ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୮।୮: ୪୩୦ ଟନରୁ ଅଧିକ ଓଜନର ଏକ ଫୁଟବଲ ଗ୍ରାଉଣ୍ଡ ପରି ଏକ ପରୀକ୍ଷାଗାର ଏବଂ ପୃଥିବୀଠାରୁ ପ୍ରାୟ ୪୦୦ କିଲୋମିଟର ଉଚ୍ଚ। ଘଣ୍ଟା ପ୍ରତି ୨୮ ହଜାର କିଲୋମିଟର ବେଗରେ ଘୂରୁଥିବା ଏହି ପରୀକ୍ଷାଗାରକୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହାକାଶ ଷ୍ଟେସନ କୁହାଯାଏ। ୧୯୯୮ ମସିହାରେ ଏହାର ଶୁଭାରମ୍ଭ ହେବା ପରଠାରୁ, ୨୬ ଟି ଦେଶର ୨୮୦ରୁ ଅଧିକ ମହାକାଶଚାରୀ ISS ପରିଦର୍ଶନ କରିଛନ୍ତି।
କିନ୍ତୁ ନାସା ଏବେ ଏହାକୁ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରରେ ପକାଇବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛି। ଏହାର କାରଣ ହେଉଛି ISS ର ପ୍ରାଥମିକ ଗଠନ ଯେପରିକି ମଡ୍ୟୁଲ, ଟ୍ରସ ଏବଂ ରେଡିଏଟରଗୁଡ଼ିକ ଖରାପ ହେଉଛି ଏବଂ ୨୦୩୦ ପରେ ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟ ବହୁତ ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ମହଙ୍ଗା ହୋଇଯିବ। ଅନେକ ବିକଳ୍ପ ବିଚାର କରିବା ପରେ, ଏହାକୁ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରର ପଏଣ୍ଟ ନେମୋରେ ପକାଇବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଛି।
ପଏଣ୍ଟ ନେମୋ ହେଉଛି ଦକ୍ଷିଣ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରର ଏକ ଅଞ୍ଚଳ, ଯାହାକୁ ପୃଥିବୀର ସବୁଠାରୁ ନିର୍ଜନ ସ୍ଥାନ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ମଣିଷ କଥା ଭୁଲିଯାଆନ୍ତୁ, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାର ପାଖକୁ ଆସନ୍ତି ନାହିଁ। ନ୍ୟୁଜିଲ୍ୟାଣ୍ଡର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରୁ ୩୦୦୦ ମାଇଲ ଏବଂ ଆଣ୍ଟାର୍କଟିକାରୁ ୨୦୦୦ ମାଇଲ ଦୂରରେ ଥିବା ଏହି ସ୍ଥାନଟି ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଧରି ଅବସରପ୍ରାପ୍ତ ଉପଗ୍ରହ ଏବଂ ମହାକାଶଯାନର କବରସ୍ଥାନ ହୋଇଆସିଛି।
ISS NASA, Roscosmos, ESA, JAXA ଏବଂ କାନାଡିଆନ ସ୍ପେସ ଏଜେନ୍ସି ଦ୍ୱାରା ପରିଚାଳିତ ହେଉଛି। ଏବେ ସେମାନେ ଏହାକୁ ଡିଅର୍ବିଟ କରିବା ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଦାୟୀ। BBC ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, SpaceX ଏହି ସ୍ପେସ ଷ୍ଟେଶନକୁ ଡିଅର୍ବିଟ କରିବା ପାଇଁ ୧୫୦ ବିଲିୟନ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ଏକ ଡିଅର୍ବିଟ ଯାନ ନିର୍ମାଣ କରିବ। ଏହା ଏକ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ମହାକାଶଯାନ ଯାହା ISS କୁ ନିୟନ୍ତ୍ରିତ ଉପାୟରେ ପଏଣ୍ଟ ନେମୋକୁ ନେଇଯିବ ଏବଂ ଏହା ସହିତ ISS ର ୩୦ବର୍ଷର ଗୌରବମୟ ଯାତ୍ରା ଶେଷ ହେବ।
