ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୧୯।୮: ଗାଁ ଓ ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ଚାଷ ସହ ପଶୁପାଳନ ଚାଷୀଙ୍କ ଆୟ ବଢ଼ାଇବାର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ମାଧ୍ୟମ। ବିଶେଷକରି ମେଣ୍ଢା ପାଳନକୁ କମ ସ୍ଥାନ ଓ ତୁଳନାମୂଳକ କମ ସମ୍ବଳରେ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇପାରୁଥିବା ବ୍ୟବସାୟ ଭାବେ ଦେଖାଯାଏ। ମାଂସ ଓ ଉଲ ମାଧ୍ୟମରେ ମେଣ୍ଢା ପାଳକ ଭଲ ଆୟ କରିପାରନ୍ତି।
ଗ୍ରାମାଞ୍ଚଳରେ ପଶୁପାଳନକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହନ ଦେବା ପାଇଁ ସରକାର ଅନେକ ଯୋଜନା ଚଳାଉଛନ୍ତି। ଏଥିରେ ମେଣ୍ଢା ଓ ଛେଳି ପାଳନ ସହ ଜଡ଼ିତ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି। ବିଶେଷକରି ନ୍ୟାଶନାଲ ଲାଇଭଷ୍ଟକ ମିଶନ (NLM) ଅଧୀନରେ କିଛି ଯୋଗ୍ୟ ଲାଭାର୍ଥୀଙ୍କୁ ମେଣ୍ଢା-ଛେଳି ସମ୍ବନ୍ଧୀୟ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପାଇଁ ୯୦ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସରକାରୀ ସହାୟତା ମିଳିପାରେ। ମେଣ୍ଢା ପାଳନ ମାଧ୍ୟମରେ ପରିବାର ସଦସ୍ୟଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ଥାନୀୟ ସ୍ତରରେ ରୋଜଗାର ଓ ସ୍ବରୋଜଗାରର ସୁଯୋଗ ସୃଷ୍ଟି ହୁଏ। ମେଣ୍ଢାରୁ ମାଂସ ଓ ଉଲ ମିଳୁଥିବାରୁ ଏକାଧିକ ଉପାୟରେ ଆୟ କରାଯାଇପାରେ।
ଅନ୍ୟ ପଶୁପାଳନ ତୁଳନାରେ ମେଣ୍ଢା ପାଳନ ଅପେକ୍ଷାକୃତ ସହଜ ବୋଲି ଧରାଯାଏ। ମେଣ୍ଢା ଜମି ଓ ମଇଦାନରେ ଥିବା ଅନାବଶ୍ୟକ ଘାସ ଓ ଜଙ୍ଗଲି ଗଛ ଖାଇ ପ୍ରାକୃତିକ ଭାବେ ସଫା କରିଥାଏ। ଏହା ଚାଷୀଙ୍କ ପାଇଁ ଜମି ପରିଚାଳନାରେ ମଧ୍ୟ ସହାୟକ ହୋଇପାରେ। NLMର ପରିଚାଳନା ନିର୍ଦ୍ଦେଶାବଳୀ ଅନୁସାରେ, ବନ ଅଧିକାର ଆଇନ (FRA) ଅଧୀନରେ ଯୋଗ୍ୟ ଅନୁସୂଚିତ ଜନଜାତି ଲାଭାର୍ଥୀଙ୍କ ପାଇଁ କିଛି ଛେଳି/ମେଣ୍ଢା ପ୍ରଜନନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରେ ୯୦ ପ୍ରତିଶତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସହାୟତାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ରହିଛି।
ଅର୍ଥାତ୍ ଯୋଗ୍ୟ ଲାଭାର୍ଥୀ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ ଅନୁମୋଦିତ ଖର୍ଚ୍ଚର ଏକ ବଡ଼ ଅଂଶ ସରକାରୀ ସହାୟତା ଭାବେ ପାଇପାରିବେ। ଅବଶିଷ୍ଟ ରାଶି ଲାଭାର୍ଥୀଙ୍କୁ ନିଜେ କିମ୍ବା ଅନୁମୋଦିତ ଅନ୍ୟ ଆର୍ଥିକ ମାଧ୍ୟମରୁ ଯୋଗାଡ଼ କରିବାକୁ ପଡ଼ିବ। ମେଣ୍ଢା ପାଳନ ବ୍ୟବସାୟ ଆରମ୍ଭ କରିବା ସମୟରେ ମେଣ୍ଢା କିଣିବା, ସେମାନଙ୍କ ଯତ୍ନ, ରହିବା ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା ପାଇଁ ଟଙ୍କା ଖର୍ଚ୍ଚ ହୁଏ। ସରକାରୀ ସହାୟତା ମିଳିଲେ ଏହି ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ଖର୍ଚ୍ଚର ଚାପ ଅନେକ ମାତ୍ରାରେ କମିପାରେ। ଏହି ଯୋଜନାର ଲାଭ ପାଇବାକୁ ଆପଣ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳର ପଶୁପାଳନ ବିଭାଗ କିମ୍ବା ସମ୍ପୃକ୍ତ ସରକାରୀ କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରିପାରିବେ। ସେଠାରୁ ଯୋଜନାର ଯୋଗ୍ୟତା, ଆବଶ୍ୟକ ଦସ୍ତାବିଜ ଓ ଆବେଦନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ସୂଚନା ମିଳିପାରିବ। ତେବେ ଆବେଦନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ରାଜ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଭିନ୍ନ ହୋଇପାରେ। ତେଣୁ ଆବେଦନ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ନିଜ ଅଞ୍ଚଳର ସମ୍ପୃକ୍ତ ସରକାରୀ ବିଭାଗରୁ ସଠିକ ତଥ୍ୟ ଜାଣିବା ଜରୁରୀ।
