ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୩।୭: ଭାରତ-ଆମେରିକା ମିଳିତ ମହାକାଶ ମିଶନ ‘NISAR’ ମାଧ୍ୟମରେ ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠର ନିରୀକ୍ଷଣ, ଭୂମିକମ୍ପ ଏବଂ ଭୂସ୍ଖଳନ ଭଳି ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ସଠିକ ପୂର୍ବାନୁମାନ ଏବଂ ପରିବେଶ ପରିବର୍ତ୍ତନ ବିଷୟରେ ବିସ୍ତୃତ ସୂଚନା ଖୁବ ଶୀଘ୍ର ସମ୍ଭବ ହେବ।
NASA ଏବଂ ISROର ଏହି ମିଳିତ ମିଶନକୁ ୨୦୨୫ ଜୁଲାଇ ଶେଷ ସୁଦ୍ଧା ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶର ଶ୍ରୀହରିକୋଟାରୁ GSLV ରକେଟ ମାଧ୍ୟମରେ ଉତକ୍ଷେପଣ କରାଯିବ। ଏହାର ମୋଟ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରାୟ ୧.୫ ବିଲିୟନ ଡଲାର (ପ୍ରାୟ ୧୨,୫୦୦ କୋଟି ଟଙ୍କା), ଏହାକୁ ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ମହଙ୍ଗା ପୃଥିବୀ ଇମେଜିଂ ଉପଗ୍ରହ କରିଥାଏ।
NISAR ଉପଗ୍ରହକୁ ସ୍ବତନ୍ତ୍ର କରୁଥିବା ବିଷୟ ହେଉଛି ଏହାର ଡୁଆଲ ଫ୍ରିକ୍ୱେନ୍ସି ରାଡାର ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା। ଏଥିରେ ଦୁଇଟି ଭିନ୍ନ ରାଡାର ଅଛି –
ପ୍ରଥମ S-ବ୍ୟାଣ୍ଡ ରାଡାର, ଯାହା ISROର ଅହମଦାବାଦ-ସ୍ଥିତ ସ୍ପେସ ଆପ୍ଲିକେସନ ସେଣ୍ଟର (SAC) ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ ହୋଇଛି।
ଦ୍ୱିତୀୟ L-ବ୍ୟାଣ୍ଡ ରାଡାର, ଯାହା NASAର କାଲିଫର୍ନିଆ-ସ୍ଥିତ ଜେଟ ପ୍ରପଲ୍ସନ ଲ୍ୟାବ (JPL) ଦ୍ୱାରା ବିକଶିତ ହୋଇଛି।
ଦୁଇଟି ରାଡାର ମିଳିତ ଭାବରେ ପୃଥିବୀ ପୃଷ୍ଠରେ ସୂକ୍ଷ୍ମ ପରିବର୍ତ୍ତନ, ଧ୍ରୁବୀୟ ବରଫ, ହିମବାହ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ, ଆଗ୍ନେୟଗିରି, ଭୂସ୍ଖଳନ ଏବଂ ଭୂମିକମ୍ପ ଭଳି ଘଟଣା ଉପରେ ନିରୀକ୍ଷଣ କରିବ। ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ‘ସିନ୍ଥେଟିକ ଆପର୍ଚର ରାଡାର (SAR)’ ଉପରେ ଆଧାରିତ।
ଏହି ଅଭୂତପୂର୍ବ ମିଶନର ମୂଳଦୁଆ ୨୦୧୨ ମସିହାରେ ISRO ଏବଂ NASA ମଧ୍ୟରେ ଆଲୋଚନା ମାଧ୍ୟମରେ ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା। ୨୦୧୪ ମସିହାରେ, ଦୁଇ ଏଜେନ୍ସି ମଧ୍ୟରେ ଏକ ସରକାରୀ ଚୁକ୍ତିନାମା ସ୍ବାକ୍ଷରିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ଅଧୀନରେ ଗୋଟିଏ ରାଡାର ଭାରତରେ ଏବଂ ଅନ୍ୟଟି ଆମେରିକାରେ ନିର୍ମାଣ କରାଯିବାର ଥିଲା। ଅହମଦାବାଦର SAC ସେଣ୍ଟରର ନିର୍ଦ୍ଦେଶକ ଡକ୍ଟର ନୀଲେଶ ଦେଶାଇଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହା ଭାରତର ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ପ୍ରଗତିକୁ ପ୍ରତୀକ, ଯେଉଁଥିରେ ଆମର ପ୍ରଥମ ସକ୍ରିୟ ରାଡାର ୨୦୧୨ରେ ଲଞ୍ଚ କରାଯାଇଥିଲା ଏବଂ ସାଢେ ଚାରି ବର୍ଷ ପାଇଁ ସଫଳତାର ସହିତ କାମ କରିଥିଲା।
ଭାରତର SAR ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଭାବିତ ହୋଇ, NASA ମିଳିତ ଭାବରେ ଏକ ନୂତନ ଏବଂ ଅଧିକ ଆଧୁନିକ ଉପଗ୍ରହ ବିକଶିତ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେଇଥିଲା। ସେତେବେଳେ NASAରେ ‘ସ୍ବିପ SAR ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା’ ଥିଲା, ଯାହା ସାଧାରଣ SAR ଅପେକ୍ଷା ଭଲ ରିଜୋଲ୍ୟୁସନ ଏବଂ କଭରେଜ ପ୍ରଦାନ କରେ।
NISAR ଉପଗ୍ରହ ଭୂମିକମ୍ପ, ଭୂସ୍ଖଳନ, ହିମବାହ ତରଳିବା, ସମୁଦ୍ର ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପରିବେଶଗତ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପର ସଠିକ ତଦାରଖ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ହେବ। ଏହି ଉପଗ୍ରହ ପ୍ରତି ୧୨ ଦିନରେ ପୃଥିବୀରେ ସମାନ ସ୍ଥାନର ଚିତ୍ର ନେବ, ଯାହା ବୈଜ୍ଞାନିକମାନଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ମାଇକ୍ରୋ-ଲେଭଲ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଚିହ୍ନଟ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବ। ଏହା କେବଳ ଭାରତ ଏବଂ ଆମେରିକାକୁ ନୁହେଁ ବରଂ ସମଗ୍ର ବିଶ୍ୱକୁ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଏବଂ ପ୍ରାକୃତିକ ବିପର୍ଯ୍ୟୟର ପୂର୍ବାନୁମାନ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ।
ଉତକ୍ଷେପଣର ୧ ରୁ ୩ ମାସ ମଧ୍ୟରେ, ଏହି ଉପଗ୍ରହ ତଥ୍ୟ ଦେବା ଆରମ୍ଭ କରିବ, ଯାହା ନୀତି ନିର୍ଦ୍ଧାରଣ, ବିପର୍ଯ୍ୟୟ ପରିଚାଳନା ଏବଂ ପରିବେଶ ସୁରକ୍ଷାରେ ଉପଯୋଗୀ ପ୍ରମାଣିତ ହେବ।
