କିଏ ହେବେ ଡିଜିପି: ରେସ୍‌ରେ ଏହି ୩ ନାଁ

ଭୁବନେଶ୍ୱର, ୧୫।୧(ସୁନିତ୍‌ ମିଶ୍ର):ରାଜ୍ୟ ପୋଲିସ ମହାନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ତଥା ୧୯୯୦ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ଓ୍ବାଇ. ବି. ଖୁରାନିଆଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆସନ୍ତା ମାର୍ଚ୍ଚ ୯ ତାରିଖରେ ଶେଷ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ହେଲେ ସେ ଅଗଷ୍ଟ ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୋଲିସ ଡିଜି ଦାୟିତ୍ୱରେ ରହିବେ। କାରଣ ନିୟମ ରହିଛି, ଯିଏ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଲିସ ଡିଜି ହେବେ ସେ ୨ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଇବେ। ୨୦୨୪ ଅଗଷ୍ଟ ୧୬ରେ ଖୁରାନିଆ ଓଡ଼ିଶାର ପୋଲିସ ଡିଜି ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ପାଇଥିଲେ। ସେହି ଅନୁଯାୟୀ ଦେଖିଲେ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଅଗଷ୍ଟ ୧୬ରେ ୨ ବର୍ଷ ପୂରଣ ହେବ। ଖୁରାନିଆଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହେବାକୁ ଆଉ ମାତ୍ର ୭ ମାସ ରହିଲା। ଏହି ସମୟ ଭିତରେ ସେ ଚାହିଁଲେ ଆଗୁଆ ଅବସର ନେଇପାରିବେ, ନ ହେଲେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଯଦି ଚିନ୍ତା କରିବେ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ପଦବୀକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପଠାଇପାରିବେ। ଯଦି ଏପରି ହୁଏ ତେବେ ଅଗଷ୍ଟ ପୂର୍ବରୁ ସରକାର ଆଉଜଣଙ୍କୁ ନୂଆ ଡିଜିପି ଭାବେ ବାଛିବେ। ଓଡ଼ିଶାରେ ଭାଜପା ସରକାର ଆସିବା ପରେ ଖୁରାନିଆ ଡିଜିପି ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଉଛନ୍ତି। ରାଜ୍ୟରେ ସରକାରକୁ ଏହାରି ଭିତରେ ପାଖାପାଖି ୨ ବର୍ଷ ଶାସନ କରିବାର ଅଭିଜ୍ଞତା ମିଳିସାରିଲାଣି। ତେଣୁ ଖୁରାନିଆଙ୍କ ପରେ କିଏ ଡିଜିପି ହେବେ ତାକୁ ନେଇ ଏବେଠାରୁ ଅଧିକ ଚର୍ଚ୍ଚା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଯାଇଛି।
ଓଡ଼ିଶାର ନୂଆ ଡିଜି ଚୟନ ପାଇଁ କେତେକ ନିୟମ ରହିଛି। ରାଜ୍ୟରେ ଯେତେଜଣ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର୍‌ ଡିଜି ପାହ୍ୟାର ଅଛନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ନାମକୁ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ପ୍ରଥମେ ୟୁନିୟନ ପବ୍ଲିକ ସର୍ଭିସ୍‌ କମିଶନ(ୟୁପିଏସ୍‌ସି)କୁ ପଠାଇବେ। ଏହା ସହିତ ସରକାର ଯେଉଁମାନଙ୍କ ନାଁ ଡିଜିପି ପାଇଁ ପଠାଇବେ, ସେମାନଙ୍କ ୩୦ ବର୍ଷର ରେକର୍ଡ ମଧ୍ୟ ୟୁପିଏସ୍‌ସିକୁ ଦେବେ। ସମସ୍ତ ଡିଜି ପାହ୍ୟାର ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସରଙ୍କ ସବୁ ପ୍ରକାର ରେକର୍ଡକୁ ୟୁପିଏସ୍‌ସି ଯାଞ୍ଚ କରିବ। ଯେପରିକି ସେହି ଅଧିକାରୀଙ୍କ ବିରୋଧରେ କିଛି ଦୁର୍ନୀତି ଅଭିଯୋଗ ରହିଛି କି, ଭିଜିଲାନ୍ସ ମାମଲା ଅଛି ନା ନାହିଁ, କିଛି ମାମଲା ଯଦି ଚାଲୁଥିବ ତେବେ ତା’ର ସବୁ ଦିଗକୁ ଦେଖିକି ୟୁପିଏସ୍‌ସି ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ୩ ଜଣଙ୍କ ନାମ ପଠାଇବ। