ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୦ା୧୧: ଭାରତୀୟ ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ପୁଣି ଥରେ ମହାକାଶରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛନ୍ତି। ଭୌତିକ ଗବେଷଣାଗାର (PRL)ର ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ମାଉଣ୍ଟ ଆବୁରେ ଥିବା ୧.୨-ମିଟର ଟେଲିସ୍କୋପ ବ୍ୟବହାର କରି ଧୂମକେତୁ 3I/ATLASର ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଫଟୋ ଏବଂ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରା କଏଦ କରିଛନ୍ତି। ଧୂମକେତୁ 3I/ATLAS, ଯାହାକୁ C/2025 A11 ମଧ୍ୟ କୁହାଯାଏ। ଆମ ସୌରମଣ୍ଡଳ ବାହାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଛି। ଏହା ବର୍ତ୍ତମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟର ନିକଟତମ ନିକଟତର ହେବା ପରେ ବାହାରକୁ ଗତି କରୁଛି।
ଭୌତିକ ଗବେଷଣାଗାର ଦ୍ୱାରା ନିଆଯାଇଥିବା ଫଟୋଗୁଡ଼ିକ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଧୂମକେତୁକୁ ଘେରି ରହିଥିବା ବୃତ୍ତାକାର କୋମା (ଧୂମକେତୁର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମେଘ) ଦର୍ଶାଉଛି। ଧୂଳିକଣା ବର୍ତ୍ତମାନ ସୂର୍ଯ୍ୟଠାରୁ ଦୂରରେ ପଛକୁ ମୁହଁ କରୁଛି ଏବଂ ପୃଥିବୀରୁ ଅଦୃଶ୍ୟ।
ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ନଭେମ୍ବର ୧୨-୧୫ ତାରିଖ ସକାଳ ସମୟରେ ଧୂମକେତୁର ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରାମ (ଆଲୋକର ରଙ୍ଗର ବିଶ୍ଳେଷଣ) କରିଥିଲେ। ଏହା ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରେଖା ଚିହ୍ନଟ କରିଥିଲା: CN (ସାଇନୋଜେନ), C2 (ଡାଇକାର୍ବନ), ଏବଂ C3, ଯାହା ଆମ ସୌରମଣ୍ଡଳରେ ସାଧାରଣ ଧୂମକେତୁରେ ମିଳୁଥିବା ପରି। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଅନ୍ୟ ଏକ ତାରାରୁ ଏହି ଧୂମକେତୁର ରାସାୟନିକ ଗଠନ ଆମ ସୌରମଣ୍ଡଳର ଧୂମକେତୁ ସହିତ ବହୁତ ସମାନ।
ବୈଜ୍ଞାନିକମାନେ ଗଣନା କରିଛନ୍ତି ଯେ, ପ୍ରତି ସେକେଣ୍ଡରେ ପ୍ରାୟ ୧୦୨୫ ଅଣୁ, କିମ୍ବା ପ୍ରତି ସେକେଣ୍ଡରେ ୨୫ ଶୂନ, ଗ୍ୟାସ ଭାବରେ ବାହାରକୁ ଯାଉଛି। ଏହାକୁ ଉତ୍ପାଦନ ହାର କୁହାଯାଏ। ସେମାନେ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ତୁଳନା କରି ଜାଣିପାରିଲେ ଯେ, 3I/ATLAS ଏକ ସାଧାରଣ ଧୂମକେତୁ, ଅଧିକ ସକ୍ରିୟ କିମ୍ବା କମ୍ ସକ୍ରିୟ ନୁହେଁ।
ଧୂମକେତୁ ବର୍ତ୍ତମାନ ରାତିର ଅନ୍ଧାର ଅଂଶ ପାଖକୁ ଆସୁଛି। ଏହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଭଲ ପ୍ରତିଛବି ଏବଂ ସ୍ପେକ୍ଟ୍ରା ନେବାର ସୁଯୋଗ ଦେବ।
ଭୌତିକ ଗବେଷଣା ପ୍ରୟୋଗଶାଳାର ଏହି ଦୂରବୀକ୍ଷଣ ମାଉଣ୍ଟ ଆବୁର ଗୁରୁଶିଖର ନିକଟରେ ୧୬୮୦ ମିଟର ଉଚ୍ଚତାରେ ଅବସ୍ଥିତ। ଏଠାରେ ଏକ୍ସୋପ୍ଲାନେଟ, କୃଷ୍ଣଗହ୍ବର ଏବଂ ସୌରମଣ୍ଡଳର ବସ୍ତୁଗୁଡ଼ିକର ଅଧ୍ୟୟନ କରାଯାଏ। ଏହା ଭାରତରେ ଏକ ଆନ୍ତଃନକ୍ଷତ୍ରିକ ଧୂମକେତୁର ପ୍ରଥମ ପ୍ରମୁଖ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷଣ। ଭୌତିକ ଗବେଷଣା ପ୍ରୟୋଗଶାଳା ଭାରତୀୟ ମହାକାଶ ଗବେଷଣା ସଂଗଠନ (ISRO) ସହିତ ଜଡ଼ିତ।

