ଶିକ୍ଷା ଶିଳ୍ପରେ ଜଣେ ଆଗଧାଡ଼ିର ଉଦ୍ୟୋଗୀ ଭାବେ ସୋମଦତ୍ତ ବେହୁରା ନିଜର ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ପରିଚୟ ସୃଷ୍ଟି କରିଛନ୍ତି। ଭୁବନେଶ୍ୱରସ୍ଥିତ କେ.ଟି. ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ସ୍କୁଲର ପ୍ରତିଷ୍ଠାତା ସୋମଦତ୍ତ ବେହୁରା ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କ ସହ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବେ ଜଡ଼ିତ ହୋଇ ମାର୍ଗଦର୍ଶନରେ ସର୍ବଦା ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥା’ନ୍ତି। ଶିକ୍ଷାଶିଳ୍ପକୁ ଏକ ନୂତନ ଦିଶା ଦେଇଥିବା ସୋମଦତ୍ତଙ୍କ ସହ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର ସାକ୍ଷାତ୍କାର…
ପ୍ର- ଶିକ୍ଷା ଶିଳ୍ପର ଜଣେ ପ୍ରମୁଖ ଉଦ୍ୟୋଗୀ ଭାବେ ଦେଶରେ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ର କେଉଁ ସବୁ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଛି ବୋଲି ଆପଣ ଭାବନ୍ତି?
ଉ- ଭାରତୀୟ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ବହୁତ ପୁରୁଣା ହୋଇଗଲାଣି ଏବଂ ଆଜିର ଦୁନିଆ ସହ ମେଳ ଖାଉନାହିଁ। ଏଥିପାଇଁ ଶ୍ରେଣୀଗୃହରେ ପଢ଼ା ଏବଂ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ମଧ୍ୟରେ ବହୁତ ଫରକ ରହିଛି। ଏପରିକି ଭଲ ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ସଂଘର୍ଷ କରିବାକୁ ପଡ଼ୁଛି। ଆମେ ଏବେ ବି ମାର୍କକୁ ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଛୁ, ପ୍ରକୃତ ଜ୍ଞାନ ଏବଂ ବୁଝିବା ବଦଳରେ ଘୋଷା ଉପରେ ଜୋର ଦେଉଛୁ। ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରମାନେ କେବଳ ଶୁଣନ୍ତି ଏବଂ ଯାହା ପଢ଼ାଯାଏ ସେହିପରି ଲେଖନ୍ତି, ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରାଯାଏ ନାହିଁ। ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କ ପାଖରେ ଭଲ ସମ୍ବଳ, ତାଲିମ ଏବଂ ସ୍ବାଧୀନତା ନାହିଁ ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ନୂଆ ଉପାୟରେ ପଢ଼ାଇ ପାରିବେ। ସମାଜର ଚାପ ଯୋଗୁ ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରମାନେ ନୂଆ କିଛି ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ ଡରନ୍ତି। ସେମାନେ ବିଫଳତାର ଭୟ, ବାପାମା’ଙ୍କ ଆଶା ଏବଂ ସାଙ୍ଗମାନଙ୍କ ସହ ତୁଳନାକୁ ଆଖି ଆଗରେ ରଖି ଆଗକୁ ବଢ଼ନ୍ତି।
ପ୍ର) ଡିଜିଟାଲ ବିପ୍ଳବ ଆସିଯାଇଥିବାବେଳେ ଶିକ୍ଷା କ୍ଷେତ୍ରରେ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତାର କ’ଣ ପ୍ରଭାବ ପଡ଼ିବ?
ଉ- ଡିଜିଟାଲ ବିପ୍ଳବ ଇଣ୍ଟରନେଟ୍ ସହିତ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା ମାତ୍ର ଶିଖିବାର ଅର୍ଥକୁ କୃତ୍ରିମ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା ମୌଳିକ ଭାବରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛି। ଏଆଇର ପ୍ରକୃତ ପ୍ରଭାବକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ, ଆମକୁ ପ୍ରଥମେ ପ୍ରାକୃତିକ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା – ଚିନ୍ତା କରିବା, ଯୁକ୍ତି କରିବା ଏବଂ ବିକଶିତ ହେବାର ମାନବ କ୍ଷମତାକୁ ବୁଝିବାକୁ ପଡିବ। ଏଆଇ କିଛି ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ ନବସୃଜନକୁ ତ୍ୱରାନ୍ବିତ କରି ଏହି ଅସନ୍ତୁଳନକୁ ବୃଦ୍ଧି କରିବାର ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ସ୍ବାଧୀନ ଭାବରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ଏବଂ ଶିଖିବାର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ କମାଇଦିଏ। ମାନବୀୟ ବୁଦ୍ଧିମତ୍ତା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଏବଂ ସକ୍ରିୟ ରଖିବା ପାଇଁ ଆମକୁ ପ୍ରାଥମିକ ଶିକ୍ଷାରେ ପ୍ରଥମ ନୀତି ଚିନ୍ତାଧାରା – ଏଆଇ ବିକାଶର ମୂଳଦୁଆ – ତୁରନ୍ତ ପ୍ରଚଳନ କରିବାକୁ ପଡିବ।
ପ୍ର-ଭାରତୀୟ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଚିନ୍ତନ, ସୃଜନଶୀଳତା ଏବଂ ବ୍ୟବହାରିକ ଦକ୍ଷତାକୁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରାଯିବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ପାଠ ଘୋଷିବା ଏବଂ ପରୀକ୍ଷାରେ ଅଧିକ ମାର୍କ ହାସଲ ଉପରେ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଉଥିବା ଅନେକେ ସମାଲୋଚନା କରନ୍ତି। ଛାତ୍ରମାନଙ୍କୁ ସେହି ଅନୁସାରେ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିବା ପାଇଁ କ’ଣ ପଦକ୍ଷେପ ନିଆଯିବା ଉଚିତ?
