ତେହରାନ, ୭।୪: ଇରାନ ଏକ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବରେ ସୋମବାର ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କଲା ଏବଂ ଏହା ବଦଳରେ ଯୁଦ୍ଧ ଶେଷ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ୧୦-ସୂତ୍ରୀ ଯୋଜନା ଉପସ୍ଥାପନ କଲା – ଏକ ଯୋଜନା ଯେଉଁଥିରେ ସ୍ଥାୟୀ ଶତ୍ରୁତା ବନ୍ଦ ପାଇଁ ଆବେଦନ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଇରାନ ସହିତ ସଂଘର୍ଷ ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ ଏକ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ପ୍ରସ୍ତାବ ଏକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ, ଯଦିଓ ସେ ଏହା ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରିଛନ୍ତି ଯେ ଏହା ନିଜେ ସଂଘର୍ଷର ଅନ୍ତ ଆଣିବା ପାଇଁ ଯଥେଷ୍ଟ ନୁହେଁ।
ଆମେରିକାର ୧୫-ସୂତ୍ରୀ ଶାନ୍ତି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରି, ଇରାନ ଦୃଢ଼ ଭାବରେ କହିଛି ଯେ ଏହା ସଂଘର୍ଷର ସ୍ଥାୟୀ ସମାଧାନ ଚାହୁଁଛି। ସମ୍ବାଦ ସରବରାହ ସଂସ୍ଥା IRNA ଅନୁଯାୟୀ, ଇରାନ ପ୍ରତିକ୍ରିୟାରେ ଏକ ୧୦-ସୂତ୍ରୀ ଦଲିଲ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଛି। ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବରେ ନିମ୍ନଲିଖିତ ପଏଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ:
– ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷର ଅନ୍ତ।
– କେବଳ ଏକ ଅସ୍ଥାୟୀ ଅସ୍ତ୍ରବିରତି ବଦଳରେ ଯୁଦ୍ଧର ସ୍ଥାୟୀ ଅନ୍ତ।
– ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ସୁରକ୍ଷିତ ପଥ ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଯନ୍ତ୍ର ସ୍ଥାପନ।
– ପରମାଣୁ ଅପ୍ରସାର ଚୁକ୍ତିନାମା (NPT) ଅଧୀନରେ ଇରାନର ୟୁରାନିୟମ ସମୃଦ୍ଧିର ଅଧିକାରକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ସ୍ବୀକୃତି।
– ଆମେରିକା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ରାଷ୍ଟ୍ର ଦ୍ୱାରା ଲାଗୁ ହୋଇଥିବା ପ୍ରତିବନ୍ଧକ ଉଠାଇବା।
– ଲେବାନନରେ ହିଜବୋଲା ବିରୁଦ୍ଧରେ ଇସ୍ରାଏଲୀ ଆକ୍ରମଣର ଅନ୍ତ।
– ବିନିମୟରେ, ଇରାନ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ – ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ସାମୁଦ୍ରିକ ମାର୍ଗ – ଉପରେ ଏହାର ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଅବରୋଧ ଉଠାଇବ କିନ୍ତୁ ପ୍ରତି ଜାହାଜ ପାଇଁ ୨ ନିୟୁତ ଡଲାର ଟିକସ ଆଦାୟ କରିବ।
– ଦି ନ୍ୟୁୟର୍କ ଟାଇମ୍ସର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ରାଜସ୍ବ ପ୍ରଣାଳୀର ବିପରୀତ ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଅବସ୍ଥିତ ଓମାନ ସହିତ ଅଂଶୀଦାର କରାଯିବ।
