ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ/ତେହରାନ,୨୨।୫: ଇରାନ ସହିତ ସଂଘର୍ଷ ଯୋଗୁ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ମଧ୍ୟରେ, ଆଉ ଏକ ନିରାଶାଜନକ ଖବର ସାମ୍ନାକୁ ଆସିଛି। ଏହି ସମୟରେ, ସମସ୍ତଙ୍କ ନଜର ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ତୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ଟ୍ୟାଙ୍କରଗୁଡ଼ିକର ଚଳାଚଳ କେବେ ସୁଗମ ଭାବରେ ପୁନର୍ବାର ଆରମ୍ଭ ହେବ ତାହା ଉପରେ ନିର୍ଭର କରିଛି। ଏକ ଜଳପଥ ଯାହା ବିଶ୍ୱ ସ୍ତରରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି କରିଡର ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀର ସାଧାରଣ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ଷମ ସ୍ଥିତିକୁ ଫେରିବା ପାଇଁ ସମୟସୀମା ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଚିନ୍ତାଜନକ ଭବିଷ୍ୟବାଣୀ ପ୍ରକାଶ ପାଇଛି। ତାଙ୍କ ବିଶ୍ଳେଷଣ ଉପରେ ଆଧାର କରି, ସଂଯୁକ୍ତ ଆରବ ଏମିରେଟ୍ସ (UAE) ର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ରାଷ୍ଟ୍ରାୟତ୍ତ ତୈଳ କମ୍ପାନୀର ସିଇଓ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯଦିଓ ଇରାନ ସହିତ ସଂଘର୍ଷ ବର୍ତ୍ତମାନ ଶେଷ ହୁଏ, ତଥାପି 2027 ର ପ୍ରଥମ କିମ୍ବା ଦ୍ୱିତୀୟ ତ୍ରୟମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ତୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ସ୍ବାଭାବିକ ସ୍ତରକୁ ଫେରିବ ନାହିଁ। ଏହା ସୂଚାଇ ଦିଏ ଯେ ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ପ୍ରଚଳିତ ଉତ୍ତେଜନା ତୁରନ୍ତ ବନ୍ଦ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯୋଗାଣ ସ୍ବାଭାବିକ ହେବାକୁ ଆହୁରି କିଛି ମାସ ଲାଗିବ। ଏହି ପୂର୍ବାନୁମାନ ପୂର୍ବରୁ ତୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣରେ ଏକ ଗମ୍ଭୀର ସଙ୍କଟ ସହିତ ଜଡ଼ିତ ବିଶ୍ୱ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର କାରଣ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରେ।
ପ୍ରକୃତରେ, ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆରେ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷ ଏବଂ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଉପରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ଉତ୍ତେଜନା ମଧ୍ୟରେ, ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ବଜାର ସମ୍ପର୍କରେ ଗମ୍ଭୀର ଆଶଙ୍କା ଦେଖାଦେଇଛି। ହିନ୍ଦୁସ୍ତାନ ଟାଇମ୍ସର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ୟୁଏଇର ରାଷ୍ଟ୍ରାୟତ୍ତ ତୈଳ କମ୍ପାନୀ, ADNOC ର ମୁଖ୍ୟ ସୁଲତାନ ଅଲ ଜାବେର କହିଛନ୍ତି ଯେ ଯଦିଓ ଆଜି ସଂଘର୍ଷ ଶେଷ ହୁଏ, ତଥାପି 2027 ର ପ୍ରଥମ କିମ୍ବା ଦ୍ୱିତୀୟ ତ୍ରୟମାସିକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ତୈଳ ଯୋଗାଣ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ବାଭାବିକ ଅବସ୍ଥାକୁ ଫେରିବାକୁ ସମୟ ଲାଗିପାରେ। ଏହି ବିବୃତ୍ତିକୁ ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୀତି ପାଇଁ ଗଭୀର ଚିନ୍ତାର ସଙ୍କେତ ଭାବରେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଉଛି। ଆଟଲାଣ୍ଟିକ ପରିଷଦ ଦ୍ୱାରା ଆୟୋଜିତ ଏକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମରେ ଭାଷଣ ଦେଇ, ଅଲ ଜାବେର ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତି ବିଶ୍ୱ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳରେ ଥିବା ଦୁର୍ବଳତାକୁ ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ସେ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଥିଲେ ଯେ ଯଦିଓ ଆସନ୍ତାକାଲି ସଂଘର୍ଷ ବନ୍ଦ ହୁଏ, ତଥାପି ଯୁଦ୍ଧ ପୂର୍ବ ସ୍ତରର 80 ପ୍ରତିଶତ ତୈଳ ଯୋଗାଣକୁ ପୁନଃସ୍ଥାପିତ କରିବାକୁ ଅତି କମରେ ଚାରି ମାସ ସମୟ ଲାଗିବ, ଯେତେବେଳେ 2027 ପୂର୍ବରୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ପୁନରୁଦ୍ଧାର ସମ୍ଭବ ମନେ ହେଉନାହିଁ।
ପ୍ରକୃତରେ, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟ ମାର୍ଗ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ଭାବରେ ସ୍ଥାନିତ ହୁଏ; ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ଯୋଗାଣର ପ୍ରାୟ ଏକ-ପଞ୍ଚମାଂଶ ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ଗତି କରେ। ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶକ୍ତି ଏଜେନ୍ସି (IEA) ପୂର୍ବରୁ ଏହି ସଙ୍କଟକୁ ଇତିହାସର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି ସଙ୍କଟ ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛି। ଏହି ରଣନୈତିକ ଜଳପଥ ଉପରେ ଇରାନର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ସ୍ଥାପନ ପରେ ପରିସ୍ଥିତି ଆହୁରି ବିପଦପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇପଡ଼ିଛି। ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ, ଫେବୃଆରୀ 28 ରୁ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଦ୍ୱାରା ଇରାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆକ୍ରମଣ ପରେ ତେହରାନ ଏହି ଜଳପଥ ଦେଇ ଯାଉଥିବା ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ତଦାରଖ, ଯାଞ୍ଚ ଏବଂ ଅନେକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଶୁଳ୍କ ଆଦାୟ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲା। ଏହା ବ୍ୟତୀତ, କିଛି ଜାହାଜ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି, ଇରାନ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ଏକ ବାସ୍ତବିକ ଅବରୋଧ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।