ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୩।୧୧: କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ସଂସଦର ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନ ଡାକିବା ବିଷୟରେ ବିଚାର କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନର ମୁଖ୍ୟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେବ ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ (ଡିଲିମିଟେସନ) ଏବଂ ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଆଇନର କାର୍ଯ୍ୟକାରିତା ସହ ଜଡ଼ିତ ବିଳଗୁଡ଼ିକୁ ପାରିତ କରାଇବା।
ଭାଜପା (BJP) ର ଏକ ସୂତ୍ରରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି ଯେ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନ ନଭେମ୍ବର ୩୦ କିମ୍ବା ଡିସେମ୍ବର ୪ ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରେ; ଯାହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି, ଯଦି ସରକାର ଚାହାଁନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଏକ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନ ଆୟୋଜନ କରିବା ପାଇଁ ସମୟ ରହିଛି। ଗତ ବର୍ଷ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନ ଡିସେମ୍ବର ୧ରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା।
ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଗୁରୁବାର କହିଛନ୍ତି, ‘ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନ ପୂର୍ବରୁ ସଂସଦର ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନ ଡକାଯାଇପାରେ। ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ନଭେମ୍ବର ମାସର ତୃତୀୟ ସପ୍ତାହରେ ଆରମ୍ଭ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ ବୋଲି କୌଣସି କଠୋର ନିୟମ ନାହିଁ। ଆଇନଗତ ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିକୁ (legislative package) ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ ଦୁଇଟି ବିକଳ୍ପ ରହିଛିହୁଏତ ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଅଧିବେଶନରେ କିମ୍ବା ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ।’ ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଭାଜପାର ସହଯୋଗୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ସଙ୍କେତ ଦିଆଯାଇଛି ଯେ, ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିକ ଶୀତକାଳୀନ ଅଧିବେଶନରେ ପାରିତ ହେବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଧିକ ରହିଛି।
ଭାଜପା ନେତୃତ୍ୱାଧୀନ ଏନଡିଏ (NDA) ସୂତ୍ରରୁ ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ଅନୁଯାୟୀ, ୨୦୨୯ରେଯେତେବେଳେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଲୋକ ସଭା ନିର୍ବାଚନ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବାକୁ ଯାଉଛିସେହି ସମୟ ସୁଦ୍ଧା ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ଦିଗରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ିବା ପାଇଁ ଏହା ହୋଇପାରେ ଶେଷ ସୁଯୋଗ। ମହିଳା ସଂରକ୍ଷଣ ଲାଗୁ କରିବା ଲକ୍ଷ୍ୟରେ ଅଣାଯାଇଥିବା ଏହି ଆଇନଗତ ପ୍ରସ୍ତାବଗୁଡ଼ିକର ମୁଖ୍ୟ ଅଂଶ ହେଉଛି ଏକ ‘ସମ୍ବିଧାନ ସଂଶୋଧନ ବିଲ’। ଏହା ସହିତ ଏକ ‘ସୀମା ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ ବିଲ’ (Delimitation Bill) ଏବଂ ’କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଆଇନ (ସଂଶୋଧନ) ବିଲ’ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ରହିଛି।
