ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର-୨୦୨୧ : ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନ

ଦୀର୍ଘଦିନ ଧରି ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାମାନଙ୍କରେ ଉତ୍‌ପ୍ରେରକ ରୂପେ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇ ଆସୁଥିଲା କେତେକ ଧାତୁ ଏବଂ ଏନ୍‌ଜାଇମ୍‌। ତେବେ ଏକ ତୃତୀୟ ଶ୍ରେଣୀର ଉତ୍‌ପ୍ରେରକ ଆବିଷ୍କାର କରି ଚଳିତ ବର୍ଷ ରସାୟନ ବିଜ୍ଞାନରେ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିଛନ୍ତି ଜର୍ମାନୀର ମାକର୍‌ ପ୍ଲାଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନର ବେଞ୍ଜାମିନ୍‌ ଲିଷ୍ଟ ଏବଂ ଆମେରିକାର ପ୍ରିନ୍‌ସେଟନ୍‌ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟର ଡାଭିଡ୍‌ ମ୍ୟାକ୍‌ମିଲନ୍‌। ସେମାନେ ଏଥିପାଇଁ ଛୋଟ ଛୋଟ ଜୈବ ରାସାୟନିକ ଅଣୁ ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି। ଏହାର ଉତ୍‌ପ୍ରେରକଗୁଡ଼ିକ ବାଛି ବାଛି ଆଲୋକୀୟ ସକ୍ରିୟ ଯୌଗିକମାନଙ୍କରେ ଥିବା ଦୁଇଟି ପରସ୍ପରର ଦର୍ପଣ ଛାୟା ହୋଇଥିବା ରମାବୟବଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିକୁ ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ କରି ତହିଁରୁ ଆଶାନୁରୂପ ଉତ୍ପାଦ ସୃଷ୍ଟି କରି ପାରୁଛନ୍ତି।
ହେଲେ ପ୍ରୋଟିନ୍‌, ଯାହାକି ଆମିନୋ ଅମ୍ଳରେ ଗଢ଼ା ଏବଂ କେତେକ ସ୍ଥଳେ ସେଥିରେ ଥାଏ କିଛି ଧାତୁ, ଯାହାକି ଏହାକୁ ଉତ୍‌ପ୍ରେରକ ରୂପେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବାରେ ସହାୟକ ହୁଏ। କିନ୍ତୁ ଅନେକ ଏନ୍‌ଜାଇମ୍‌ ଧାତୁ ବିନା ମଧ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି। ଏଭଳି କ୍ଷେତ୍ରରେ ତହିଁରେ ଥିବା ଗୋଟିଏ କିମ୍ବା ଅଳ୍ପ କେତୋଟି ଆମିନୋ ଅମ୍ଳ ରାସାୟନିକ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାମାନଙ୍କୁ ପରିଚାଳିତ କରନ୍ତି। ପ୍ରୋଟିନ୍‌ ଏବର ଭଳି ଏକ ଆମିନୋ ଅମ୍ଳ ବୋଲି ୧୯୭୦ ଦଶକରୁ ଜଣାଥିଲା। କିନ୍ତୁ ତା’ଉପରେ ଯଥେଷ୍ଟ ଅଧ୍ୟୟନ ହୋଇ ନ ଥିଲା। ଲିଷ୍ଟ ସେ କାର୍ଯ୍ୟ ହାତକୁ ନେଲେ ଏବଂ ତାହାକୁ ‘ଆଲ୍‌ଡୋଲା ପ୍ରତିକ୍ରିୟା’ରେ ନିୟୋଜିତ କଲେ। ଏହା ବେଶ୍‌ କାମ କଲା। ଦେଖାଗଲା ଯେ, ଏହା ମୂଳ ଯୌଗିକର ଦୁଇଟି ଦର୍ପଣ ପ୍ରତିବିମ୍ବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିକରୁ ନିର୍ବାଚିତ ଭାବେ ଅଧିକ କ୍ରିୟାଶୀଳ କରୁଛି। ଅତଏବ ତଦନୁଯାୟୀ ତହିଁରୁ ଉତ୍ପାଦ ସୃଷ୍ଟି ହେଉଛି। ଏହା ଜନ୍ମ ଦେଲା ଅସମମିତ ଜୈବ ଉତ୍‌ପ୍ରେରଣ
ଧାରଣାକୁ। ଲିଷ୍ଟ ଏ ସମ୍ପର୍କରେ ୨୦୦୦ ମସିହାରେ ଗବେଷଣା ପତ୍ରଟିଏ ପ୍ରକାଶ କଲେ।