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣଙ୍କୁ ସରକାର ଡିଜି ପୋଲିସ ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତି ଦେଇପାରିବେ। ଯେଉଁମାନଙ୍କ ନାମ ଡିଜିପି ପଦ ପାଇଁ ସରକାର ୟୁପିଏସ୍‌ସିକୁ ପଠାଇବେ, ସେମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସର୍ବନିମ୍ନ ୬ ମାସ ରହିଥିବା ଦରକାର। ଅର୍ଥାତ୍‌ ସେହି ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ବୟସ ୫୯ ବର୍ଷ ୬ ମାସ ଭିତରେ ଥିବା ଦରକାର। ହେଲେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ସେହି ବୟସର ଯଦି କେହି ରାଜ୍ୟର ଡିଜିପି ହୁଅନ୍ତି, ତେବେ ସରକାର ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ୨ ବର୍ଷ ବୃଦ୍ଧି କରିପାରିବେ। ମୁଖ୍ୟତଃ ବରିଷ୍ଠତାକୁ ଏହି ପଦ ଲାଗି ସବୁବେଳେ ପ୍ରାଧାନ୍ୟ ଦିଆଯାଇଥାଏ।
ସୂଚନାଯୋଗ୍ୟ, ପୂର୍ବରୁ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ବରିଷ୍ଠତା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଯେଉଁ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ରେକର୍ଡ ଭଲ, ସେମାନଙ୍କ ନାଁ ୟୁପିଏସ୍‌ସିକୁ ପଠାଇ ଦେଉଥିଲେ। ୟୁପିଏସ୍‌ସିରୁ କ୍ଲିୟରାନ୍ସ ମିଳିବା ପରେ ତାଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟର ଡିଜିପି ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ କରାଯାଉଥିଲା। ହେଲେ ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ ଏହି ପଦ୍ଧତିକୁ ବିରୋଧକରି ଅନେକଜଣ କୋର୍ଟ ଗଲେ। ଫଳରେ ଦୁଇ ଜଣ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମାମଲା ଉପରେ ଶୁଣାଣି କରି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଲେ। ସବୁ ରାଜ୍ୟର ଡିଜିପି ଚୟନ ଲାଗି ଏକ ଆଇନ ଆଣିବେ। ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଇନ ନ ଆଣିଛନ୍ତି ରାଜ୍ୟର ସମସ୍ତ ଡିଜି ପାହ୍ୟାର ଅଧିକାରୀଙ୍କ ନାଁ ୟୁପିଏସ୍‌ସିକୁ ପଠାଇବେ। ୟୁପିଏସ୍‌ସି ସେମାନଙ୍କ ରେକର୍ଡ ଯାଞ୍ଚ କରି ୩ ଜଣଙ୍କ ନାଁ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଦେବା ପରେ ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଜଣଙ୍କୁ ରାଜ୍ୟର ଡିଜିପି ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତି ମିଳିପାରିବ। ଯିଏ ଡିଜିପି ହେବେ ସେ ୨ ବର୍ଷ ଏହି ଦାୟିତ୍ୱରେ ରହିବେ। ଏହି ନିୟମକୁ ଏବେ ରାଜ୍ୟର ସରକାର ଅନୁପାଳନ କରୁଛନ୍ତି।
