ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୪।୪: ଇରାନ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଜାହାଜ ଜବତ କରିବା ପରେ, ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଏବେ ସେହି ପ୍ରଣାଳୀରୁ ବାହାରୁଥିବା ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ଅବରୋଧ କରିବାକୁ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଚାଇନା ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ ଆଘାତ ଆଣିପାରେ । ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଚାଇନା ଅଧିକାରୀ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀରେ ଅବରୋଧ ଲଗାଇବା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆମେରିକାକୁ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଏବଂ ଇରାନ ସହିତ ଚାଇନା ଦ୍ୱିପାକ୍ଷିକ ସମ୍ପର୍କରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ନକରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରିଛନ୍ତି। ପ୍ରତିରକ୍ଷା ମନ୍ତ୍ରୀ ଆଡମିରାଲ୍ ଡଙ୍ଗ୍ ଜୁନ୍ ଙ୍କ ଚେତାବନୀ ସୋମବାର ସନ୍ଧ୍ୟାରେ ଆମେରିକା ନୌସେନା ଅବରୋଧ ଆରମ୍ଭ ହେବା ମାତ୍ରେ ଆସିଥିଲା।
ଇରାନ ସଂଘର୍ଷ ଆରମ୍ଭରୁ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଅବରୋଧ କରି ରଖିଛି । ତଥାପି ଚାଇନା ଇରାନରୁ ବହୁ ପରିମାଣରେ ଏନର୍ଜୀ କ୍ରୟ କରିଆସୁଛି, ଏବଂ ଏହାର ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକ ଏବେ ବି ଏହି ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଗତି କରୁଛି । ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଅବରୋଧ ଘୋଷଣା ପରେ, ଡଙ୍ଗ୍ ଜୁନ୍ କହିଥିଲେ, “ଆମର ଇରାନ ସହିତ ବାଣିଜ୍ୟ ଏବଂ ଶକ୍ତି ଚୁକ୍ତିନାମା ଅଛି, ଏବଂ ଆମେ ଆଶା କରୁଛୁ ଯେ ଅନ୍ୟମାନେ ଆମ ବ୍ୟାପାରରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବେ ନାହିଁ।” ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ହର୍ମୁଜ୍ ପ୍ରଣାଳୀ ଚାଇନା ପାଇଁ ଖୋଲା ରହିଛି।
ଏହି ଜଳପଥ ବେଜିଂ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ, କାରଣ ଏହା ପ୍ରାୟ ୪୦ ପ୍ରତିଶତ ତେଲ ଏବଂ ଅତି କମରେ ୩୦ ପ୍ରତିଶତ ଏଲଏନଜି ଆବଶ୍ୟକତା ଯୋଗାଇଥାଏ। ଫଳସ୍ୱରୂପ, ଉପସାଗରରେ ଏହି ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଜଳପଥକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବା ପାଇଁ ଚାଇନା ଏକ ଯୁଦ୍ଧବିରାମ ପାଇଁ ଚାପ ପକାଉଛି। କିଛି ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ, ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ନୌସେନା ଅବରୋଧ ପଛରେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଚାଇନା ୟୁଆନକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରିବା ହୋଇପାରେ। ଉପସାଗରର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚେକ୍ ପଏଣ୍ଟ ଦେଇ ନାଭିଗେଟ୍ କରିବା ପାଇଁ କିଛି ଜାହାଜ ଦ୍ୱାରା ୟୁଆନ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଏ । ଏହି ଅଭ୍ୟାସକୁ ଦଶନ୍ଧି ପୁରୁଣା ପେଟ୍ରୋଡଲାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଏକ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ ଏବଂ ଆମେରିକାର କଟକଣାକୁ ଏଡ଼ାଇବାର ଏକ ଉପାୟ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ।
ଚୀନର ବୈଦେଶିକ ବ୍ୟାପାର ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ ଯୁଦ୍ଧବିରତି ପାଇଁ ସମର୍ଥନକୁ ପୁନର୍ବାର ଦୋହରାଇଛି, କହିଛି ଯେ ଜଳପଥର ସୁରକ୍ଷା, ସ୍ଥିରତା ଏବଂ ଅବାଧିତ ପଥ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ସାଧାରଣ ସ୍ୱାର୍ଥକୁ ପୂରଣ କରେ। ମୁଖପାତ୍ର ଗୁଓ ଜିଆକ୍ସୁନଙ୍କ ଉଦ୍ଧୃତି ଦେଇ SCMP ରିପୋର୍ଟ କରିଛି: “ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ନୌଚାଳନା ବାଧା ସୃଷ୍ଟି ହେବାର ମୂଳ କାରଣ ଇରାନ ସହିତ ଜଡିତ ବିବାଦରେ ରହିଛି । ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନର ଉପାୟ ହେଉଛି ଯୁଦ୍ଧବିରତି କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବା ଏବଂ ଯଥାଶୀଘ୍ର ଶତ୍ରୁତା ଶେଷ କରିବା।” ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ମଧ୍ୟପ୍ରାଚ୍ୟରେ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର ଅନ୍ତ ଆଣିବାରେ ଚାଇନା ଏକ ସକାରାତ୍ମକ ଏବଂ ଗଠନମୂଳକ ଭୂମିକା ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ଅଛି – ଯେଉଁଠାରେ ଚାଇନା ପ୍ରଭାବ ପାଇଁ ଆମେରିକା ସହିତ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରୁଛି ।