ତେହରାନ,୧୬।୮: ଇରାନ ଏବଂ ଓମାନ ମଧ୍ୟରେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ସମ୍ପର୍କରେ ଚାଲିଥିବା ଚୁକ୍ତିକୁ ନେଇ ସକାରାତ୍ମକ ଖବର ଆସିଛି। ରିପୋର୍ଟଗୁଡ଼ିକ ସୂଚାଇଛି ଯେ ଏହି ରଣନୈତିକ ଜଳପଥ ସମ୍ପର୍କରେ ଦୁଇ ରାଷ୍ଟ୍ର ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ହୋଇଛି। ଫଳରେ, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ତୈଳ ଏବଂ ଏଲପିଜି ଟ୍ୟାଙ୍କରଗୁଡ଼ିକର ଚଳାଚଳ ଆରମ୍ଭ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ତଥାପି, ଆମେରିକାର ହସ୍ତକ୍ଷେପର ସମ୍ଭାବନା ରହିଛି, କାରଣ ଆମେରିକାକୁ ବାଦ ଦେଇ ଏହି ଚୁକ୍ତି ହୋଇଥିଲା; ଉଭୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏବେ ଆମେରିକାର ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଉପରେ ସତର୍କତାର ସହ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି।
ଏହି ଚୁକ୍ତି ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ସମୟରେ ହୋଇଛି। ସମ୍ପ୍ରତି, ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଆମେରିକାର ଅଞ୍ଚଳ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିବା ବିଷୟରେ କହିଥିଲେ।
ଇରାନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ଏସମାଇଲ ବାଘାଇଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଓମାନ ସହିତ ଆଲୋଚନା ଚାଲିଥିବା ବେଳେ, ଜାହାଜର ସୁରକ୍ଷିତ ପଥ ପାଇଁ ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଏକ ପୃଥକ ବିଷୟ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଇଛି।
ବାଘାଇ ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଆମେରିକାର ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଏବଂ ନୌସେନା ଅବରୋଧ ସହିତ ଜଡିତ ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି ପ୍ରଣାଳୀରେ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ସ୍ବାଭାବିକ ଏବଂ ନିରାପଦ ପରିସ୍ଥିତି ପୁନରୁଦ୍ଧାର କରିବା କଷ୍ଟକର।
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ ଯେ ଶୁକ୍ରବାର, ନ୍ୟୁୟର୍କରେ ଏକ ରାଜନୈତିକ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ସମୟରେ, ଟ୍ରମ୍ପ ଇରାନ ସହିତ ଚାଲିଥିବା ସଂଘର୍ଷରେ ଆମେରିକାର ବିଜୟ ଉପରେ ବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରକାଶ କରିଥିଲେ। ସେ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ଇରାନକୁ ପରାସ୍ତ କରିବା ପରେ, ଆମେରିକା ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ତା’ର ଅଞ୍ଚଳର ଅଂଶ ଘୋଷଣା କରିପାରିବ।
ପରେ, ୱାଲ ଷ୍ଟ୍ରିଟ ଜର୍ଣ୍ଣାଲ ଜଣେ ଅଜ୍ଞାତ ହ୍ବାଇଟ ହାଉସ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ଉଦ୍ଧୃତି ଦେଇ ରିପୋର୍ଟ କରିଥିଲା ଯେ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ମନ୍ତବ୍ୟ ମଜାରେ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ତଥାପି, ଇରାନ ଏହି ବୟାନକୁ ହାଲୁକା ଭାବରେ ନେଇ ନଥିଲା।
ଉପ-ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ କାଜେମ ଘାରିବାବାଦି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମ X ରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଥିଲେ ଯେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଉପରେ ଇରାନର ଦାବି ଅକ୍ଷୁର୍ଣ୍ଣ ରହିଛି ଏବଂ ଏହାର କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ ନିଷ୍ପତ୍ତି କେବଳ ତେହରାନ ଦ୍ୱାରା ନିଆଯିବ।
ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗର ଏବଂ ଓମାନ ଉପସାଗରକୁ ସଂଯୋଗ କରି, ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତି ମାର୍ଗ ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ବିଶ୍ୱ ତୈଳ ଯୋଗାଣର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ କରିଡର ଦେଇ ଗତି କରେ। ତେଣୁ, ଏଠାରେ ଜାହାଜର ଗତିବିଧିରେ ଯେକୌଣସି ସାମରିକ ଉତ୍ତେଜନା କିମ୍ବା ବାଧା ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ଶକ୍ତି ବଜାର ଏବଂ ସାମୁଦ୍ରିକ ବାଣିଜ୍ୟକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ। ଆମେରିକା ନିରନ୍ତର ଭାବରେ ଜୋର ଦେଇ ଆସିଛି ଯେ ଏହି ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ବାଣିଜ୍ୟିକ ପରିବହନ ପାଇଁ ଖୋଲା ରହିବା ଉଚିତ।
ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, ଇରାନ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ନିଜର ଅଧିକାର ଏବଂ ପ୍ରଭାବକୁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ମନେ କରେ।
ସାମ୍ପ୍ରତିକ ରିପୋର୍ଟ ସୂଚିତ କରୁଛି ଯେ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀର ପ୍ରସଙ୍ଗ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନାରେ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବିଷୟ ପାଲଟିଛି। କିଛି ରିପୋର୍ଟରେ ଦାବି କରାଯାଇଛି ଯେ ଯଦି ଇରାନ ଷ୍ଟ୍ରେଟ ଖୋଲିବାକୁ ରାଜି ହୁଏ, ତେବେ ଆମେରିକା ଇରାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ କାର୍ଯ୍ୟ ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ବିଚାର କରିପାରେ। ତଥାପି, ତେହରାନ ନିରନ୍ତର ସଙ୍କେତ ଦେଇଆସିଛି ଯେ ଯେକୌଣସି ଚୁକ୍ତି ପାଇଁ ଏହାର ବ୍ୟାପକ ଦାବି ଉପରେ ସହମତି ଆବଶ୍ୟକ ହେବ।
ଏହି ଦାବିଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଅଞ୍ଚଳରେ ଚାଲିଥିବା ସାମରିକ ମୁକାବିଲାର ଅନ୍ତ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଜାହାଜର ସୁରକ୍ଷିତ ଗତିବିଧି ସମ୍ପର୍କରେ ଇରାନ ଏବଂ ଓମାନ ମଧ୍ୟରେ ହୋଇଥିବା ଚୁକ୍ତିକୁ ଉତ୍ତେଜନା ହ୍ରାସ ଦିଗରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବିକାଶ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଇପାରେ; ତଥାପି, ହର୍ମୁଜ ଷ୍ଟ୍ରେଟ ଉପରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ବିବାଦ ଜାରି ରହିଛି।