ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୪।୬: ପ୍ରଥମ ନଜରରେ, ଏହି ଶିରୋନାମାଟିର ଆରମ୍ଭରେ ଆପଣଙ୍କୁ ଏହା ଏକ ମୋବାଇଲ ଫୋନ ନମ୍ବର ବୋଲି ଲାଗିପାରେ; ତଥାପି, ଏହା 2026 FIFA ବିଶ୍ୱକପ ପାଇଁ ପୁରସ୍କାର ପୁଲ (ମୋଟ ପୁରସ୍କାର ଟଙ୍କା)କୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ, ଏକ ପରିମାଣ ଯାହା ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ କ୍ରୀଡା ଇଭେଣ୍ଟକୁ କମ କରିଥାଏ। ଭାରତରେ, ଯେଉଁଠାରେ କ୍ରିକେଟକୁ ଦେବତା ଭାବରେ ପୂଜା କରାଯାଏ ଏବଂ IPLର ଆର୍ଥିକ ପ୍ରଭାବ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହୁଏ, ଫୁଟବଲର ଏହି ମହାନ ଦୃଶ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଆୟ ତୁଳନାରେ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କ୍ରିକେଟ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ମଧ୍ୟ ଫିକା ପଡ଼ିଯାଏ। ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ଏହି ବର୍ଷର FIFA ବିଶ୍ୱକପରେ ଆର୍ଥିକ ଅପ୍ରତ୍ୟାଶିତତା କେତେ ହେବ। ଆମେ ଜାଣିବା ଯେ ବିଜେତା, ଉପବିଜେତା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀ ଦଳମାନେ କେତେ ପୁରସ୍କାର ପାଇବେ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଆମେ କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱକପ ଏବଂ FIFA ବିଶ୍ୱକପରେ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥିବା ପୁରସ୍କାର ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଯାଞ୍ଚ କରିବୁ।
FIFA 2026 ବିଶ୍ୱକପ ପାଇଁ ପ୍ରାୟ $655 ନିୟୁତ (6,000 କୋଟିରୁ ଅଧିକ) ର ଏକ ରେକର୍ଡ ଭାଙ୍ଗିଥିବା ପୁରସ୍କାର ପୁଲ ଅନୁମୋଦନ କରିଛି। ଏହି ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟର ବଜେଟ ଅସାଧାରଣ ଭାବରେ ବଡ଼ କାରଣ, ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ, ସାଧାରଣ ୩୨ ଦଳ ବଦଳରେ ୪୮ଦଳ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି। ବିଶ୍ୱକପ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟତା ଅର୍ଜନ କରିଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଳକୁ ସର୍ବନିମ୍ନ $10.5 ନିୟୁତ ପାଇବାର ସୁନିଶ୍ଚିତ, ଯଦିଓ ସେମାନେ ଗ୍ରୁପ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସମୟରେ ହିଁ ବାଦ ପଡ଼ିଯାଆନ୍ତି। ଏହା ସହିତ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦଳକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଖର୍ଚ୍ଚ ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ $1.5 ନିୟୁତ ଏକ ପୃଥକ ପରିମାଣର ଆବଣ୍ଟନ କରାଯିବ।
ବିଶ୍ୱକପ ଜିତିଥିବା ଦଳ ପ୍ରାୟ $50 ନିୟୁତ ପୁରସ୍କାର ରାଶି ପାଇବ। ଯଦି ଏହି ସଂଖ୍ୟାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତି ଭତ୍ତା ଯୋଡାଯାଏ, ତେବେ ଚାମ୍ପିଅନ ଦଳ ମୋଟ $51.5 ନିୟୁତ (ପ୍ରାୟ 428 କୋଟି) ଘରକୁ ନେଇଯିବ। FIFA ଏହି ପୁରସ୍କାର ରାଶି ସିଧାସଳଖ ଖେଳାଳିମାନଙ୍କ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆକାଉଣ୍ଟରେ ଜମା କରେ ନାହିଁ। ଏହା ବଦଳରେ, ପାଣ୍ଠି ସମ୍ପୃକ୍ତ ଦେଶର ଫୁଟବଲ ସଂଘ (ଯେପରିକି ଭାରତରେ AIFF କିମ୍ବା ଇଂଲଣ୍ଡରେ FA) କୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଏ। ତା’ପରେ ତାହା ସେହି ସଂଘ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ ଯେ ଖେଳାଳିମାନଙ୍କୁ ବୋନସ ଭାବରେ କେତେ ଟଙ୍କା ବଣ୍ଟନ କରାଯିବ ଏବଂ କେତେ ଟଙ୍କା କର୍ମଚାରୀଙ୍କ ଦରମା, ଯାତ୍ରା ଖର୍ଚ୍ଚ, ତାଲିମ ସୁବିଧା କିମ୍ବା ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଫୁଟବଲର ସାମଗ୍ରିକ ବିକାଶ ପାଇଁ ବଣ୍ଟନ କରାଯିବ।
ପୁରସ୍କାର ରାଶି ଏତେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କାହିଁକି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି?
ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟର ଏହି ସଂସ୍କରଣ ପାଇଁ, ଅଂଶଗ୍ରହଣକାରୀ ଦଳର ସଂଖ୍ୟା ୩୨ ରୁ ୪୮କୁ ବୃଦ୍ଧି କରାଯାଇଛି, ଯେତେବେଳେ ଖେଳାଯାଇଥିବା ମୋଟ ମ୍ୟାଚ ସଂଖ୍ୟା ମଧ୍ୟ ୬୪ ରୁ ୧୦୪କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି। ଏହି ବିଶ୍ୱକପ ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର, କାନାଡା ଏବଂ ମେକ୍ସିକୋରେ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଛି। ଏହି ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ବିଶାଳ ଷ୍ଟାଡିୟମ ଏବଂ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରାୟୋଜକ ଥିବା ଗର୍ବ କରନ୍ତି। ତିନୋଟି ବଡ଼ ଦେଶରେ ମ୍ୟାଚ ଆୟୋଜିତ ହେଉଥିବାରୁ, ଦଳ ଯାତ୍ରା, ବାସସ୍ଥାନ ଏବଂ ସୁରକ୍ଷା ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ଖର୍ଚ୍ଚ ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।
ରାଉଣ୍ଡ ଆଧାରରେ ପୁରସ୍କାର ରାଶି କିପରି ବଣ୍ଟନ କରାଯାଏ?
କ୍ରିକେଟ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ପରି, ଏହି ଇଭେଣ୍ଟ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ମ୍ୟାଚ ଜିତିବା ପାଇଁ ପୃଥକ ପୁରସ୍କାର ରାଶି ପ୍ରଦାନ କରେ ନାହିଁ। ବରଂ, ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଯେଉଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ରାଉଣ୍ଡରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହୁଅନ୍ତି ତାହା ଉପରେ ଆଧାର କରି ପୁରସ୍କାର ରାଶି ପାଆନ୍ତି। ଗ୍ରୁପ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସମୟରେ (୩୩ତମ ଏବଂ ୪୮ତମ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ଶେଷ) ବାଦ ପଡ଼ିଥିବା ଦଳଗୁଡ଼ିକ ସାମୂହିକ ଭାବରେ ମୋଟ $10.5 ନିୟୁତ ପାଆନ୍ତି। ପ୍ରଥମ ନକଆଉଟ ରାଉଣ୍ଡରେ (17ତମ ଏବଂ 32ତମ ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ଶେଷ) ବାଦ ପଡ଼ିଥିବା ଦଳଗୁଡ଼ିକ ସାମୂହିକ ଭାବରେ ମୋଟ $12.5 ନିୟୁତ ପାଆନ୍ତି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ରାଉଣ୍ଡ ଅଫ ୧୬, କ୍ୱାର୍ଟର-ଫାଇନାଲ ଏବଂ ସେମି-ଫାଇନାଲ କୁ ଯାଉଥିବା ଦଳଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ପୁରସ୍କାର ରାଶି ବୃଦ୍ଧି ପାଇବାରେ ଲାଗିଛି। ରନର୍ସ-ଅପ (ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଥିବା ଦଳ) ମୋଟ $34.5 ନିୟୁତ (ପ୍ରାୟ ₹287 କୋଟି) ପାଇବେ।
ଏହା 2022 ସହିତ କିପରି ତୁଳନା କରାଯାଏ?
କାତାରରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ 2022 ବିଶ୍ୱକପ ପାଇଁ ମୋଟ ବଜେଟ $440 ନିୟୁତ ଥିଲା; ଏହି ସଂଖ୍ୟା ବର୍ତ୍ତମାନ 2026 ସଂସ୍କରଣ ପାଇଁ $655 ନିୟୁତକୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି, ଯାହା ସିଧାସଳଖ 50% ବୃଦ୍ଧିକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ। ଗତଥର, ଚାମ୍ପିଅନ ଆର୍ଜେଣ୍ଟିନା $42 ନିୟୁତ ପାଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଏଥର ବିଜେତା ଦଳ $50 ନିୟୁତ (ପ୍ରସ୍ତୁତି ଖର୍ଚ୍ଚକୁ ବାଦ ଦେଇ) ପାଇବ। ଛୋଟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ଫୁଟବଲ ଫେଡେରେସନ ପାଇଁ, $10.5 ନିୟୁତ ଏହି ନିଶ୍ଚିତ ପରିମାଣ ଏକ ସ୍ମାରକୀ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ। ଏହା ସେମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ନିଜ ଦେଶରେ ପିଲାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଫୁଟବଲ ଏକାଡେମୀ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରିବାକୁ, ଦକ୍ଷ ପ୍ରଶିକ୍ଷକ ନିଯୁକ୍ତି କରିବାକୁ ଏବଂ ଖେଳର ଭବିଷ୍ୟତ ସମ୍ଭାବନାକୁ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ଭାବରେ ଉନ୍ନତ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ କରେ।
ଫିଫା ବିଶ୍ୱକପ ଏବଂ କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱକପ ମଧ୍ୟରେ ପୁରସ୍କାର ରାଶିରେ କ’ଣ ପାର୍ଥକ୍ୟ ଅଛି?
ଫୁଟବଲ ବିଶ୍ୱକପର ପୁରସ୍କାର ରାଶିକୁ କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱକପ ସହିତ ତୁଳନା କଲେ, ଉଭୟ ମଧ୍ୟରେ ରାତି ଏବଂ ଦିନର ପାର୍ଥକ୍ୟ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ। ଫିଫା ବିଶ୍ୱକପର ସାମଗ୍ରିକ ବଜେଟ ଏବଂ ପୁରସ୍କାର ରାଶି ଉଭୟ କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱକପ ଅପେକ୍ଷା ଅନେକ ଗୁଣ ଅଧିକ। ICC କ୍ରିକେଟ ବିଶ୍ୱକପ 2023 ପାଇଁ ମୋଟ ପୁରସ୍କାର ରାଶି $10 ନିୟୁତ ଥିଲା, ଯାହା ଫିଫା ବିଶ୍ୱକପ ଅପେକ୍ଷା ପ୍ରାୟ 72 ଗୁଣ ଅଧିକ। ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି କ୍ରିକେଟ ମୁଖ୍ୟତଃ 10-12 ଦେଶରେ ବଡ଼ ପରିମାଣରେ ଖେଳାଯାଏ, ଯେତେବେଳେ ବିଶ୍ୱର 200 ରୁ ଅଧିକ ଦେଶରେ ଫୁଟବଲ ଖେଳାଯାଏ ଏବଂ ଦେଖାଯାଏ। ବିଶ୍ୱର କୋଟି କୋଟି ଲୋକ ଫିଫା ବିଶ୍ୱକପ ଦେଖନ୍ତି; ଫଳସ୍ବରୂପ, ପ୍ରସାରଣ (ଟିଭି) ଅଧିକାର ଫିସ ଏବଂ ପ୍ରାୟୋଜକ ଚୁକ୍ତିରୁ ହେଉଥିବା ରାଜସ୍ବ ICC ତୁଳନାରେ ଯଥେଷ୍ଟ ଅଧିକ।