ସୁସ୍ଥ ଲୋକ ବିଭିନ୍ନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସହଜରେ ସଫଳତା ହାସଲ କରିବା ସାଧାରଣ କଥା। ମାତ୍ର ଦୃଷ୍ଟିବାଧିତଙ୍କ ଭଳି କେତେକଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଅକ୍ଷର ଚିହ୍ନିବା ପଢ଼ିବା ତଥା ଜ୍ଞାନ ଆହରଣ କରିବା ପୂର୍ବରୁ କଷ୍ଟକର ହେଉଥିଲା। ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ କରିଥିଲେ ଲୁଇସ ବ୍ରେଲି। ୪ ଜାନୁଆରି ୧୮୦୯ରେ ଫ୍ରାନ୍ସରେ ଜନ୍ମ ହୋଇଥିଲେ ଦୃଷ୍ଟିହୀନଙ୍କ ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ବ୍ରେଲି ଲିପିର ସ୍ରଷ୍ଟା ହେଊଛନ୍ତି ଲୁଇସ ବ୍ରେଲି। ତାଙ୍କ ସ୍ମୃତିରେ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ବିଶ୍ବ ବ୍ରେଲି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ। ଫରାସୀ ସେନାର କ୍ରିପ୍ଟୋଗ୍ରାଫର୍ ଚାଲର୍ସ ବାର୍ବିୟେଁଙ୍କ ନାଇଟ ରାଇଟିଂ ଲିପି ଦ୍ବାରା ଅନୁପ୍ରାଣିତ ହୋଇ ବ୍ରେଲି, ଦୃଷ୍ଟି ବାଧିତମାନେ ପଢ଼ିବା ପାଇଁ ସାଙ୍କେତିକ ଲିପି ଉଦ୍ଭାବନ କରିଥିଲେ। ସେତେବେଳେ ତାଙ୍କୁ ପନ୍ଦର ବର୍ଷ ହୋଇଥିଲା।
ସେ ପ୍ରଥମ ବ୍ରେଲି ପୁସ୍ତକ ଛାପିଥିଲେ। ବ୍ରେଲି ମାଧ୍ୟମରେ ଦୃଷ୍ଟିହୀନମାନେ ଯେକୌଣସି ଭାଷା ପଢ଼ିପାରିବାକୂ ସକ୍ଷମ ହୋଇଥିଲେ। ଆକାର ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସାଧାରଣ ଲିପି ତୁଳନାରେ ବ୍ରେଲି ଲିପି ଅନ୍ୟୂନ ଦଶ ଗୁଣା ବଡ଼। ଏହି ଲିପି ବ୍ରେଲି ମେସିନରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରାଯାଇଥାଏ। ଲୁଇସ ବ୍ରେଲି ଅର୍ଗାନ ଓ ସେଲୋ ବାଦ୍ୟ ବଜାଇବାରେ ପ୍ରବୀଣ ଥିଲେ। ସେ ଯେଉଁ ବିଦ୍ୟାଳୟରେ ପଢ଼ିଥିଲେ, ପରେ ସେହିଠାରେ ହିଁ ଶିକ୍ଷକତା କରିଥିଲେ। ମାତ୍ର ତେୟାଳିଶ ବର୍ଷ ବୟସରେ ରାଜଯକ୍ଷ୍ମାରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ପରଲୋକ ହୋଇଥିଲା।ଦୃଷ୍ଟିବାଧିତଙ୍କ ପାଇଁ ବ୍ରେଲିର ଉପଯୋଗୀତା ସମ୍ପର୍କରେ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି ଲାଗି ପ୍ରତିବର୍ଷ ଜାନୁୟାରୀ ୪ରେ ବିଶ୍ୱ ବ୍ରେଲି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଇଥାଏ। ଏହା ଦୃଷ୍ଟି ବାଧିତଙ୍କୁ ସବୁ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପାରଙ୍ଗମ କରିବାରେ ସହାୟତା ପ୍ରଦାନ କରିଥାଏ।
ପାଇଁ ମାନବିକ ଅଧିକାରର ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରିବାରେ ଯୋଗାଯୋଗର ମାଧ୍ୟମ ଭାବରେ ବ୍ରେଲିର ମହତ୍ତ୍ୱ ବିଷୟରେ ସଚେତନତା ଲାଗି ଏହି ଦିବସ ପାଳିତ ହୁଏ। ମିଳିତ ଜାତିସଂଘର ସାଧାରଣ ସଭା ଦ୍ୱାରା ନଭେମ୍ବର ୨୦୧୮ରେ ଘୋଷଣା ମାଧ୍ୟମରେ ଏହି ଦିବସ ପାଳନ କରିବା ନିମନ୍ତେ ତାରିଖ ଚୟନ କରାଯାଇଥିଲା। ଦୃଷ୍ଟି ବାଧିତଙ୍କ ଲାଗି ଏହି ଲେଖା ପ୍ରଣାଳୀର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଲୁଇସ ବ୍ରେଲିଙ୍କ ଜନ୍ମଦିନ ପାଳନ ଅବସରରେ ଏହି ଦିନ ପାଳନ କରାଯିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇଥିଲା। ୨୦୧୯ ଜାନୁଆରୀ ୪ରେ ପ୍ରଥମ ବିଶ୍ୱ ବ୍ରେଲି ଦିବସ ପାଳନ କରାଯାଇଥିଲା।
