ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୭।୩: ଆଇପିଏଲ ଅର୍ଥାତ ଇଣ୍ଡିଆନ ପ୍ରିମିୟର ଲିଗ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ମହଙ୍ଗା ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ କ୍ରିକେଟ ଲିଗ୍। ପ୍ରତିବର୍ଷ ଆଇପିଏଲରେ କୋଟି କୋଟି ଟଙ୍କାର ଖେଳ ହୋଇଥାଏ। ଆଇପିଏଲ କେବଳ ଏକ କ୍ରିକେଟ ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟ ନୁହେଁ ବରଂ ଏହା ଏକ ବିଶାଳ ଶିଳ୍ପ ପାଲଟିଛି ଯେଉଁଠାରେ ଖେଳାଳିଙ୍କଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଦଳ ମାଲିକ, ପ୍ରସାରଣ କମ୍ପାନୀ ଏବଂ ସରକାର ପ୍ରତ୍ୟେକେ ପ୍ରତିବର୍ଷ ପ୍ରଚୁର ରୋଜଗାର କରନ୍ତି। ଯଦିଓ ଭାରତ ସରକାର ଏହି ଲିଗ୍ ଉପରେ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଟିକସ ପାଉନାହାଁନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ପରୋକ୍ଷ ଭାବରେ ଏହା ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ରାଜସ୍ବ ସୃଷ୍ଟିକାରୀ ପାଲଟିଛି।
ଏହି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟ IPL 2025 ର କ୍ରେଜ ଶୀର୍ଷରେ ଅଛି, ଯାହା କାରଣରୁ ଏହି ଟୁର୍ଣ୍ଣାମେଣ୍ଟରୁ ଆୟ ଏବଂ ଟିକସ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା ଜୋର ଧରିଛି। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, ଆସନ୍ତୁ ଜାଣିବା ସରକାର ଏଥିରୁ କେତେ ରୋଜଗାର କରନ୍ତି?
IPLରେ କେତେ ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର ହୁଏ?
ଆଇପିଏଲ ମିଡିଆ ଏବଂ ପ୍ରସାରଣ ଅଧିକାରରୁ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ରୋଜଗାର କରେ। ଷ୍ଟାର ସ୍ପୋର୍ଟସ ଏବଂ ଜିଓ ସିନେମା ମିଳିତ ଭାବରେ ୨୦୨୩ ରୁ ୨୦୨୭ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ IPLର ପ୍ରସାରଣ ଅଧିକାର କିଣିଛନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ ସେ ୪୮,୩୯୦ କୋଟି ଟଙ୍କାରେ ଏକ ଚୁକ୍ତି କରିଛନ୍ତି। ଏପରି ପରିସ୍ଥିତିରେ, IPL ପ୍ରତିବର୍ଷ 12,097 କୋଟି ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର କରେ। ଏବେ ଏହି ପରିମାଣ ବିସିସିଆଇ ଏବଂ ଫ୍ରାଞ୍ଚାଇଜି ମଧ୍ୟରେ 50-50 ଭାଗ କରାଯାଇଛି।
ଆପଣ ଜାଣି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେବେ ଯେ ପ୍ରତିବର୍ଷ 12 ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର କରିବା ସତ୍ତ୍ୱେ, BCCI ଗୋଟିଏ ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟ ଟିକସ ଦେଉନାହିଁ। ଭାରତ ସରକାର IPLର ବିପୁଳ ଆୟ ଉପରେ ସିଧାସଳଖ ଟିକସ ଆଦାୟ କରନ୍ତି ନାହିଁ। ପ୍ରକୃତରେ, ଏହା ପଛରେ କାରଣ ହେଉଛି ଯେ BCCI 2021 ମସିହାରେ ଯୁକ୍ତି ଦେଇଥିଲା ଯେ IPL ଆୟୋଜନର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କ୍ରିକେଟକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା, ଖେଳକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରିବା ଯୋଗୁଁ ଏହାକୁ ଟିକସ ବାହାରେ ରଖାଯାଇଛି। ଟିକସ ଆପିଲେଟ ଟ୍ରିବ୍ୟୁନାଲ ବିସିସିଆଇର ଆବେଦନକୁ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସେବେଠାରୁ ବିସିସିଆଇ ଏହାର ଆଇପିଏଲ ଆୟ ଉପରେ ସରକାରଙ୍କୁ କୌଣସି ଟିକସ ଦେଉନାହିଁ।
ସରକାର କିପରି ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର କରନ୍ତି?
