ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୨।୨: RBI ପରିଚାଳିତ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ (ବ୍ୟାଙ୍କ, ଗ୍ରାମୀଣ ବ୍ୟାଙ୍କ, NBFC, ଗୃହ ଆର୍ଥିକ କମ୍ପାନୀ, ସମବାୟ ବ୍ୟାଙ୍କ, ଇତ୍ୟାଦି) ଦ୍ୱାରା ନିଯୁକ୍ତ ରିକଭରି ଏଜେଣ୍ଟମାନେ ଆଉ ଋଣ ପରିଶୋଧ କରିବାକୁ ଅକ୍ଷମ କିମ୍ବା ବିଳମ୍ବ କରୁଥିବା ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କ ସହିତ କୌଣସି ପ୍ରକାରର ଦୁର୍ବ୍ୟବହାର କରିବେ ନାହିଁ।
ଗୁରୁବାର, ଭାରତୀୟ ରିଜର୍ଭ ବ୍ୟାଙ୍କ (RBI) ଲୋନ ରିକଭରି ଏବଂ ରିକଭରି ଏଜେଣ୍ଟଙ୍କ ନିଯୁକ୍ତି ସମ୍ପର୍କରେ ବିସ୍ତୃତ ନୂତନ ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଜାରି କରିଛି। ପ୍ରାଥମିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଯେଉଁ ଗ୍ରାହକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଋଣ ପରିଶୋଧ କରିବାକୁ ଅକ୍ଷମ କିମ୍ବା ବିଳମ୍ବ କରୁଛନ୍ତି ସେମାନଙ୍କୁ ଅଯଥା ଚାପରୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବା।
RBI ସ୍ପଷ୍ଟ କରିଛି ଯେ ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ନୀତି ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବାକୁ ପଡିବ ଯେଉଁଥିରେ ରିକଭରି ଏଜେଣ୍ଟଙ୍କ ଯୋଗ୍ୟତା, ଯାଞ୍ଚ, ଆଚରଣ ସଂହିତା ଏବଂ ତଦାରଖ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହା ବିଶେଷ କରି ପୁନରୁଦ୍ଧାର ସମୟରେ ହଇରାଣର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରିବ।
ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ପଡିବ ଯେ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ପ୍ରକ୍ରିୟା କେବଳ ଆଇନଗତ ନୁହେଁ ବରଂ ମାନବିକ ମଧ୍ୟ। ଗତ କିଛି ବର୍ଷ ଧରି, ପୁନରୁଦ୍ଧାର ଏଜେଣ୍ଟମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବେଆଇନ ଏବଂ ଅମାନବୀୟ ଆଚରଣର ଅଭିଯୋଗ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି। ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ, ଏଜେଣ୍ଟମାନେ ଗ୍ରାହକମାନଙ୍କୁ ଧମକ ଦେଇଛନ୍ତି, ଅପମାନଜନକ ଭାଷା ବ୍ୟବହାର କରିଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପରିବାରକୁ ହଇରାଣ କରିଛନ୍ତି କିମ୍ବା ଶାରୀରିକ ହିଂସାର ଧମକ ଦେଇଛନ୍ତି।
କିଛି ରିପୋର୍ଟରେ ଏପରି ମାମଲା ମଧ୍ୟ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି ଯେଉଁଠାରେ ଗ୍ରାହକମାନେ ରିକଭରି ଚାପରେ ଆତ୍ମହତ୍ୟା କରିଛନ୍ତି। ଉଦାହରଣ ସ୍ବରୂପ, 2023-2024 ରେ, ଅନେକ ରାଜ୍ୟରୁ ରିପୋର୍ଟ ଆସିଥିଲା ଯେଉଁଠାରେ ମାଇକ୍ରୋଫାଇନାନ୍ସ ଋଣ ଆଦାୟ ଏଜେଣ୍ଟମାନେ ମହିଳା ଏବଂ ଚାଷୀମାନଙ୍କୁ ଏତେ ହଇରାଣ କରିଥିଲେ ଯେ ସେମାନଙ୍କୁ ଚରମ ପଦକ୍ଷେପ ନେବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଇଥିଲା।
