ଭବାନୀପାଟଣା,୧୮।୧୧(ଉତ୍ତମ କୁମାର ଦାଶ): କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲାରେ ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲି ଆସୁଥିବା ପାରମ୍ପରିକ ଚାଷ ଓ ବିହନ କିସମ ଲୋପ ପାଇବାରେ ଲାଗିଥିବା ବେଳେ ଜୈବ ବିଭିଧତା ହରାଇବାରେ ଲାଗିଛି। ସେହିପରି ବହୁ ବର୍ଷ ଧରି ଚାଲିଆସିଥିବା ମିଶ୍ରିତ ଚାଷ ଲୋପ ପାଇ ଆସୁଥିବା ବେଳେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଜଳସେଚନ ସୁବିଧା ଯୋଗୁଁ ହାଇବ୍ରିଡ଼ ଧାନ ଚାଷ ବ୍ୟାପକ ହେବାରେ ଲାଗିଛି। ଫଳରେ ବର୍ଷା ଅଭାବ ଦେଖାଗଲେ ଚାଷୀ ମରୁଡିର ଶିକାର ହେଉଛନ୍ତି। ମିଶ୍ରିତ ଚାଷବେଳେ ମରୁଡି ଦେଖାଗଲେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଫସଲ ଯୋଗୁଁ ଜୀବିକା ବିପନ୍ନ ହେଉ ନ ଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଜୈବ ବିବିଧତା ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ବିପଦ ଦେଖାଯାଉଥିବା ନେଇ ଚାଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚର୍ଚ୍ଚାର ବିଷୟ ପାଲଟିଛି।
ପ୍ରକାଶ ଯେ, ୧୯୬୪ ମସିହାରେ କୃଷି ବୈଜ୍ଞାନିକ ଆର.ସି ରିଚାରିକା ଓଡିଶା ଓ ବର୍ତ୍ତମାନର ଛତିଶଗଡ଼ ରାଜ୍ୟରେ ପାରମ୍ପରିକ ଧାନ ବିହନ ଉପରେ ସର୍ଭେ କରିଥିଲେ। ଏହି ଦୁଇ ରାଜ୍ୟର ୩୬ ହଜାର କିଷମ ଦେଶୀ ଧାନ ବିହନ ଥିବା ତାଙ୍କ ରିପୋର୍ଟରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ। ୧୯୯୬ ମସିହାରେ ସହଭାଗୀ ବିକାଶ ଅଭିଯାନ ପକ୍ଷରୁ ଜଗଦୀଶ ପ୍ରଧାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ କଳାହାଣ୍ଡି ଓ ନୂଆପଡା ଜିଲାରେ ଏକ ସର୍ଭେ କରିଥିଲେ। ଏହି ସର୍ଭେରେ ୧୨୦ ପ୍ରକାର କିସମ ଧାନ ଥିବା ସର୍ଭେରୁ ଜଣାପଡିଥିଲା। ୨୦୦୪ ମସିହାରେ ଡିଏଫଆଇଡି ଓ ଜଲବିଭାଜିକା ମିଶନ ପକ୍ଷରୁ ସର୍ଭେ କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ସର୍ଭେରେ କୃଷି ବୈଜ୍ଞାନିକ ଡ. ହିତେନ୍ଦ୍ର ଖଟାର, ଏନଆରଆରଆଇର ପୂର୍ବ ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଜେ.କେ ରଏ ଓ ଜଗଦୀଶ ପ୍ରଧାନଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଗଠିତ ଟିମ କଳାହାଣ୍ଡି, ବଲାଙ୍ଗୀର ଓ ନୂଆପଡା ଜିଲାରେ ସର୍ଭେ କରିଥିଲେ। ଏହି ସର୍ଭେ ରିପୋର୍ଟରେ ୭୦ଟି ପାରମ୍ପରିକ ଧାନ ଚାଷ ହେଉଥିବା ଜଣାପଡିଥିଲା। ବର୍ତ୍ତମାନ ଝୁଲି, ମୁଗଦି, ସେଟକା, ନଡିଆକୋରା, କଳାଜିରା, ଦେଉଳଭୋଗ, ଆସାମଚୁ ସମେତ ପ୍ରାୟ ୩୦ ରୁ ୪୦ ପ୍ରକାର ପାରମ୍ପରିକ ଧାନ ବଞ୍ଚି ରହିଥିବା