ଯେକୌଣସି ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ବିଲ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ, ଲୋକ ସଭା ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଭା ଉଭୟ ଗୃହରେ ମୋଟ ସଦସ୍ୟ ସଂଖ୍ୟାର ବହୁମତ ସହିତ, ଉପସ୍ଥିତ ଥାଇ ଭୋଟ ଦେଉଥିବା ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ତତଃ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏଭଳି ବିଲ ଉଭୟ ଗୃହର ଏକ ମିଳିତ ଅଧିବେଶନ ମାଧ୍ୟମରେ ପାରିତ ହୋଇପାରିବ ନାହିଁ। ପୂର୍ବରୁ, ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଖ୍ୟକ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ଅଭାବରୁ ଏହି ବିଲ ଲୋକ ସଭାରେ ପାରିତ ହୋଇପାରି ନଥିଲା।
‘ଦ ଇଣ୍ଡିଆନ ଏକ୍ସପ୍ରେସ’ର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଭାଜପା ସୂତ୍ରରୁ ମିଳିଥିବା ତଥ୍ୟ ଅନୁସାରେ, ଲୋକ ସଭାରେ ଏନଡିଏ (NDA) ର ୩୨୦ ଜଣ ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଭାରେ ୧୫୫ ଜଣ ସଦସ୍ୟ ଅଛନ୍ତି। ଯଦି ସମସ୍ତ ସଦସ୍ୟ ଭୋଟ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି, ତେବେ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ବହୁମତ ହାସଲ କରିବା ପାଇଁ ସରକାରଙ୍କୁ ଲୋକ ସଭାରେ ୩୬୦ଟି ଭୋଟ (୪୦ଟି ଭୋଟ କମ) ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଭାରେ ୧୬୧ଟି ଭୋଟ (୬ଟି ଭୋଟ କମ) ଆବଶ୍ୟକ ହେବ।
ତଥାପି, ଭାଜପାର ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ନେତା ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ, ସେମାନଙ୍କ ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ସରକାରଙ୍କ ପାଖରେ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଖ୍ୟା ତୁଳନାରେ ପ୍ରାୟ ୧୫ଟି ଭୋଟ ଅଧିକ ରହିଛି। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ସରକାର ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକର ଚିନ୍ତାଧାରାକୁ ସମାଧାନ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ୟମ କରୁଛନ୍ତି, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ସେମାନଙ୍କର ସମର୍ଥନ ମିଳିପାରିବ କିମ୍ବା ଭୋଟ ଦେବା ସମୟରେ ସେମାନେ ଭୋଟ ଦାନରୁ ବିରତ ରହିବେ ବୋଲି ନିଶ୍ଚିତ କରାଯାଇପାରିବ।
ଅଗଷ୍ଟ ୧୩ ରେ ମୌସୁମୀ ଅଧିବେଶନକୁ ଅନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାଳ ପାଇଁ ସ୍ଥଗିତ (adjourned sine die) କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବେ ସମାପ୍ତ (prorogued) କରାଯାଇନାହିଁ। ନିୟମ ଅନୁଯାୟୀ, ଯେହେତୁ ଅଧିବେଶନଟି ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବେ ସମାପ୍ତ ହୋଇନାହିଁ, ତେଣୁ ସରକାରଙ୍କୁ ନୂତନ ଅଧିବେଶନ ଡାକିବା ପାଇଁ ବାଧ୍ୟତାମୂଳକ ୧୪ ଦିନିଆ ନୋଟିସ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ ଏବଂ ସରକାର ଯେକୌଣସି ଦିନ ଅଧିବେଶନ ଡାକିପାରିବେ।
ଯେକୌଣସି ସାମ୍ବିଧାନିକ ସଂଶୋଧନ ବିଲ ପାରିତ କରିବା ପାଇଁ, ଉଭୟ ସଦନଲୋକ ସଭା ଏବଂ ରାଜ୍ୟ ସଭାରେ ମୋଟ ସଦସ୍ୟ ସଂଖ୍ୟାର ସଂଖ୍ୟାଗରିଷ୍ଠତା ସହିତ, ଉପସ୍ଥିତ ଥାଇ ଭୋଟ ଦେଉଥିବା ସଦସ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ତତଃ ଦୁଇ-ତୃତୀୟାଂଶ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଆବଶ୍ୟକ ହୋଇଥାଏ। ଏଭଳି ବିଲକୁ ଉଭୟ ସଦନର ମିଳିତ ଅଧିବେଶନ (joint sitting) ମାଧ୍ୟମରେ ପାରିତ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ପୂର୍ବରୁ, ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ ଆବଶ୍ୟକ ସଂଖ୍ୟକ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ସମର୍ଥନ ନ ମିଳିବାରୁ ଏହି ବିଲ ଲୋକ ସଭାରେ ପାରିତ ହୋଇପାରି ନଥିଲା।