ଇତିମଧ୍ୟରେ ମାକ୍‌ମିଲନ୍‌ ଅଲଗା ଭାବେ କାଲିଫର୍ନିଆ ବିଶ୍ୱବିଦ୍ୟାଳୟଠାରେ ଏକ ସମାନ ଦିଗରେ ଗବେଷଣା ଚଳାଇଥାଆନ୍ତି। ସେ ଧାତବ ପଦାର୍ଥମାନ ବ୍ୟବହାର କରି ଅସମମିତ ଉତ୍‌ପ୍ରେରକର ବିକାଶ କରୁଥିଲେ। ତେବେ ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସକ୍ରିୟ ଧାତୁଗୁଡ଼ିକୁ ନେଇ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା କଠିନ ଥିଲା ଏବଂ ତାହା ମଧ୍ୟ ବ୍ୟୟବହୁଳ ଥିଲା। ଏଣୁ ସେ ଧାତୁମାନଙ୍କ ଭଳି ସହଜରେ କିଛି କାଳ ପାଇଁ ଇଲେକ୍‌ଟ୍ରୋନିକ୍‌ ଯୋଗାଇ ପାରିବା କିମ୍ବା ଧାରଣ କରିପାରିବା ଭଳି ସରଳ ଜୈବ ଧାତୁମାନଙ୍କୁ ଏଥିରେ ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ। ଏଗୁଡ଼ିକରେ ଥାଏ ଅମ୍ଳଜାନ, ଯବକ୍ଷାରଜାନ, ଗନ୍ଧକ ଏବଂ ଫସ୍‌ଫରସ୍‌ ଭଳି ସରଳ ଓ ସାଧାରଣ ମୌଳିକ ପଦାର୍ଥ। କିନ୍ତୁ ଅବସ୍ଥା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରି ସେଗୁଡ଼ିକ ଜଟିଳ ଗୁଣମାନ ପ୍ରକଟ କରନ୍ତି। ସେ ଜାଣିଥିଲେ ଯେ, ଇଲେକ୍‌ଟ୍ରୋନିକ୍‌ ପ୍ରତି ଆସକ୍ତ ଥିବା ଯବକ୍ଷାରଜାନଯୁକ୍ତ ‘ଇ ମିନିୟମ୍‌ ଆୟନ୍‌’ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ଜୈବ ଅଣୁ ଉତ୍‌ପ୍ରେରକ ରୂପେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ। ତେଣୁ ସେ ତାହାକୁ ‘ଡାଇଏଲସ୍‌-ଆଲଡର୍‌’ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ନିୟୋଜିତ କଲେ। ଏହା ଖୁବ୍‌ ଉତ୍ତମ ଭାବେ କାମ କଲା। ତେଣୁ ସେ ଏପରି ଗୁଣ ଥିବା ଆହୁରି କିଛି ଜୈବ ଅଣୁମାନ ଆବିଷ୍କାର କଲେ। ପ୍ରକୃତରେ ସେ ହିଁ ଏ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ନାଁ ଦେଲେ ‘ଅସମମିତ ଜୈବ-ଉତ୍‌ପ୍ରେରଣ’ ବୋଲି। ଲିଷ୍ଟଙ୍କ ଆବିଷ୍କାରର ଠିକ୍‌ ଏକ ମାସ ପୂର୍ବରୁ ଅର୍ଥାତ୍‌ ୨୦୦୦ ମସିହା ଫେବୃୟାରୀରେ ସେ ତାଙ୍କ ଆବଷ୍କାର ଉପରେ ଲିଖିତ ଏକ ନିବନ୍ଧକୁ ଗୋଟିଏ ବିଜ୍ଞାନ ପତ୍ରିକାକୁ ପଠାଇଲେ।
ବିଗତ ୨୦୦୦ ମସିହାରୁ ଆଜି ମଧ୍ୟରେ ଲିଷ୍ଟ ଏବଂ ମାକ୍‌ମିଲନ୍‌ଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଗବେଷଣା କ୍ଷେତ୍ରରେ ବହୁଳ ବିକାଶ ଘଟି ଚାଲିଛି। ବିଶେଷକରି ଓଷଧ ଏବଂ ଭେଷଜୀୟ ଶିଳ୍ପରେ ଏହାର ପ୍ରୟୋଗ ଏବେ ବ୍ୟାପକ ହେଲାଣି। ଫଳରେ ଏବର ଅତ୍ୟାବଶ୍ୟକ ପଦାର୍ଥଗୁଡ଼ିକର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଶସ୍ତା, ଅଧିକ ଦକ୍ଷ ଏବଂ ଅଧିକ ପରିବେଶ ସହାୟକ ହୋଇପାରିଛି, ଯାହାକି ମଣିଷ ସମାଜ ପାଇଁ ବେଶ୍‌ କଲ୍ୟାଣକାରୀ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଛି। ସେଥିପାଇଁ ଏବର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଦ୍ୱୟଙ୍କୁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ମନୋନୀତ କରିବାର ଯଥାର୍ଥତା ସପକ୍ଷରେ ଯୁକ୍ତିବାଢ଼ି ନୋବେଲ କମିଟିର ଅନ୍ୟତମ ସଦସ୍ୟ ପରମିଲ୍ଲା ଓ୍ବିଟୁଙ୍ଗୋ ଷ୍ଟାଫ୍‌ସେଡେ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ‘ଏହା ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କ୍ଷେତ୍ର ଏବଂ ଏହା ଉପରେ ଗବେଷଣା ଭବିଷ୍ୟତରେ ଆହୁରି ଅନେକଙ୍କୁ ନୋବେଲ ପୁରସ୍କାର ଲାଭ କରିବା ଲାଗି ପଥ ଉନ୍ମୁକ୍ତ କରିପାରେ।
-ଉଷା ନିବାସ, ୧୨୪/୨୪୪୫ ଖଣ୍ଡଗିରି ବିହାର, ଭୁବନେଶ୍ୱର
ମୋ : ୯୯୩୭୯୮୫୭୬୭