ରାଜ୍ୟରେ ଖୁରାନିଆଙ୍କ ପରେ ୧୯୯୦ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ସୁଧାଂଶୁ ଷଡ଼ଙ୍ଗୀ ସବୁଠାରୁ ବରିଷ୍ଠ। ସେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଅଗ୍ନିଶମ ବିଭାଗ ଡିଜି ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସରିବାକୁ ଆହୁରି ଦେଢ଼ବର୍ଷରୁ ଅଧିକ ସମୟ ରହିଛି। ତାଙ୍କ ପରେ ୧୯୯୨ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ସ୍ବପ୍ନା ତିଓ୍ବାରୀ ରହିଛନ୍ତି। ସେ ଏବେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଡେପୁଟେଶନରେ ଥିବାବେଳେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ ବ୍ୟୁରୋର ମୁଖ୍ୟାଳୟରେ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଭାବେ ଦାୟିତ୍ୱ ତୁଲାଉଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ ନାମକୁ ଆଉ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଡିଜିପି ଭାବେ ରାଜ୍ୟ ସରକାର ପଠାଇପାରିବେ ନାହିଁ। କାରଣ ଆସନ୍ତା ଏପ୍ରିଲରେ ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଶେଷ ହୋଇଯିବ। ୧୯୯୩ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ସୁଶାନ୍ତ କୁମାର ନାଥ ବର୍ତ୍ତମାନ ଜେଲ୍‌ ବିଭାଗ ଡିଜି ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ସରିବାକୁ ଆହୁରି ଅଢ଼େଇ ବର୍ଷ ସମୟ ରହିଛି। ୧୯୯୩ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ବିନୟତୋଷ ମିଶ୍ର ସିଆଇଡି, ସିବିଆଇର ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ଡିଜିପି ଦାୟିତ୍ୱରେ ଅଛନ୍ତି। ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆସନ୍ତା ନଭେମ୍ବର ବେଳକୁ ଶେଷ ହୋଇଯିବ। ଯଦି ଖୁରାନିଆଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଅଗଷ୍ଟ ଯାଏ ରହିବ ଏବଂ ସେହି ସମୟ ପାଖାପାଖି ଡିଜିପି ତାଲିକା ୟୁପିଏସ୍‌ସିକୁ ସରକାର ପଠାନ୍ତି ତେବେ ବିନୟତୋଷଙ୍କ ପାଳି ମଧ୍ୟ ନ ପଡ଼ିପାରେ। ସେହିପରି ବର୍ତ୍ତମାନ ଗୋଇନ୍ଦା ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଥିବା ୧୯୯୩ ବ୍ୟାଚ୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ ଅଫିସର ଆର୍‌.ପି. କୋଚେ ମଧ୍ୟ ଏହି ତାଲିକାରେ ରହିପାରନ୍ତି। ତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ମଧ୍ୟ ସରିବାକୁ ପ୍ରାୟ ବର୍ଷେ ୬ ମାସ ଅଛି। ମିଳିଥିବା ସୂଚନା ମୁତାବକ, ତାଲିକା ପଠାଇବାବେଳକୁ ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଯେଉଁମାନଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ୬ ମାସ ବା ତା’ଠାରୁ ଅଧିକ ଥିବ, ସେମାନଙ୍କୁ ଡିଜିପି ପଦ ଲାଗି ସୁଯୋଗ ମିଳିବ କିମ୍ବା ତାଲିକା ଯିବାବେଳକୁ ଯଦି ରାଜ୍ୟ କ୍ୟାଡର୍‌ ଆଇପିଏସ୍‌ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟ କେହି ଡିଜିପି ପାହ୍ୟାକୁ ପଦୋନ୍ନତି ପାଇଥିବେ, ସେମାନଙ୍କ ନାମ ମଧ୍ୟ ତାଲିକାରେ ଯୋଡ଼ିହେବ ବୋଲି ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ଗୃହ ବିଭାଗ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ସୂତ୍ରରୁ ଜଣାପଡ଼ିଛି।

 

Dharitri – Odisha’s No.1 Odia Daily