ଏହା ନୁହେଁ ଯେ NASA ISS କୁ ଛାଡିବା ବ୍ୟତୀତ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ବିକଳ୍ପ ବିଚାର କରିନଥିଲା। ପ୍ରଥମ ଚିନ୍ତାଧାରା ଥିଲା ଏହାକୁ ଏକ ଉଚ୍ଚ ଉଚ୍ଚତା କକ୍ଷପଥରେ ଠେଲି ଦିଆଯିବ ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଏହା ଏକ ଐତିହାସିକ ମୂର୍ତ୍ତି ଭାବରେ ଚିରକାଳ ରହିବ। ଯେଉଁଠାରେ ISS ଅବସ୍ଥିତ, ସେଠାରେ ଏହା ପ୍ରତି ୫୦ ବର୍ଷରେ ଥରେ ମହାକାଶରେ ଭଗ୍ନାବଶେଷ ସହିତ ଧକ୍କା ହେବାର ଆଶଙ୍କା ରହିଛି, କିନ୍ତୁ ଏହାକୁ ଅଧିକ ଉଚ୍ଚତାକୁ ନେଇ, ଏହା ପ୍ରତି ୪ ବର୍ଷରେ ଥରେ କିମ୍ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ହୋଇପାରେ।
ସିଏନଏନ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହା ବ୍ୟତୀତ, ଏହା ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରାଯାଇଥିଲା ଯେ ଆଇଏସଏସକୁ ଏହାର କକ୍ଷପଥରେ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରି ଫେରାଇ ଅଣାଯାଇ ସଂଗ୍ରହାଳୟ କିମ୍ବା ଗବେଷଣା ପାଇଁ ରଖାଯିବା ଉଚିତ। କିନ୍ତୁ ଏହା ପ୍ରାୟ ଅସମ୍ଭବ ଥିଲା। ଏଥିପାଇଁ ଅତ୍ୟଧିକ ପାଣ୍ଠି ଏବଂ ମହାକାଶଚାରୀଙ୍କ ଜୀବନକୁ ବିପଦରେ ପକାଇବା ଭଳି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେବାକୁ ପଡ଼ିଥାନ୍ତା ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖାଯାଇଥିଲା। ଏହା ବଦଳରେ, ଡିଅରବିଟ ପରେ ପୋଡ଼ିବା ପରେ ଛାଡିଯାଇଥିବା ଖଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଗ୍ରହ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଯୋଜନା କରାଯାଇଛି।
ପ୍ରଶ୍ନ ଉଡୁଛି ଏବେ କ’ଣ କୌଣସି ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ରହିବ ନାହିଁ?
ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ଏପରି ଏକ ସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠାରେ ସାରା ବିଶ୍ୱର ମହାକାଶଚାରୀମାନେ ଯାଇ ମାଇକ୍ରୋଗ୍ରାଭିଟିରେ ଗବେଷଣା କରନ୍ତି। କିନ୍ତୁ ଏହା ମଧ୍ୟ ନୁହେଁ ଯେ ଏହାକୁ ଛାଡିବା ପରେ କୌଣସି ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ରହିବ ନାହିଁ। ପ୍ରକୃତରେ, NASA ଚାହିଦା ଅନୁଯାୟୀ ଘରୋଇ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକର ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି। ଆକ୍ସିଅମ ସ୍ପେସ, ବ୍ଲୁ ଅରିଜିନ ଏବଂ ଭୋଏଜର ଭଳି ଘରୋଇ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ ଏହି ଦିଗରେ କାମ କରୁଛନ୍ତି।
ଚାଇନା ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ଏକମାତ୍ର ଦେଶ ଯାହା ପାଖରେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ, ଟିଆଙ୍ଗୋଙ୍ଗ ଅଛି। ରୁଷିଆ ମଧ୍ୟ ୨୦୩୩ ସୁଦ୍ଧା ନିଜର ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ନିର୍ମାଣ ଉପରେ କାମ କରୁଛି। ଭାରତ ୨୦୩୫ ସୁଦ୍ଧା ନିଜର ମହାକାଶ ଷ୍ଟେଶନ ନିର୍ମାଣ କରିବାର ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ଏଠାରେ ଏହା ସ୍ପଷ୍ଟ କରିବା ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଯେ ପୃଥିବୀରେ ପକାଗଲେ ISSର ଅଧିକାଂଶ ଅଂଶ ଜଳି ପାଉଁଶ ହୋଇଯିବ ଏବଂ ପଏଣ୍ଟ ନିମୋର ଗଭୀରତାରେ ସବୁଦିନ ପାଇଁ ପୋତି ହୋଇଯିବ।