Enter your email to get our daily news in your inbox.

All Right Reserved By Dharitri.Com

ଜିଲାପାଳଙ୍କ ଜନ ଅଭିଯୋଗ ଶୁଣାଣି: ମାତ୍ର ୯୦ଟି ଅଭିଯୋଗରେ ସୀମିତ, ପ୍ରଚାର ଅଭାବ ନା ସମାଧାନ ଉପରୁ ତୁଟିଲାଣି ଭରସା

ଥୁଆମୂଳ ରାମପୁର, ୧୬।୧୧ (ଦୁର୍ଗା କୀର୍ତ୍ତି): କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲାର ଅତି ଦୁର୍ଗମ ତଥା ଆଦିବାସୀ ବହୁଳ ଥୁଆମୂଳ ରାମପୁର ବ୍ଲକ ବୈଠକ ସଭା ଗୃହ ଠାରେ ସୋମବାର…

ଅମିତାଭ, ଅଭିଷେକ ବଚ୍ଚନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଧମକ, ଦିଆଗଲା ଏଭଳି ଚେତାବନୀ

ମୁମ୍ବାଇ,୧୬ା୧୧: ଗ୍ୟାଙ୍ଗଷ୍ଟର ଗୋଲ୍ଡି ଧିଲୋନ୍‌ଙ୍କଠାରୁ ମେଗାଷ୍ଟାର ଅମିତାଭ ବଚ୍ଚନ ଏବଂ ଅଭିଷେକ ବଚ୍ଚନଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଧମକ ମିଳିଛି। ନିକଟରେ ଦିଲ୍ଲୀ ପୋଲିସ ଗୋଲ୍ଡି ଗ୍ୟାଙ୍ଗ୍‌ର ୨ ସଦସ୍ୟ…

ଶିକ୍ଷକ ନିଯୁକ୍ତି ଦାବି: ସମାଧାନ ନ ହେଲେ ସ୍କୁଲରେ ତାଲା ପକାଇବାକୁ ଗ୍ରାମବାସୀଙ୍କ ଚେତାବନୀ

ଗୁଡାରି, ୧୬।୧୧ (ପ୍ରମୋଦ କୁମାର ପତି): ଗୋଟିଏ ଶିକ୍ଷୟିତ୍ରୀଙ୍କ ଭରସାରେ ଚାଲିଛି ପ୍ରଥମରୁ ପଞ୍ଚମ ଶ୍ରେଣୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପାଠପଢ଼ା। ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ଆବଶ୍ୟକ ଶିକ୍ଷକ ନଥିବାରୁ ପିଲାଙ୍କ ପାଠପଢ଼ା…

ସଂସଦ ଭବନରେ ଗୁଞ୍ଜିଲା କଳାହାଣ୍ଡିର ଢାପ ନୃତ୍ୟ: କଳାକାରଙ୍କଠୁ ରାମକାଠି ନେଇ ବଜାଇଲେ ମୋଦି

ଭବାନୀପାଟଣା,୧୬।୧୧(ଉତ୍ତମ କୁମାର ଦାଶ): ଦିଲ୍ଲୀ ସଂସଦ ଭବନରେ ଜାତୀୟ ମଞ୍ଚରେ ଝଲସିଲା କଳାହାଣ୍ଡିର ପାରମ୍ପରିକ ଢାପ ନୃତ୍ୟ। ଜନଜାତୀୟ ଗୌରବ ଦିବସ ଅବସରରେ ଭବାନୀପାଟଣାର ପ୍ରତିଭା ଅନୁଷ୍ଠାନର…

