିୟନ ଡଲାର ପାଣ୍ଠି ମୁକ୍ତ ନହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଚୁକ୍ତି ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ତେହରାନ ଅତି କମରେ ୧୨ ବିଲିୟନ ଡଲାରର ପ୍ରବେଶ ଦାବି କରିଛି।
ଏହି ସମୟରେ, ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଇରାନର ସମୃଦ୍ଧ ୟୁରାନିୟମର ଭଣ୍ଡାରକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ତଦାରଖରେ ନଷ୍ଟ କରାଯିବ। ଆମେରିକା ଦାବି କରିଛି ଯେ ଇରାନ ଏଥିରେ ରାଜି ହୋଇଛି; ତଥାପି, ଇରାନ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଛି ଯେ ସେ ଏହି ବିଷୟ ଉପରେ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମେ ଆଲୋଚନା କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି ଏବଂ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କୌଣସି ଦୃଢ଼ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇନାହିଁ।
ପୂର୍ବରୁ, ପାକିସ୍ତାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀ ଇରାନ ଏବଂ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନାରେ ମଧ୍ୟସ୍ଥତାର ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ପାକିସ୍ତାନ ଇସଲାମାବାଦରେ ଉଭୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଆଲୋଚନାର ଆୟୋଜନ ମଧ୍ୟ କରିଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା କୌଣସି ସମାଧାନ କରିପାରିଲା ନାହିଁ। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଦ୍ୱିତୀୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ଆଲୋଚନାକୁ ସହଜ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟାପକ ପ୍ରୟାସ କରାଯାଇଥିଲା, ତଥାପି ଦୁଇ ଦେଶକୁ ମୁହାଁମୁହିଁ ବସାଇବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅଣାଯାଇପାରିଲା ନାହିଁ। ଇରାନ ଅଭିଯୋଗ କରିଥିଲା ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଆମେରିକାର ମୁଖପତ୍ର ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛି, ଯେତେବେଳେ ଆମେରିକା ପାକିସ୍ତାନ ସମ୍ପର୍କରେ ନିଜର ସନ୍ଦେହ ପୋଷଣ କରୁଛି। ଏହି କାରଣରୁ କାତାର ଏବେ ବିବାଦରେ ସାମିଲ ହୋଇଛି, ଏକ ସମାଧାନର ସର୍ତ୍ତାବଳୀରେ ସହମତ ହେବା ପାଇଁ ଇରାନ ଏବଂ ଆମେରିକା ଉଭୟଙ୍କୁ ରାଜି କରାଇବା ପାଇଁ କାମ କରୁଛି।
ବର୍ତ୍ତମାନ, କୌଣସି ଦେଶ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ କୌଣସି ଚୁକ୍ତିନାମା ଥିବା ନିଶ୍ଚିତ କରିନାହାଁନ୍ତି; ତଥାପି, ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱର ନଜର ଦୋହାରେ ଚାଲିଥିବା ଆଲୋଚନା ଉପରେ ସ୍ଥିର ରହିଛି।