ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୯।୫: ଭାରତ-ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ଚାଲିଥିବା ଉତ୍ତେଜନାରେ ଭାରତର S-400 ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏକ ‘ଗେମ୍-ଚେଞ୍ଜର’ ସାବ୍ୟସ୍ତ ହୋଇଛି। ପାକିସ୍ତାନର ଡ୍ରୋନ୍ ଏବଂ ମିସାଇଲ ଆକ୍ରମଣର ଏକାଧିକ ଚେଷ୍ଟାକୁ ଏହି ରୁଷୀୟ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଆକାଶରେ ହିଁ ଧ୍ୱଂସ କରି ଭାରତୀୟ ସହର ଓ ସାମରିକ ସ୍ଥାପନାଗୁଡ଼ିକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିଛି। ଏହି ଘଟଣା ଭାରତର ସାମରିକ ସାମର୍ଥ୍ୟକୁ ଆହୁରି ଦୃଢ଼ କରିଛି ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନକୁ ଏକ କଡ଼ା ବାର୍ତ୍ତା ଦେଇଛି।
S-400ର ସଫଳତା
ମେ ୭ ଓ ୮, ୨୦୨୫ର ମଧ୍ୟବର୍ତୀ ରାତିରେ ପାକିସ୍ତାନ ଜମ୍ମୁ, ପଞ୍ଜାବର ଅମୃତସର, ଜଲନ୍ଧର, ରାଜସ୍ଥାନର ଜୈସାଲମେର ଏବଂ ଉଧମପୁର ସମେତ ଭାରତର ୧୫ଟି ସହର ଉପରେ ଡ୍ରୋନ ଏବଂ ମିସାଇଲ ଆକ୍ରମଣର ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲା। କିନ୍ତୁ, ଭାରତର S-400 ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଏହି ସମସ୍ତ ଆକ୍ରମଣକୁ ସଫଳତାର ସହ ବିଫଳ କରିଥିଲା। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, S-400 ଏହି ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଡ୍ରୋନ ଓ ମିସାଇଲଗୁଡ଼ିକୁ ଆକାଶରେ ହିଁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିଲା, ଯାହା ଫଳରେ କୌଣସି ମାନବ କିମ୍ବା ସାମଗ୍ରୀର କ୍ଷୟକ୍ଷତି ହୋଇନଥିଲା। ଏହା ପରେ ମେ ୮-୯ ରାତିରେ ପାକିସ୍ତାନ ପୁଣି ଥରେ ଆକ୍ରମଣର ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲା, କିନ୍ତୁ S-400 ପୁଣି ଏହାକୁ ନିଷ୍କ୍ରିୟ କରିଥିଲା।
ଭାରତର ସାମରିକ ଜବାବ
ପାକିସ୍ତାନର ଏହି ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଚେଷ୍ଟାର ପ୍ରତିଶୋଧ ନେଇ ଭାରତ ‘ଅପରେସନ ସିନ୍ଦୂର’ ଅଧୀନରେ କଡ଼ା ଜବାବ ଦେଇଛି। ମେ ୬-୭ ରାତିରେ ଭାରତୀୟ ବାୟୁସେନା ପାକିସ୍ତାନ ଓ ପାକିସ୍ତାନ ଅଧିକୃତ କାଶ୍ମୀର (ପିଓକେ)ରେ ୯ଟି ଆତଙ୍କବାଦୀ ଶିବିର ଉପରେ ବାୟୁ ଆକ୍ରମଣ କରି ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିଲା। ଏହା ସହ, ଭାରତୀୟ ସେନା ପାକିସ୍ତାନର ତିନୋଟି ଯୁଦ୍ଧବିମାନ (ଏକ F-16 ଏବଂ ଦୁଇଟି JF-17) ଖସାଇଥିଲା ଏବଂ ଦୁଇଜଣ ପାକିସ୍ତାନୀ ପାଇଲଟଙ୍କୁ ଜୟସଲମେର ଓ ଅଖନୁରରେ ବନ୍ଦୀ କରିଥିଲା। ଭାରତୀୟ ନୌସେନା ମଧ୍ୟ କରାଚୀ ବନ୍ଦର ଉପରେ ବଡ଼ ଧରଣର ଆକ୍ରମଣ କରି ପାକିସ୍ତାନର ସାମରିକ ଓ ଅର୍ଥନୈତିକ ସାମର୍ଥ୍ୟକୁ ଗଭୀର ଆଘାତ ଦେଇଛି।
S-400ର ଗୁରୁତ୍ୱ