ଯେଉଁଠି ପ୍ରଥମେ ଭେଟିଥିଲେ ସୋନିଆ-ରାଜୀବ, ସେହି ରେଷ୍ଟୁରାଣ୍ଟକୁ ଗର୍ଲଫ୍ରେଣ୍ଡଙ୍କ ସହ ଯାଇଥିଲେ ରାହୁଲ! ନିଜେ କଲେ ଖୁଲାସା

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୬।୧୧: କଂଗ୍ରେସ ସାଂସଦ ରାହୁଲ ଗାନ୍ଧୀ ତାଙ୍କ ମାଆ ସୋନିଆ ଗାନ୍ଧୀଙ୍କ ପୁସ୍ତକ ‘ବିଲଙ୍ଗିଂ: ଏ ଜର୍ଣ୍ଣି ଅଫ ଲଭ’ର ଉନ୍ମୋଚନ ଅବସରରେ ପରିବାର ସହ ଜଡ଼ିତ…

IPL ନିଲାମୀ ପୂର୍ବରୁ ବଡ଼ ଟ୍ରେଡ୍‌: ବଦଳିବ ଶାମିଙ୍କ ଠିକଣା, ଲକ୍ଷ୍ନୌ ଛାଡ଼ି ଏହି ଦଳକୁ ଯିବେ!

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୬।୧୧: IPL ନିଲାମୀ ପୂର୍ବରୁ ଖେଳାଳିଙ୍କ ଅଦଳବଦଳ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜୋର୍‌ ଧରିବାରେ ଲାଗିଛି। ଏହି କ୍ରମରେ ଭାରତୀୟ ଦ୍ରୁତ ବୋଲର ମହମ୍ମଦ ଶାମିଙ୍କୁ ନେଇ ଏକ ବଡ଼…

ଥାନାରେ ପଶି ପୋଲିସ ଅଧିକାରୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଉଦ୍ୟମ: ଗିରଫ ହୋଇ ଜେଲ ଗଲେ ଅଭିଯୁକ୍ତ

ଦିଗପହଣ୍ଡି,୧୬।୧୧(ଅଶେଷ ନାଥ ମିଶ୍ର): ଗଞ୍ଜାମ ଜିଲା ଦିଗପହଣ୍ଡି ଥାନାରେ ପଶି ଏସ୍‌ଆଇ ରାଜ କିଶୋର ପାତ୍ର ଏବଂ ହୋମଗାର୍ଡ ଲକ୍ଷ୍ମୀକାନ୍ତ ମହାପାତ୍ରଙ୍କୁ ହତ୍ୟା ଉଦ୍ୟମ ଘଟଣାରେ ସମ୍ପୃକ୍ତ…

ସେହୱାଗଙ୍କ ପୁଅ ଆର୍ଯ୍ୟବୀରଙ୍କୁ ଲାଗିଲା ବଡ଼ ଝଟ୍‌କା: ଭଲ ପ୍ରଦର୍ଶନ ସତ୍ତ୍ୱେ ଖେଳିପାରିବେନି ଅଣ୍ଡର-୧୯ ବିଶ୍ୱକପ, ଜାଣନ୍ତୁ କାରଣ…

ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୬।୧୧: ଭାରତର ପୂର୍ବତନ ବିସ୍ଫୋରକ ଓପନର ବ୍ୟାଟର ବୀରେନ୍ଦ୍ର ସେହୱାଗଙ୍କ ପୁଅ ଆର୍ଯ୍ୟବୀର ସେହୱାଗ ନିକଟରେ ଅଣ୍ଡର-୧୯ ଏସିଆ କପରେ ନିଜର ଦମଦାର ପ୍ରଦର୍ଶନ ବଳରେ ସମସ୍ତଙ୍କ…

Advertisement

ଧରିତ୍ରୀ କାର୍ଟୁନ

Archives

 

Dharitri-Rashifala


ଛୁଟିଦିନ
ପିଲାଙ୍କ ଧରିତ୍ରୀ
Trending
Let's Pledge For A 'Plastic Free' Odisha Join The Movement Of 'Plastic Free' Odisha

Akash Das Nayak, supports a Plastic Free Odisha. Do you?