ବେଜିଂ,୧୦।୩: ଇରାନ-ଆମେରିକା ଯୁଦ୍ଧରେ ସବୁଠାରୁ ଚର୍ଚ୍ଚିତ ପ୍ରସଙ୍ଗ ହେଉଛି ହର୍ମୁଜ, ଯାହା ବିଷୟରେ ଇରାନ ପୂର୍ୱରୁ ଆମେରିକାକୁ ଚେତାବନୀ ଦେଇ ଆସୁଥିଲା। ବିବାଦ ବଢ଼ିବା ସହିତ ଆମେରିକାର ର୍ଧୈଯ୍ୟ ଶେଷ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଏହି ପ୍ରସଙ୍ଗରେ କେବଳ 20 ଗୁଣ ଅଧିକ ଶକ୍ତିରେ ଇରାନ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଧମକ ଦେଇନାହାଁନ୍ତି, ବରଂ ଚାଇନାକୁ ମଧ୍ୟ ଏହି ବିବାଦରେ ଟାଣିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛନ୍ତି। ଉତ୍ତେଜନା ଯୋଗୁଁ ସମଗ୍ର ଅଞ୍ଚଳ ଜାମ ହୋଇଯାଇଛି, ଭାରତ ସମେତ ଅନେକ ଦେଶର ଜାହାଜ ଫସି ରହିଛି। କୌଣସି ଦେଶ ଏହି ବିଷୟରେ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ମତାମତ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ନୁହେଁ, ଯେତେବେଳେ ଇରାନ ଦାବି କରୁଛି ଯେ ହର୍ମୁଜ ତାଙ୍କ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ଅଛି।
ଏହି ସମୟରେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଟ୍ରୁଥସୋସିଆଲରେ ଯାହା ଲେଖିଛନ୍ତି ତାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଦର୍ଶାଉଛି ଯେ ଯୁଦ୍ଧ ତାଙ୍କ ଗଣନା ଅନୁସାରେ ଆଗକୁ ବଢ଼ୁନାହିଁ। ସେ ଚାଇନାକୁ ଏହି ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛନ୍ତି, “ଯଦି ଇରାନ ହର୍ମୁଜ ଦେଇ ତେଲ ପ୍ରବାହ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ କିଛି କରେ, ତେବେ ଆମେରିକା ପୂର୍ୱ ଅପେକ୍ଷା 20 ଗୁଣ ଅଧିକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବ।” ଆମେରିକା ସେହି ଘାଟିଗୁଡ଼ିକୁ ମଧ୍ୟ ନଷ୍ଟ କରିବ ଯାହାକୁ ନଷ୍ଟ କରିବା ସହଜ, ଇରାନ ପାଇଁ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଭାବରେ ପୁନଃର୍ନିମାଣ କରିବା ଅସମ୍ଭବ ହୋଇଯିବ। ସେମାନଙ୍କ ଉପରେ ମୃତ୍ୟୁ, ନିଆଁ ଏବଂ ବିନାଶ ବର୍ଷା କରାଯିବ। ମୁଁ ଆଶା କରୁଛି ଏହା ନହୁଏ। ଏହା ଆମେରିକାର ଚୀନ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେଶ ପାଇଁ ଏକ ଉପହାର ଯେଉଁମାନେ ହରମୁଜକୁ ବ୍ୟାପକ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର କରନ୍ତି। ମୁଁ ଆଶା କରୁଛି ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ ପ୍ରଶଂସା କରାଯିବ ବୋଲି ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି।
ହରମୁଜ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ତୈଳ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ। ବିଶ୍ୱର ପ୍ରାୟ 20% ତୈଳ ଏବଂ ବହୁ ପରିମାଣର LNG ପ୍ରତିଦିନ ଏହା ଦେଇ ଗତି କରେ। ସାଉଦି ଆରବ, ଇରାକ, UAE, କୁୱେତ, କତାର ଏବଂ ଇରାନ ସମେତ ଅଧିକାଂଶ ଉପସାଗରୀୟ ଦେଶ ଏହି ମାର୍ଗ ଦେଇ ତୈଳ ରପ୍ତାନି କରନ୍ତି। ଚୀନ ହେଉଛି ହରମୁଜରୁ ତୈଳର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ କ୍ରେତା। ଚୀନ ମୋଟ ତୈଳ ପ୍ରବାହର 37.7% ଅଂଶୀଦାର କରେ ଏବଂ ପ୍ରତିଦିନ ପ୍ରାୟ 5.4 ନିୟୁତ ବ୍ୟାରେଲ ତୈଳ ଆମଦାନୀ କରେ। ଏହି ମାର୍ଗ ଭାରତ, ଜାପାନ, ଦକ୍ଷିଣ କୋରିଆ ଏବଂ ଚୀନ ସମେତ ଏସୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକୁ 85-90 ପ୍ରତିଶତ ତୈଳ ଯୋଗାଣ କରେ, ଯେଉଁଥିରେ ଚୀନ ସର୍ୱାଧିକ ଅଂଶୀଦାର, ପ୍ରାୟ 40 ପ୍ରତିଶତ ଅଟେ। ଏହି ମାର୍ଗରୁ ଚୀନ ଯଥେଷ୍ଟ ଲାଭ ପାଏ, ଯାହା ହେତୁ ଆମେରିକା ଏହାକୁ ହରମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ପ୍ରଦାନ କରୁଛି।
