ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟଙ୍କ ମତରେ ଖରାପ ସମୟ ଆସିଲେ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ପ୍ରଥମେ ନିଜର ଭୟକୁ ଦୂର କରିବାକୁ ପଡିବ। କାରଣ ଭୟ ଆମକୁ ଦୁର୍ବଳ କରିଦିଏ ଏବଂ ଏହା ଧୀରେ ଧୀରେ ଆମ ଜୀବନରେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦେବା ଆରମ୍ଭ କରିଥାଏ। କେବଳ ଜଣେ ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସୀ ବ୍ୟକ୍ତି ଖରାପ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଭଲ ଭାବରେ ପରିଚାଳନା କରିପାରନ୍ତି। ହେଲେ ଜଣେ ଭୟଭୀତ ବ୍ୟକ୍ତି ତାହା କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହୋଇ ନ ଥାଏ। ତେଣୁ, ପରିସ୍ଥିତିକୁ ମୁକାବିଲା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରଥମେ ଭୟ ସହିତ ଲଢ଼ିବାକୁ ପଡିବ। ଯଦି ଭୟ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସେ, ସେ ତୁମ ଉପରେ ଯୋଦ୍ଧା ଭଳି ଆକ୍ରମଣ କରେ ଏବଂ ପରେ ସେ ତୁମକୁ ମାରି ଦେଇଥାଏ।
ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତ, ଅତୀତକୁ ନେଇ ଅନୁତାପ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ ଏବଂ ଭବିଷ୍ୟତ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ ନାହିଁ। ସବୁବେଳେ ବର୍ତ୍ତମାନରେ ବଞ୍ଚିବା ଶିଖନ୍ତୁ। ବିଫଳତା ମିଳିବାର ସମୟ ସବୁଠାରୁ ଖରାପ ଅଟେ। ଏଣୁ ଅତୀତ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ ଏବଂ ବିଫଳତାକୁ ଦୂର କରିବାକୁ ସର୍ବଦା ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ। ଭବିଷ୍ୟତରେ କ’ଣ ଘଟିବ ସେ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରି ସମୟ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ, କେବଳ ବର୍ତ୍ତମାନରେ ରହିବା ଉଚିତ। ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆପଣାଛାଏଁ ଭବିଷ୍ୟତ ଭଲ ହେବ।
ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି, ଯଦି ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି ଆପଣଙ୍କ ସପକ୍ଷରେ ନାହିଁ, ତେବେ ଆପଣ ଏହାକୁ ସେମିତି ରହିବାକୁ ଦେଇ ଖରାପ ସମୟ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ଅପେକ୍ଷା କରନ୍ତୁ। କାରଣ ସବୁବେଳ ପାଇଁ ଗୋଟିଏ ସମୟ ରହିନ ଥାଏ। ଯଦି ଦୁଃଖର ଦିନ ଆସିଛି ତେବେ କିଛି ସମୟ ପରେ ସୁଖର ଦିନ ମଧ୍ୟ ଆସିବ ବୋଲି ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି।
ଖରାପ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ ତୁମେ ନିଜକୁ ଦୃଢ଼ ରଖିବା ଉଚିତ, କାରଣ ତୁମର ଶକ୍ତି କେବଳ ବିଜୟ ଦେଇଥାଏ। ଦୃଢ଼ତା ତୁମର ଶତ୍ରୁର ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସକୁ ଦୁର୍ବଳ କରେ। ଯଦି ତୁମେ ଖରାପ ସମୟରେ ସାହସ ହରାଇବ ଏବଂ ତୁମର ଶତ୍ରୁକୁ ଦୁର୍ବଳ ଦେଖାଇବ ତେବେ ସେ ତୁମର କ୍ଷତି କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିବ। ଯେତେବେଳେ ଖରାପ ସମୟ ଚାଲିଥାଏ, ତୁମର ଶତ୍ରୁ ତୁମକୁ ଶୀଘ୍ର ଆକ୍ରମଣ କରେ। ତେଣୁ ଖରାପ ସମୟରେ ତୁମର ଆତ୍ମବିଶ୍ୱାସ ତୁମର ଶତ୍ରୁକୁ ଦୁର୍ବଳ କରେ ବୋଲି ଚାଣକ୍ୟ କହିଛନ୍ତି
ଆଚାର୍ଯ୍ୟ ଚାଣକ୍ୟ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଖରାପ ସମୟ ପାଇଁ ନିଜର ଟଙ୍କା ସଞ୍ଚୟ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ସମୟ କଦାପି ସମାନ ରହେ ନାହିଁ।