ରୁଷରୁ କ୍ରୟ କରାଯାଇଥିବା S-400 ଟ୍ରାଇଅମ୍ଫ ବାୟୁ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ବିଶ୍ୱର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟତମ। ଏହା ୪୦୦ କିଲୋମିଟର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦୂରତାରେ ଥିବା ଶତ୍ରୁ ବିମାନ, ଡ୍ରୋନ ଓ ମିସାଇଲକୁ ନିଶାନା କରିପାରେ। ଏହାର ଅତ୍ୟାଧୁନିକ ରାଡାର ଏବଂ ସଠିକ ମିସାଇଲ ନିକ୍ଷେପ କ୍ଷମତା ପାକିସ୍ତାନର ଆକ୍ରମଣକାରୀ ଯୋଜନାକୁ ବାରମ୍ବାର ବିଫଳ କରିଛି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ S-400 ଭାରତର ବାୟୁ ସୀମାକୁ ଏକ ଅଭେଦ୍ୟ କବଚ ପ୍ରଦାନ କରିଛି, ଯାହା ଶତ୍ରୁ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା
ଯୁକ୍ତରାଷ୍ଟ୍ର ପାକିସ୍ତାନକୁ ତୁରନ୍ତ ପଛକୁ ହଟିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛି, ଯାହା S-400ର ସଫଳତା ଏବଂ ଭାରତର ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଜବାବ ଦ୍ୱାରା ପାକିସ୍ତାନର ଦୁର୍ବଳତାକୁ ସୂଚାଇଛି। ଚୀନ ଓ ତୁର୍କୀ ପାକିସ୍ତାନକୁ ସମର୍ଥନ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଅନ୍ୟ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶକ୍ତି ଉଭୟ ଦେଶକୁ ସଂଯମ ଅବଲମ୍ବନ କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ ଦେଇଛନ୍ତି। ତୁର୍କୀ ମାଲବାହୀ ବିମାନର କରାଚୀ ବିମାନବନ୍ଦରରେ ଅବତରଣ ମଧ୍ୟ ଏହି ସଂଘର୍ଷରେ ତୃତୀୟ ପକ୍ଷର ସମ୍ପୃକ୍ତି ସୂଚାଇଛି, ଯାହା ସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ଜଟିଳ କରିପାରେ।
ଭାରତର ରଣନୀତି
ଭାରତୀୟ ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ. ଜୟଶଙ୍କର ପାକିସ୍ତାନକୁ ଚେତାବନୀ ଦେଇ କହିଛନ୍ତି, “ଏଥର ଯଦି ଛେଡ଼ିବ, ତେବେ ଛାଡ଼ିବୁ ନାହିଁ।” ତେଲଙ୍ଗାନା ମୁଖ୍ୟମନ୍ତ୍ରୀ ରେବନ୍ତ ରେଡ୍ଡୀ ମଧ୍ୟ ଦାବି କରିଛନ୍ତି ଯେ ଭାରତୀୟ ସୈନିକମାନେ ପାକିସ୍ତାନକୁ “ବିଶ୍ୱ ମାନଚିତ୍ରରୁ ଲିଭାଇ ଦେଇପାରନ୍ତି।” S-400ର ସଫଳତା ଏବଂ ଭାରତର ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ସାମରିକ ଜବାବ ଦେଶର ୧୪୦ କୋଟି ଜନତାଙ୍କ ମନୋବଳକୁ ଆହୁରି ଉଚ୍ଚ କରିଛି।
S-400ର ଏହି ସଫଳତା ଭାରତର ପ୍ରତିରକ୍ଷା କ୍ଷମତାକୁ ବିଶ୍ୱ ସମ୍ମୁଖରେ ପ୍ରମାଣ କରିଛି। ପାକିସ୍ତାନର ଅଭ୍ୟନ୍ତରୀଣ ଅସ୍ଥିରତା ଏବଂ ବାଲୋଚ ବିଦ୍ରୋହ ସହ ଏହାର ସାମରିକ ଦୁର୍ବଳତା ଦୃଷ୍ଟିରେ, ଭାରତ ସୀମାବର୍ତ୍ତୀ ଅଞ୍ଚଳରେ ଉଚ୍ଚ ସତର୍କତା ବଜାୟ ରଖିଛି। ଏହି ସଂଘର୍ଷ କେଉଁ ଦିଗରେ ଗତି କରୁଛି, ତାହା ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ରାଜନୀତି ଏବଂ ସାମରିକ ରଣନୀତି ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଛି।
