ଅହମ୍ମଦାବାଦ, ୧୩।୬: ଗୁରୁବାର ଅହମ୍ମଦାବାଦରୁ ଲଣ୍ଡନର ଗାଟୱିକ ବିମାନବନ୍ଦରକୁ ଯାଉଥିବା ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆର ବିମାନ ଏଆଇ-୧୭୧ ଉଡ଼ାଣ ପରେ କିଛି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାରେ ୨୪୨ ଜଣ ଯାତ୍ରୀ ଓ କ୍ରୁ ସଦସ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ୨୪୧ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ବେଳେ ଜଣେ ବ୍ରିଟିଶ ନାଗରିକ ବିଶ୍ୱାସ କୁମାର ରମେଶ ଏକମାତ୍ର ବଞ୍ଚିଥିବା ଯାତ୍ରୀ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛନ୍ତି। ବିମାନଟି ଅହମଦାବାଦର ବିଜେ ମେଡିକାଲ କଲେଜ ଓ ହସ୍ପିଟାଲର ହଷ୍ଟେଲ ଉପରେ ଖସିଥିଲା, ଯେଉଁଠାରେ ଅତିକମରେ ଆଠ ଜଣଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁ ହୋଇଥିବା ଜଣାପଡ଼ିଛି। ଏହା ଭାରତର ସାମ୍ପ୍ରତିକ ସମୟରେ ହୋଇଥିବା ସବୁଠାରୁ ଭୟଙ୍କର ବିମାନ ଦୁର୍ଘଟଣା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ।
ଗୁଜୁରାଟର ଅହମ୍ମଦାବାଦରୁ ଲଣ୍ଡନ ଅଭିମୁଖେ ଯାଉଥିବା ଏୟାର ଇଣ୍ଡିଆର ବିମାନ AI 171 ଉଡ଼ାଣ ଭରିବାର କିଛି ମିନିଟ ପରେ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା। ଦୁର୍ଘଟଣାସ୍ଥଳରୁ ପ୍ରବଳ କଳା ଧୂଆଁ ବାହାରୁଥିବାର ଫଟୋ ଓ ଭିଡିଓ ଭାଇରାଲ ହୋଇସାରିଛି। ଦୁର୍ଘଟଣା କିପରି ଘଟିଲା? ବର୍ତ୍ତମାନ ସୁଦ୍ଧା ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ। ତଥାପି, DGCA କହିଛି ଯେ ବିମାନର ଉଭୟ ପାଇଲଟ ଅଭିଜ୍ଞ ଥିଲେ।
ଡିଜିସିଏ କହିଛି ଯେ ବିମାନର ପାଇଲଟ ଥିଲେ କ୍ୟାପଟେନ ସୁମିତ ସବରୱାଲ। ସେ ଜଣେ ଏଲଟିସି (ଲାଇନ୍ ଟ୍ରେନିଂ କ୍ୟାପଟେନ) ଓ ତାଙ୍କର ୮,200 ଘଣ୍ଟା ଉଡ଼ାଣ ଅଭିଜ୍ଞତା ଅଛି। ତାଙ୍କ ସହିତ କ୍ଲାଇଭ୍ କୁନ୍ଦର ସହ-ପାଇଲଟ୍ କିମ୍ବା ପ୍ରଥମ ଅଧିକାରୀ ଭାବରେ ଥିଲେ। ତାଙ୍କର ୧୧୦୦ ଘଣ୍ଟା ଉଡ଼ାଣ ଅଭିଜ୍ଞତା ଥିଲା। ଅହମ୍ମଦାବାଦ ବିମାନବନ୍ଦର ଏୟାର ଟ୍ରାଫିକ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ କହିଛି ଯେ ବିମାନଟି ରାତି ୧:୩୯ ରେ ରନୱେ ୨୩ ରୁ ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାର କିଛି ସମୟ ପରେ ପାଇଲଟ୍ ବିମାନ ଟ୍ରାଫିକ୍ କଣ୍ଟ୍ରୋଲକୁ ‘ମେଡେ କଲ୍’ କରିଥିଲେ। ଅର୍ଥାତ୍, ସେ ଏକ ବିପଦ ସଙ୍କେତ ପଠାଇଥିଲେ। ଏହା ପରେ, ATC ବିମାନକୁ ଫୋନ୍ କରିଥିଲା। କିନ୍ତୁ କୌଣସି ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ମିଳିଲା ନାହିଁ। ଉଡ଼ାଣ ଆରମ୍ଭ ହେବାର ୫ ମିନିଟ୍ ପରେ, ବିମାନଟି ବିମାନବନ୍ଦର ବାହାରେ ଦୁର୍ଘଟଣାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲା।