ଉ- ଆମକୁ ପାଠ୍ୟକ୍ରମର ଅତିରିକ୍ତ ଚାପ ହ୍ରାସ କରିବାକୁ ପଡିବ ଏବଂ ଗୁଣାତ୍ମକ, ଗଭୀର ଶିକ୍ଷା ଉପରେ ଧ୍ୟାନ ଦେବାକୁ ପଡିବ। ଶିକ୍ଷାଦାନ ସଠିକ୍ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ଦେବା ପରିବର୍ତ୍ତେ ଉତ୍ସାହିତ କରିବା ଉଚିତ। ବିଦ୍ୟାଳୟଗୁଡ଼ିକୁ ବାସ୍ତବ ଜୀବନ ଅଭିଜ୍ଞତା ମାଧ୍ୟମରେ ତାତ୍ତ୍ୱିକ ଜ୍ଞାନରୁ ଅଭିଜ୍ଞତାମୂଳକ ଏବଂ ବ୍ୟବହାରିକ ଶିକ୍ଷା ଆଡ଼କୁ ଯିବା ଉଚିତ। ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କେବଳ ଆଉଟପୁଟ୍ କିମ୍ବା ମାର୍କ ବଦଳରେ ଚିନ୍ତାଧାରାର ଗଭୀରତା ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ କରିବା ଉଚିତ।
ପ୍ର-ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆପଣଙ୍କର ଯାତ୍ରା କିପରି ରହିଛି? ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ପବ୍ଲିକ୍ ସ୍କୁଲ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ପାଇଁ କିପରି ଏକ ପସନ୍ଦଯୋଗ୍ୟ ସ୍ଥାନ କାହିଁକି?
ଉ- ପରିବର୍ତ୍ତନ କେବେବି ସହଜ ନୁହେଁ, କିନ୍ତୁ କେଟି ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ସ୍କୁଲରେ ଆମର ଯାତ୍ରା ଗଭୀର ଭାବରେ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟମୂଳକ। ‘ଟ୍ରାନ୍ସଫର୍ମିଂ ମାଇଣ୍ଡ୍’ ସ୍ଲୋଗାନ ସହିତ ଆରମ୍ଭ କରି, ଆମେ ଶିକ୍ଷକମାନଙ୍କୁ ପୁନଃ ପ୍ରଶିକ୍ଷିତ କରି, ପିତାମାତାଙ୍କ ଆଶାକୁ ପୁନଃଆକୃତି ଦେଇ ଏବଂ ଏକ ପାଠ୍ୟକ୍ରମ ପ୍ରଚଳନ ସହ ପାରମ୍ପରିକ ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ପୁନଃ ପରିଭାଷିତ କରୁଛୁ। କେଟି ଗ୍ଲୋବାଲ୍ ସ୍କୁଲକୁ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର କରିବା ପାଇଁ ଆମେ ପରୀକ୍ଷାରେ ଅଧିକ ମାର୍କ ପାଇଁ ପିଲାମାନଙ୍କୁ ଚାପ ପକାଉନାହୁଁ। ବରଂ ଆମେ ସେମାନଙ୍କୁ ଗଭୀର ଭାବରେ ଚିନ୍ତା କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରୋତ୍ସାହିତ କରୁ। ଅନୁକୂଳ ପରିବେଶ ଗଠନ ସହ ଛାତ୍ରୀଛାତ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଆମେ ବାସ୍ତବ ଦୁନିଆ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ କରୁ।
ପ୍ର-୫. ଆପଣଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣ ଏବଂ ନିଷ୍ଠା ଏହି ପ୍ରତିଷ୍ଠାନକୁ ନୂତନ ଉଚ୍ଚତାରେ ପହଞ୍ଚାଇଛି, ଏହି ଶିଳ୍ପରେ ପ୍ରବେଶ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିମାନଙ୍କୁ ଆପଣ କ’ଣ ପରାମର୍ଶ ଦେବେ?
ଉ- ହଁ, ମୁଁ କେବଳ ଏତିକି କହିପାରିବି ଯେ ଶିକ୍ଷା ହେଉଛି ଏକମାତ୍ର ଶିଳ୍ପ ଯେଉଁଠାରେ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରୟାସର ପ୍ରକୃତ ଫଳାଫଳ ତୁରନ୍ତ ମିଳିନପାରେ, ମାତ୍ର ଦୀର୍ଘକାଳୀନ ଭାବରେ ଏହା ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ ହେବ। ଶିକ୍ଷା ବ୍ୟବସାୟ ନୁହେଁ, ଭବିଷ୍ୟତକୁ ସୂଚାରୁ ରୂପେ ଗଢ଼ିବାର ମାଧ୍ୟମ। ତେଣୁ ଆପଣଙ୍କର ପଥ ବହୁତ ସତର୍କତାର ସହିତ ବାଛନ୍ତୁ କାରଣ ଏକ ବ୍ୟବସାୟ ସହ ଆହୁରି ବହୁତ କିଛି କରୁଛନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଛାତ୍ରମାନଙ୍କ ମାଧ୍ୟମରେ, ଆପଣ ସମାଜ, ଦେଶ ଏବଂ ବିଶ୍ୱକୁ ଗଠନ କରୁଛନ୍ତି। ଆପଣଙ୍କ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବିଷୟରେ ସ୍ପଷ୍ଟ ରୁହନ୍ତୁ ଏବଂ ଫଳାଫଳ ପ୍ରତି ଧୈର୍ଯ୍ୟ ରଖନ୍ତୁ।