ପଢ଼ନ୍ତୁ ➡️ଭାରତ ଫେରିଆସନ୍ତୁ ନଚେତ ‘ପଳାତକ’ ଟ୍ୟାଗ ଉପରେ କୌଣସି ଶୁଣାଣି ହେବ ନାହିଁ,
ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସୂଚନା ଗୋପନୀୟ ରହିବ
ପୁନଃପ୍ରାପ୍ତି ମାମଲା ଦେବା ପୂର୍ବରୁ, ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ଲିଖିତ ନୋଟିସ, SMS କିମ୍ବା ଇମେଲ ମାଧ୍ୟମରେ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ଏଜେଣ୍ଟଙ୍କ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ପଡିବ। ଯଦି ଏଜେଣ୍ଟ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରନ୍ତି, ତେବେ ସେମାନଙ୍କୁ ତୁରନ୍ତ ସୂଚିତ କରାଯିବ। ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସୂଚନା ଗୋପନୀୟ ରଖିବାକୁ ପଡିବ ଏବଂ ଆବଶ୍ୟକ ପରିମାଣରେ କେବଳ ଏଜେଣ୍ଟମାନଙ୍କ ସହିତ ଶେୟାର କରିବାକୁ ପଡିବ।
ଯଦି ଜଣେ ଗ୍ରାହକ ଅଭିଯୋଗ ଦାଖଲ କରନ୍ତି, ତେବେ ଅଭିଯୋଗର ସମାଧାନ ନହେବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ପଡିବ। ତଥାପି, ଯଦି ଅଭିଯୋଗ ମିଥ୍ୟା ପ୍ରମାଣିତ ହୁଏ, ତେବେ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଜାରି ରହିପାରିବ। ବ୍ୟାଙ୍କଗୁଡ଼ିକୁ କୋର୍ଟ ମାମଲାରେ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରିବାକୁ ପଡିବ।
ଏଜେଣ୍ଟ କିମ୍ବା ବ୍ୟାଙ୍କ କର୍ମଚାରୀମାନେ କେବଳ ସକାଳ ୮ ଟାରୁ ସା ୭ଟା ମଧ୍ୟରେ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ସହିତ ଯୋଗାଯୋଗ କରିପାରିବେ। ଯଦି ଗ୍ରାହକ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟରେ କଲ ନ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରନ୍ତି, ତେବେ ଏହାକୁ ସମ୍ମାନ ଦିଆଯିବ। ଯୋଗାଯୋଗ ଗ୍ରାହକଙ୍କ ପସନ୍ଦର ସ୍ଥାନରେ ହେବ, ଅନ୍ୟଥା ଘରେ କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟସ୍ଥଳରେ। ପରିବାରରେ ମୃତ୍ୟୁ, ବିବାହ କିମ୍ବା ପର୍ବପର୍ବାଣୀ ଭଳି ଦୁଃଖଦ ପରିସ୍ଥିତିରେ କଲ କିମ୍ବା ପରିଦର୍ଶନ ଏଡାଇ ଦିଆଯିବ।
କଥାବାର୍ତ୍ତା ରେକର୍ଡ କରାଯିବ
କ୍ଷୁଦ୍ର ଆର୍ଥିକ ଋଣ ପାଇଁ ଆଦାୟ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସ୍ଥାନରେ ହେବ, କିନ୍ତୁ ଯଦି ଗ୍ରାହକ ଦୁଇଥର ଉପସ୍ଥିତ ନହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ଘର କିମ୍ବା କର୍ମକ୍ଷେତ୍ରକୁ ପରିଦର୍ଶନ କରାଯାଇପାରିବ। ସମସ୍ତ କଲ ରେକର୍ଡ କରାଯିବ, ଏବଂ ଗ୍ରାହକଙ୍କୁ ସୂଚିତ କରାଯିବ ଯେ କଥାବାର୍ତ୍ତା ରେକର୍ଡ କରାଯାଉଛି।
ଅଭଦ୍ର ଆଚରଣ କଡ଼ାକଡ଼ି ନିଷେଧ। ଏଜେଣ୍ଟ କିମ୍ବା କର୍ମଚାରୀମାନେ ଅପମାନଜନକ ଭାଷା, ଧମକ, ମିଥ୍ୟା ସୂଚନା କିମ୍ବା ଶାରୀରିକ ହିଂସାର ଧମକ ବ୍ୟବହାର କରିପାରିବେ ନାହିଁ। ସାମାଜିକ ଗଣମାଧ୍ୟମରେ ଅନୁପଯୁକ୍ତ ବାର୍ତ୍ତା ପଠାଇବା କିମ୍ବା ପରିବାର କିମ୍ବା ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କୁ ହଇରାଣ କରିବା ନିଷେଧ।