ଦୁର୍ଘଟଣାର ସମ୍ଭାବ୍ୟ କାରଣ:
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାର କାରଣ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରୁଛନ୍ତି ଏବଂ ଚାରୋଟି ସମ୍ଭାବ୍ୟ କାରଣ ଉପରେ ଆଲୋଚନା କରୁଛନ୍ତି:
ୱିଙ୍ଗ ଫ୍ଲାପ୍ସର ତ୍ରୁଟି: ବିମାନ ଉଡ଼ାଣ ସମୟରେ ୱିଙ୍ଗ ଫ୍ଲାପ୍ସ ଠିକ ଭାବେ ଖୋଲା ନଥାଇପାରେ, ଯାହା ଉଡ଼ାଣରେ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରିଥାଇପାରେ। ଏକ ଭିଡିଓରେ ଦେଖାଯାଇଛି ଯେ ଫ୍ଲାପ୍ସ ସଂକୁଚିତ ହୋଇଥିବା ଜଣାପଡ଼ୁଛି, ଯାହା ବିମାନର ଉଚ୍ଚତା ହାସଲ କରିବାରେ ବାଧା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ।
ଇଞ୍ଜିନ ବିଫଳତା: କେତେକ ବିଶେଷଜ୍ଞ ଅନୁମାନ କରୁଛନ୍ତି ଯେ ବିମାନର ଦୁଇଟି ଇଞ୍ଜିନରେ ଏକକାଳୀନ ଫେଲ୍ ହୋଇଥାଇପାରେ, ଯାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ବିରଳ ଘଟଣା। ଏହା ବିମାନକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ହରାଇବାରେ କାରଣ ହୋଇପାରେ।
(ବାର୍ଡ ଷ୍ଟ୍ରାଇକ): ଉଡ଼ାଣ ସମୟରେ ପକ୍ଷୀ ସହ ମାଡ଼ ହେବା ଦ୍ୱାରା ବିମାନର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶରେ କ୍ଷତି ହୋଇଥାଇପାରେ, ଯାହା ଦୁର୍ଘଟଣାର କାରଣ ହୋଇପାରେ।
ପାଇଲଟ ତ୍ରୁଟି ବା ଯାନ୍ତ୍ରିକ ସମସ୍ୟା: ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହୁଛନ୍ତି ଯେ ପାଇଲଟ ତ୍ରୁଟି କିମ୍ବା ଯାନ୍ତ୍ରିକ ତ୍ରୁଟି ମଧ୍ୟ ଏହି ଦୁର୍ଘଟଣାର କାରଣ ହୋଇପାରେ। ତେବେ, ଏହା ଏକାଧିକ ବିଫଳତାର ଫଳାଫଳ ହୋଇପାରେ ବୋଲି ସେମାନେ ସୂଚାଇଛନ୍ତି।
ଭାରତର ଏୟାରକ୍ରାଫ୍ଟ ଆକ୍ସିଡେଣ୍ଟ ଇନଭେଷ୍ଟିଗେସନ ବ୍ୟୁରୋ ଏହି ଘଟଣାର ଅନୁସନ୍ଧାନ କରୁଛି, ଯେଉଁଥିରେ ବୋଇଙ୍ଗ, ଜିଇ ଏୟାରସ୍ପେସ, ଆମେରିକାର ନ୍ୟାସନାଲ ଟ୍ରାନ୍ସପୋର୍ଟେସନ ସେଫଟି ବୋର୍ଡ (ଏନଟିଏସବି) ଏବଂ ବ୍ରିଟେନର ଏୟାର ଆକ୍ସିଡେଣ୍ଟ ଇନଭେଷ୍ଟିଗେସନ ବ୍ରାଞ୍ଚ ସହାୟତା କରୁଛନ୍ତି। ବିମାନର ବ୍ଲାକ ବକ୍ସ ଉଦ୍ଧାର କରାଯାଇଥିବା ଖବର ମିଳିଛି, ଯାହା ଦୁର୍ଘଟଣାର କାରଣ ଜାଣିବାରେ ସହାୟକ ହେବ।