ଯଦିଓ IPL ଟିକସମୁକ୍ତ, ତଥାପି ସରକାର ଏଥିରୁ ରୋଜଗାର କରନ୍ତି। ପ୍ରକୃତରେ, ଖେଳାଳିମାନଙ୍କ ଦରମାରୁ କଟାଯାଉଥିବା TDS ରୁ ସରକାର ପ୍ରଚୁର ଟଙ୍କା ରୋଜଗାର କରନ୍ତି। ୨୦୨୫ ମେଗା ନିଲାମରେ, ୧୦ଟି ଦଳ ଖେଳାଳିଙ୍କୁ କିଣିବା ପାଇଁ ୬୩୯.୧୫ କୋଟି ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ କରିଥିଲେ। ଏହି ସମୟ ମଧ୍ୟରେ, ୧୨୦ ଜଣ ଭାରତୀୟ ଏବଂ ୬୨ ଜଣ ବିଦେଶୀ ଖେଳାଳିଙ୍କ ନିଲାମ ହୋଇଥିଲା। ଏବେ ସରକାର ଏହି ଖେଳାଳିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପାଉଥିବା ଦରମାରୁ ଟିକସ ଆଦାୟ କରନ୍ତି। ଏଥିପାଇଁ ନିୟମ ହେଉଛି ଯେ ସରକାର ଭାରତୀୟ ଖେଳାଳିଙ୍କ ଦରମା ଉପରେ 10% ଏବଂ ବିଦେଶୀ ଖେଳାଳିଙ୍କ ଦରମା ଉପରେ 20% TDS ନେବେ। ଏହିପରି, ସରକାର ଆଇପିଏଲ 2025 ରେ 89.49 କୋଟି ଟଙ୍କା ଟିକସ ପାଇଥିଲେ।
ଧରାଯାଉ ଯଦି ରିଷଭ ପନ୍ତ ଆଇପିଏଲର ସବୁଠାରୁ ମହଙ୍ଗା ଖେଳାଳି ଏବଂ ସେ ୨୭ କୋଟି ଟଙ୍କା ଦରମା ପାଆନ୍ତି, ତେବେ ତାଙ୍କୁ ଏଥିରେ ୧୦ ପ୍ରତିଶତ ଟିକସ ଅର୍ଥାତ ୨.୭ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା ଟିକସ ଦେବାକୁ ପଡିବ।
ଏହିପରି ଟିଡିଏସ କଟାଯାଏ
ଭାରତୀୟ ଖେଳାଳି: ମୋଟ ୩୮୩.୪୦ କୋଟି ଟଙ୍କା ଦରମା ଉପରେ ୧୦% ଟିଡିଏସ ଅର୍ଥାତ ୩୮.୩୪ କୋଟି ଟଙ୍କା।
ବିଦେଶୀ ଖେଳାଳି: ଏଥର IPLରେ, ବିଦେଶୀ ଖେଳାଳିମାନେ ମୋଟ 255.75 କୋଟି ଟଙ୍କା ଦରମା ପାଇଛନ୍ତି ଯାହା ଉପରେ 20% TDS ଲାଗୁ ହେଉଛି, ଅର୍ଥାତ 51.15 କୋଟି ଟଙ୍କା।
IPLରେ ଆୟର ଉତ୍ସ
ପ୍ରାୟୋଜକ ଚୁକ୍ତି: ପ୍ରାୟୋଜକ ଚୁକ୍ତି IPL ପାଇଁ ଆୟର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ଉତ୍ସ। ଆଇପିଏଲରେ ବିଭିନ୍ନ ବ୍ରାଣ୍ଡ ସେମାନଙ୍କର ବ୍ରାଣ୍ଡିଂ ପାଇଁ କୋଟି କୋଟି ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ କରନ୍ତି।
ଷ୍ଟାଡିୟମ ଟିକେଟ ବିକ୍ରୟ: ମ୍ୟାଚ ସମୟରେ ଟିକେଟ ବିକ୍ରୟ ଫ୍ରାଞ୍ଚାଇଜ ଏବଂ ସରକାର ଉଭୟ ପାଇଁ ଆୟ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରୟ: ଜର୍ସି, କ୍ୟାପ, ଷ୍ଟିକର ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ରିକେଟ ସାମଗ୍ରୀ ବିକ୍ରୟରୁ ମଧ୍ୟ IPLରେ ଭଲ ପରିମାଣର ରାଜସୱ ମିଳିଥାଏ।
ଜିଏସଟି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଟିକସ: ଷ୍ଟାଡିୟମରେ ବିକ୍ରି ହେଉଥିବା ଖାଦ୍ୟ ସାମଗ୍ରୀ, ଟିକେଟ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସେବାରୁ ମଧ୍ୟ ଆଇପିଏଲ ରୋଜଗାର କରେ।
