ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୮।୧: ବିଶ୍ୱ ଅର୍ଥନୈତିକ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ରାଜନୀତି ଦ୍ରୁତ ଗତିରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ହେଉଛି। ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ସୁରକ୍ଷାବାଦୀ ନୀତି, ଉଚ୍ଚ ଶୁଳ୍କ ଏବଂ ଅନିଶ୍ଚିତ ବାଣିଜ୍ୟ ମନୋଭାବ ଯୋଗୁ, ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ଦେଶ ଏବେ ଆମେରିକା ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ କରିବା ପାଇଁ ରଣନୀତି ଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି। ଏହି ବିଶ୍ୱ ପରିବର୍ତ୍ତନର କେନ୍ଦ୍ରରେ, ଭାରତ ଏକ ଦୃଢ଼ ଏବଂ ନିର୍ଭରଯୋଗ୍ୟ ଆର୍ଥିକ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଉଭା ହେଉଛି। ୟୁରୋପ, ଏସିଆ ଏବଂ ଉତ୍ତର ଆମେରିକାର ଅନେକ ଦେଶ ପାରମ୍ପରିକ ପଶ୍ଚିମ-କୈନ୍ଦ୍ରିକ ମଡେଲରୁ ଦୂରେଇ ଯାଇ ଏକ ପଶ୍ଚିମ-ପୂର୍ବ ଅର୍ଥନୈତିକ ଅକ୍ଷ ଆଡକୁ ଗତି କରୁଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ଭାରତକୁ ଏକ ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ବିକଳ୍ପ ଏବଂ ରଣନୈତିକ ସନ୍ତୁଳନ ଭାବରେ ଦେଖାଯାଏ।
ବ୍ରିଟିଶ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ କୀର ଷ୍ଟାରମରଙ୍କ ଚାଇନା ଗସ୍ତ ଏହି ପରିବର୍ତ୍ତିତ ବିଶ୍ୱ ସମୀକରଣର ଏକ ସଙ୍କେତ। ଏହା ଆଠ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଜଣେ ବ୍ରିଟିଶ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରଥମ ଚାଇନା ଗସ୍ତ ହେବ। ଏହି ଗସ୍ତର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ଚାଇନା ସହିତ ସମ୍ପର୍କ ବିଗିଡ଼ିବା ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ସହଯୋଗକୁ ପୁନଃଜୀବିତ କରିବା। ଷ୍ଟାରମରଙ୍କ ସହିତ ବରିଷ୍ଠ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟବସାୟିକ ନେତା ରହିବେ। ବେଜିଂରେ, ସେ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ସି ଜିନପିଙ୍ଗ ଏବଂ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଲି କେକିଆଙ୍ଗଙ୍କ ସହ ସାକ୍ଷାତ କରିବେ। ସାଂଘାଇରେ ବ୍ୟବସାୟିକ ବୈଠକ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହେବ। ବ୍ରିଟେନ ଏବେ ଆମେରିକାକୁ ଏକ ଅନିଶ୍ଚିତ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଦେଖେ ଏବଂ ଏହାର ଆର୍ଥିକ ନିର୍ଭରଶୀଳତା ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି। ଚାଇନା ବ୍ରିଟେନର ଚତୁର୍ଥ ସର୍ବବୃହତ ବାଣିଜି୍ୟକ ଅଂଶୀଦାର ଏବଂ ୨୦୨୫ ମଧ୍ୟଭାଗ ସୁଦ୍ଧା ଦୁଇ ଦେଶ ମଧ୍ୟରେ ବାଣିଜ୍ୟ ୧୦୦ ଆରବ ପାଉଣ୍ଡ ଅତିକ୍ରମ କରିବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି।
ଆମେରିକାର ଏକଦା ଘନିଷ୍ଠ ସହଯୋଗୀ ଥିବା କାନାଡା ମଧ୍ୟ ଏହାର ବୈଦେଶିକ ଏବଂ ବାଣିଜ୍ୟ ନୀତିରେ ବଡ଼ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆରମ୍ଭ କରିଛି। କାନାଡା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ମାର୍କ କାର୍ନି ମାର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରଥମ ସପ୍ତାହରେ ଭାରତ ଗସ୍ତ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉଛନ୍ତି। ଏହି ଗସ୍ତ ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ଆସିଛି ଯେତେବେଳେ ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କାନାଡା ଉପରେ ଭାରୀ ଶୁଳ୍କ ଲାଗୁ କରିବାକୁ ଧମକ ଦେଇଥିଲେ ଏବଂ ଏହାକୁ ୫୧ତମ ଆମେରିକୀୟ ରାଜ୍ୟ ଘୋଷଣା କରି ବିବାଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ। କାନାଡାର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଅନିତା ଆନନ୍ଦ ଡାଭୋସରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଥିଲେ ଯେ, କାନାଡା କେବେ ବି ଆମେରିକାର ଅଂଶ ହେବ ନାହିଁ। କାନାଡା ଆଗାମୀ ଦଶ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଆମେରିକା ବାହାରେ ଏହାର ରପ୍ତାନି ଦ୍ୱିଗୁଣିତ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛି। ଏହି ରଣନୀତିର ଅଂଶ ଭାବରେ, ଭାରତ ଏବଂ ଚାଇନାକୁ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଚୟନ କରାଯାଇଛି।
ଗ୍ଲୋବାଲ ସାଉଥର ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭାରତର ଭୂମିକା ମଧ୍ୟ ସ୍ଥିର ଭାବରେ ମଜଭୁତ ହେଉଛି। ବ୍ରାଜିଲ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଲୁଇଜ ଇନାସିୟ ଲୁଲା ଡା ସିଲଭା ଫେବୃଆରୀରେ ଭାରତ ଗସ୍ତ କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଏକ ବଡ଼ ବ୍ୟବସାୟିକ ପ୍ରତିନିଧି ଦଳ ସହିତ ଭାରତ ଆସିବେ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଶିଳ୍ପପତିମାନଙ୍କ ସହିତ ବ୍ୟାପକ ଆଲୋଚନା କରିବେ। ଏହି ଗସ୍ତ ସୂଚାଇ ଦିଏ ଯେ, ବିକାଶଶୀଳ ଏବଂ ଉଦୀୟମାନ ଅର୍ଥନୀତିଗୁଡ଼ିକ ଭାରତକୁ କେବଳ ଏକ ବଜାର ଭାବରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ରଣନୈତିକ ଆର୍ଥିକ ଅଂଶୀଦାର ଭାବରେ ଦେଖୁଛନ୍ତି।
ଏହି ବିଶ୍ୱ ପରିବର୍ତ୍ତନର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଉଦାହରଣ ହେଉଛି ଜାନୁଆରୀ ୨୬, ୨୦୨୬ରେ ସ୍ବାକ୍ଷରିତ ଭାରତ-ଇୟୁ ମୁକ୍ତ ବାଣିଜ୍ୟ ଚୁକ୍ତିନାମା। ୟୁରୋପୀୟ କମିଶନର ଅଧ୍ୟକ୍ଷ ଉର୍ସୁଲା ଭନ ଡେର୍ ଲେଏନ ଏହାକୁ ‘ସମସ୍ତ ଚୁକ୍ତିର ଜନନୀ’ ବୋଲି କହିଛନ୍ତି। ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ବିଶ୍ୱ ଜିଡିପିର ପ୍ରାୟ ୨୫ ପ୍ରତିଶତ ଏବଂ ପ୍ରାୟ ଦୁଇ ବିଲିୟନ ଲୋକଙ୍କୁ ସଂଯୋଗ କରେ। ଏହି ଚୁକ୍ତିନାମା ଅନୁଯାୟୀ, ୟୁରୋପୀୟ ସଂଘ ଭାରତରେ ରପ୍ତାନୀ ହେଉଥିବା ପ୍ରାୟ ୯୭ ପ୍ରତିଶତ ଉତ୍ପାଦ ଉପରେ ଶୁଳ୍କ ହ୍ରାସ କିମ୍ବା ସମାପ୍ତ କରିବ। ଭାରତ ୯୩ ପ୍ରତିଶତ ୟୁରୋପୀୟ ଉତ୍ପାଦ ଉପରେ ଶୁଳ୍କ ମଧ୍ୟ ପର୍ଯ୍ୟାୟକ୍ରମେ ସମାପ୍ତ କରିବ। ଏହା ଭାରତରେ ୟୁରୋପୀୟ କାର, ମଦ, ଚକୋଲେଟ ଏବଂ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୃତ ଖାଦ୍ୟ ଶସ୍ତା କରିବ। ଭାରତୀୟ ବୟନଶିଳ୍ପ, ଔଷଧ, ଇଞ୍ଜିନିୟରିଂ ଏବଂ ଆଇଟି ଉତ୍ପାଦଗୁଡ଼ିକ ୟୁରୋପରେ ଏକ ବଡ଼ ବଜାର ପାଇବେ।
ଏହି ନୂତନ ବିଶ୍ୱସ୍ତରୀୟ ମେଣ୍ଟ ସହିତ ଆମେରିକା ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଉଛି। ଆମେରିକାର ଅର୍ଥ ସଚିବ ସ୍କଟ ବେସାଣ୍ଟ ଭାରତ ଦ୍ୱାରା ରୁଷିଆଠାରୁ ତେଲ କ୍ରୟ ଉପରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଥିଲେ। ଦେଶଗୁଡ଼ିକର ମତ ସ୍ପଷ୍ଟ: ସେମାନେ ଏବେ ରଣନୈତିକ ସ୍ବାୟତ୍ତତା ଖୋଜୁଛନ୍ତି ଏବଂ କୌଣସି ଏକକ ଶକ୍ତି ଉପରେ ନିର୍ଭରଶୀଳ ହେବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି ନାହିଁ। ଭାରତର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ. ଜୟଶଙ୍କର କହିଛନ୍ତି, କୌଣସି ଦେଶ ବିଶ୍ୱର ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦେଶ ସହିତ ଭାରତର ସମ୍ପର୍କକୁ ଭିଟୋ କରିବାକୁ ଆଶା କରିପାରିବ ନାହିଁ। ଏହି ଚିନ୍ତାଧାରା ଭାରତକୁ ବିଶ୍ୱ ଆର୍ଥିକ ପରିବର୍ତ୍ତନର କେନ୍ଦ୍ର କରୁଛି।
Dharitri – Odisha’s No.1 Odia Daily
