ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨।୪: ଭାରତ ଦ୍ୱାରା ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମା ବାତିଲ କରିବା ଏବଂ ନଦୀ ଜଳରେ ପାକିସ୍ତାନର ଅଂଶକୁ ଅବରୋଧ କରିବା ନିଷ୍ପତ୍ତି ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ଜଳ ସୁରକ୍ଷା ପ୍ରତି ଗମ୍ଭୀର ଚିନ୍ତା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଏହି ପଦକ୍ଷେପର ପ୍ରଭାବ ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ଆସିଛି ଯେତେବେଳେ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପାଣିପାଗ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଏଲ ନିନୋ ଯୋଗୁ ବର୍ଷା ହ୍ରାସ ଏବଂ ମରୁଡ଼ି ଭଳି ପରିସ୍ଥିତିର ପୂର୍ବାନୁମାନ କରିସାରିଛନ୍ତି। ଏହା ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜିଂ କରିପାରେ। ପାକିସ୍ତାନର ଜନସଂଖ୍ୟାର ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଂଶ ଗମ୍ଭୀର ଜଳ ସଙ୍କଟ ରୂପରେ ସେମାନଙ୍କ ସରକାରଙ୍କ ଭୁଲ କାର୍ଯ୍ୟର ପରିଣାମ ଭୋଗ କରିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଛି। ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ, କମ ବର୍ଷା ସତ୍ତ୍ୱେ, ଭାରତରେ ଅତିରିକ୍ତ ଜଳ ରହିବାର ସମ୍ଭାବନା ଅଛି, ଯାହା କୃଷି ଏବଂ ପାନୀୟ ଜଳ ଉଭୟ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯାଇପାରିବ। ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମା (ବିଶ୍ୱ ବ୍ୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟସ୍ଥତାରେ ୧୯୬୦ରେ ଭାରତ ଏବଂ ପାକିସ୍ତାନ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ବାକ୍ଷରିତ) ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ଜଳ ବଣ୍ଟନର ଆଧାର ହୋଇଛି। ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ, ଭାରତ ପୂର୍ବ ନଦୀ (ରାବି, ବ୍ୟାସ ଏବଂ ସତଲେଜ) ବ୍ୟବହାର କରିବାର ଅଧିକାର ପାଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ପାକିସ୍ତାନ ପଶ୍ଚିମ ନଦୀ (ସିନ୍ଧୁ, ଝେଲମ ଏବଂ ଚେନାବ) ରୁ ଅଧିକାଂଶ ଜଳ ପାଇଥିଲା। ତଥାପି, ଭାରତ ଚୁକ୍ତିନାମା ସମାପ୍ତ କରି ଜଳ ଯୋଗାଣ ବନ୍ଦ କରିବାର ସଙ୍କେତ ପାକିସ୍ତାନର କୃଷି ଏବଂ ପାନୀୟ ଜଳ ଯୋଗାଣ ଉପରେ ବଡ଼ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ। ପହଲଗାମରେ ହୋଇଥିବା ବର୍ବର ଆତଙ୍କବାଦୀ ଆକ୍ରମଣ ପରେ, ଭାରତ ସିନ୍ଧୁ ଜଳ ଚୁକ୍ତିନାମାକୁ ସ୍ଥଗିତ ରଖିବା ଘୋଷଣା କରିଥିଲା।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ପାକିସ୍ତାନର ପ୍ରାୟ ୮୦ ପ୍ରତିଶତ କୃଷି ସିନ୍ଧୁ ନଦୀ ପ୍ରଣାଳୀ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ପାକିସ୍ତାନର ପଞ୍ଜାବ ଏବଂ ସିନ୍ଧ ପ୍ରଦେଶ (ଦେଶର ପ୍ରମୁଖ କୃଷି କ୍ଷେତ୍ର) ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଏହି ନଦୀଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ଯଦି ଜଳ ଯୋଗାଣ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ, ତେବେ ଗହମ, ଚାଉଳ ଏବଂ କପା ଭଳି ପ୍ରମୁଖ ଫସଲର ଉତ୍ପାଦନ ଗୁରୁତର ଭାବରେ ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇପାରେ, ଯାହା ଫଳରେ ଖାଦ୍ୟ ସଙ୍କଟ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇପାରେ। ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଆହୁରି ଖରାପ କରୁଥିବା ଏକ କାରଣ ହେଉଛି ଏଲ ନିନୋ। ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପାଣିପାଗ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକ ଚେତାବନୀ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ବର୍ଷ, ଏଲ ନିନୋ ପ୍ରଭାବ ଯୋଗୁ ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆରେ ସ୍ବାଭାବିକ ଅପେକ୍ଷା କମ ବର୍ଷା ହୋଇପାରେ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି କେବଳ ନଦୀ ପ୍ରବାହ ହ୍ରାସ ପାଇବ ନାହିଁ, ବରଂ ଭୂତଳ ଜଳ ସ୍ତର ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ହ୍ରାସ ପାଇପାରେ। ପାକିସ୍ତାନ ଭଳି ଦେଶରେ, ଯେଉଁମାନେ ପୂର୍ବରୁ ଜଳ ପରିଚାଳନା ସମସ୍ୟାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛନ୍ତି, ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ଏକ ଜରୁରୀକାଳୀନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ପରିଣତ ହୋଇପାରେ।