– ଯୋଜନାରେ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଇଛି ଯେ ଏହି ପାଣ୍ଠିକୁ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଆର୍ଥିକ କ୍ଷତିପୂରଣ ଭାବରେ ଦାବି କରାଯିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲୀ ଆକ୍ରମଣ ସମୟରେ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ଭିତ୍ତିଭୂମିର ପୁନଃନିର୍ମାଣ ପାଇଁ ବ୍ୟବହାର କରାଯିବ।
IRNA ରିପୋର୍ଟ କରିଛି ଯେ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବ ଏପରି ଏକ ସମୟରେ ଉପସ୍ଥାପନ କରାଯାଇଥିଲା ଯେତେବେଳେ ଇରାନର ପଶ୍ଚିମ ଏବଂ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ କ୍ଷେତ୍ରର ପରିସ୍ଥିତି ବଦଳି ଯାଇଥିଲା ଏବଂ ଏକ ଆମେରିକାର ହେଲିକପ୍ଟର ଅପରେଶନ ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହାସଲ କରିବାରେ ବିଫଳ ହୋଇଥିଲା। ସମକାଳୀନ ଭାବରେ, ଆମେରିକାର ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ପୁଣି ଥରେ ପୂର୍ବ ସ୍ଥିର ସମୟସୀମା ବୃଦ୍ଧି କରିଥିଲେ, ଯାହା ତାଙ୍କର ପୂର୍ବ ମନୋଭାବରେ ଏକ ସାମାନ୍ୟ ପରିବର୍ତ୍ତନକୁ ସଙ୍କେତ ଦେଇଥିଲା।
ଆମେରିକୀୟ ଗଣମାଧ୍ୟମ ପୂର୍ବରୁ ରିପୋର୍ଟ କରିଥିଲା ଯେ ଆମେରିକା ଇରାନକୁ ଏକ ୧୫-ସୂତ୍ରୀ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଛି – ଯାହା ପାକିସ୍ତାନ ମାଧ୍ୟମରେ ସହଜ କରାଯାଇଥିଲା – ଯାହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ସଂଘର୍ଷର ସମାପ୍ତି। ପରବର୍ତ୍ତୀ ସମୟରେ, ଇରାନ ଏହି ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରି କହିଛି ଯେ ଏହା ‘ଅତ୍ୟନ୍ତ ଅତିରଞ୍ଜିତ ଏବଂ ଭୂମିଗତ ବାସ୍ତବତାରୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ’। ଇରାନ ଶାନ୍ତି ପାଇଁ କିଛି ସର୍ତ୍ତ ମଧ୍ୟ ରଖିଛି। ଏଥିରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ ବନ୍ଦ କରିବା, ଭବିଷ୍ୟତ ଆକ୍ରମଣକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ କଠିନ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା, ଯୁଦ୍ଧ ଦ୍ୱାରା ହୋଇଥିବା କ୍ଷତି ପାଇଁ କ୍ଷତିପୂରଣ ପ୍ରଦାନ କରିବା, ପଶ୍ଚିମ ଏସିଆର ସମସ୍ତ ମୋର୍ଚ୍ଚାରେ ଶତ୍ରୁତା ବନ୍ଦ କରିବା ଏବଂ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଉପରେ ଇରାନର ସାର୍ବଭୌମତ୍ୱକୁ ସ୍ବୀକାର କରିବା ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
ଏକ ସାମ୍ବାଦିକ ସମ୍ମିଳନୀରେ, ଟ୍ରମ୍ପ କହିଥିଲେ ଯେ ଇରାନକୁ ଗୋଟିଏ ରାତିରେ ନିଶ୍ଚିହ୍ନ କରାଯାଇପାରିବ – ଏବଂ ସେହି ରାତି ଆସନ୍ତାକାଲି ହୋଇପାରେ। ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଥିଲେ ଯେ ଆମେରିକୀୟ ସେନା ଇରାନୀ ଶକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ଏବଂ ସେତୁକୁ ଟାର୍ଗେଟ କରିବ। ପୂର୍ବରୁ, ଟ୍ରମ୍ପ ଚେତାବନୀ ଦେଇଥିଲେ ଯେ ଯଦି କୌଣସି ଚୁକ୍ତି ନହୁଏ, ତେବେ ବୁଧବାର ମଧ୍ୟରାତ୍ରି ସୁଦ୍ଧା ଇରାନର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସେତୁ ନଷ୍ଟ ହୋଇଯିବ ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଶକ୍ତି କେନ୍ଦ୍ର ବନ୍ଦ ହୋଇଯିବ; ସେଗୁଡ଼ିକୁ ପାଉଁଶ କରିଦିଆଯିବ, ଉଡ଼ାଇ ଦିଆଯିବ ଏବଂ ସ୍ଥାୟୀ ଭାବରେ ବ୍ୟବହାର ଅଯୋଗ୍ୟ କରିଦିଆଯିବ।