ଜଣାପଡିଛି। କଳାହାଣ୍ଡି ଜିଲାର ଚାଷୀମାନେ ପାରମ୍ପାରିକ ଧାନ ଚାଷ ପରେ ମୁଗ, ବିରି ଭଳି ଶସ୍ୟ ଜାତୀୟ ଚାଷ ଉତ୍ପାଦନ କରୁଥିଲେ। ଧାନ ପରେ ଶସ୍ୟ ଜାତୀୟ ଫସଲ ଯୋଗୁଁ ମାଟିର ଉର୍ବରତା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା। ଫଳରେ ଧାନ ଓ ଶସ୍ୟ ଜାତୀୟ ଫସଲର ରୋଗ ପ୍ରତିରୋଧକ ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିଲା। ଯାହା ଫଳରେ ଜୈବିକ ଉର୍ବରତା ଅଧିକ ଥିବା ଯୋଗୁ ଖାଦ୍ୟର ସ୍ବାଦ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ ହେଉଥିଲା। ଜିଲାରେ ଭଟା ମୁଗ, ଧଳା, ହଳଦିଆ ଓ କଳା କିସମ ଓ ବେହାଲ ମୁଗ ମଧ୍ୟ ସେହିଭଳି କିସମର ଉତ୍ପାଦନ ହେଉଥିଲା। ଜିଲାର ଦୁର୍ଗମ ଅଞ୍ଚଳ ଜଙ୍ଗଲମାନଙ୍କରେ ଓ ଢେପ ଜମିରେ ଆଦିବାସୀମାନେ ମିଶ୍ରିତ ଚାଷ କରୁଥିଲେ। ଜିଲାର ଥୁଆମୂଳ ରାମପୁର, ଲାଞ୍ଜିଗଡ଼, ମଦନପୁର ରାମପୁର ସମେତ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ଲକର ଦୁର୍ଗମ ଅଞ୍ଚଳରେ ଆଦିବାସୀମାନେ ପୋଡ଼ୁ ଚାଷ କରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଆଟ ଧାନ ସହିତ ଜମି ହିଡରେ ହରଡ଼, କାନ୍ଦୁଲ, ମାଖନ, କାକୁଡି, ଲାଉ, ଜହ୍ନି, କାଙ୍ଗ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ପନିପରିବା ଚାଷ କରୁଥିଲେ। ଫଳରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଚାଉଳ ଡାଲି ସହିତ ପନିପରିବା ମଧ୍ୟ ମିଳି ପାରୁଥିଲା। ବର୍ଷା ଅଭାବ ଦେଖାଗଲେ ଧାନଚାଷ ମରୁଡି ହେଲେ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଫସଲ ଯୋଗୁଁ ସେମାନେ ବିଶେଷ ଭାବରେ କ୍ଷ୍ୟତିଗ୍ରସ୍ତ ହେଉ ନ ଥିଲେ। ହାଇବ୍ରିଡ଼ ଧାନଚାଷରେ ଅଧିକ ଲାଭବାନ ହେଉଥିବା ଯୋଗୁଁ ଚାଷୀମାନେ ଅନ୍ୟ ଚାଷ ପ୍ରତି ମୁହଁ ଫେରାଇ ନେଉଛନ୍ତି। ଅଧିକ ଉତ୍ପାଦନ ପାଇଁ ଅଧିକ ସାର ଓ ଔଷଧ ପ୍ରୟୋଗ ଯୋଗୁ ମାଟିର ଜୈବ ବିଭିଧତା ପ୍ରତି ବିପଦ ଦେଖା ଦେଇଛି। ଉଭୟ ଖରିଫ ଓ ରବି ରେ କେବଳ ଧାନ ଚାଷ ପ୍ରତି ଚାଷୀମାନେ ବହୁତ ଅଧିକ ଲାଭ ଥିବା ଯୋଗୁଁ ଆକୃଷ୍ଟ ହେଉଛନ୍ତି। ଲୋପ ପାଉଥିବା ପାରମ୍ପରିକ ଧାନ ବର୍ତ୍ତମାନ କେବଳ ଗବେଷଣା ଗାରର ପ୍ରୟୋଗଶାଳା ପାଲଟିଛି। ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କ ପକ୍ଷରୁ ପାରମ୍ପରିକ ଚାଷ ଓ ମିଶ୍ରିତ ଚାଷ ପ୍ରତି ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ପ୍ରଦାନ କରା ନ ଗଲେ ଏହି ଚାଷ ଲୋପ ପାଇବା ସହିତ ଜୈବ ବିଭିଧତା ପ୍ରତି ବିପଦ ଦେଖାଯିବ ବୋଲି ଚାଷୀ ମହଲରେ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି।
