ଢାକା,୧୭।୨: ଗତ କିଛି ଦିନ ଧରି, ବାଂଲାଦେଶୀ ରାଜନୀତିରେ ଏକ ନୂତନ କାର୍ଯ୍ୟକାଳ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଛି, Shadow କ୍ୟାବିନେଟ। ଫେବୃଆରୀ ୧୨, ୨୦୨୬ରେ ଅନୁଷ୍ଠିତ ୧୩ତମ ସଂସଦୀୟ ନିର୍ବାଚନରେ ବାଂଲାଦେଶ ନ୍ୟାସନାଲିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି (BNP) ବିପୁଳ ବିଜୟ ହାସଲ କରିବା ପରେ ଏକ ନୂତନ ସରକାର ଗଠନ ହେବାକୁ ଯାଉଛି। ଆଜି ବା ମଙ୍ଗଳବାର ତାରିକ ରହମାନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଭାବରେ ଶପଥ ଗ୍ରହଣ କରିବେ। ଏହି ସମୟରେ, ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ, ବିଶେଷକରି ନ୍ୟାସନାଲ ସିଟିଜେନ୍ସ ପାର୍ଟି (NCP) ଏବଂ ଜମାତ-ଏ-ଇସଲାମି (JeM) ର ନେତାମାନେ ଏକ ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନେଟ ଗଠନ ପାଇଁ ସେମାନଙ୍କର ପ୍ରସ୍ତୁତି ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି। ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠୁଛି: ଏହି ଛାୟା କ୍ୟାବିନେଟ ବା ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନଟ ପ୍ରକୃତରେ କ’ଣ, ଏବଂ ବାଂଲାଦେଶରେ ଏହା କାହିଁକି ଏତେ ଆଲୋଚନା ହେଉଛି।
ରାଜନୈତିକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନେଟ ହେଉଛି ମୂଳତଃ ବ୍ରିଟେନର ୱେଷ୍ଟମିନିଷ୍ଟର ସଂସଦୀୟ ବ୍ୟବସ୍ଥାରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ଏକ ଧାରଣା। ଏଥିରେ, ବିରୋଧୀ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ଶାସକ ସରକାରଙ୍କ କ୍ୟାବିନେଟର ପ୍ରତ୍ୟେକ ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଜଣେ ବରିଷ୍ଠ ନେତାଙ୍କୁ ଛିଡ଼ା କରନ୍ତି। ସ୍ୟାଡୋ ମିନିଷ୍ଟର ଭାବରେ ଜଣାଶୁଣା ଏହି ବିରୋଧୀ ନେତାମାନେ ସେହି ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ନୀତିଗୁଡ଼ିକ ତଦାରଖ କରନ୍ତି। ଏହି ବ୍ୟକ୍ତିମାନେ ସରକାରୀ ନୀତିଗୁଡ଼ିକୁ ସମାଲୋଚନା କରନ୍ତି, ସଂସଦରେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇବେ, ବିକଳ୍ପ ପ୍ରସ୍ତାବ ଦେବେ ଏବଂ ଜନସାଧାରଣଙ୍କୁ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବେ ଯେ ଯଦି ସେମାନଙ୍କ ଦଳ କ୍ଷମତାକୁ ଆସେ ତେବେ ଏହା କିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ।
ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନେଟର କୌଣସି ସରକାରୀ କ୍ଷମତା କିମ୍ବା କାର୍ଯ୍ୟନିର୍ବାହୀ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ନାହିଁ। ତଥାପି, ଏହାକୁ ଗଣତନ୍ତ୍ରର ସୁଦୃଢ଼ୀକରଣ ପାଇଁ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବିବେଚନା କରାଯାଏ। ଏହା ନିରନ୍ତର ସରକାରଙ୍କ ଉପରେ ନଜର ରଖେ, ସରକାରୀ ସ୍ବଚ୍ଛତା ଏବଂ ଦାୟିତ୍ୱ ବୃଦ୍ଧି କରେ। ଏହି ଅଭ୍ୟାସ ବହୁ ଦିନ ଧରି ବ୍ରିଟେନ, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଏବଂ କାନାଡା ପରି ଅନେକ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଦେଶରେ ପ୍ରଚଳିତ।
ପଢ଼ନ୍ତୁ ➡️ଆଜି ଶପଥ ନେବେ ରହମାନ
ବାଂଲାଦେଶର କେବେବି ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନେଟ ନାହିଁ। ଏଠାରେ ରାଜନୀତି ମୁଖ୍ୟତଃ ଶାସକ ଦଳ ଏବଂ ବିରୋଧୀ ଦଳ ମଧ୍ୟରେ ତୀବ୍ର ସଂଘର୍ଷ ଦ୍ୱାରା ପରିଲକ୍ଷିତ ହୋଇଛି। ତଥାପି, ୨୦୨୪ର ଜୁଲାଇ ଆନ୍ଦୋଳନ ଏବଂ ଏହାର ପରବର୍ତ୍ତୀ ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ରାଜନୈତିକ ଦୃଶ୍ୟପଟକୁ ପରିବର୍ତ୍ତନ କରିଛି। ସାମ୍ପ୍ରତିକ ନିର୍ବାଚନରେ, BNP ୨୦୦ରୁ ଅଧିକ ଆସନ ଜିତିଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଜମାତ-ଏ-ଇସଲାମି ଏବଂ ଏହାର ମେଣ୍ଟ (ଯାହା ମଧ୍ୟରେ NCP ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ) ପ୍ରାୟ ୭୦-୮୦ ଆସନ ଜିତିଥିଲା। NCP ମୁଖପାତ୍ର ଆସିଫ ମହମୁଦ ଶୋଜିବ ଭୂୟାନ ଫେସବୁକରେ ଲେଖିଛନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ଏକ ଛାୟା କ୍ୟାବିନେଟ ଗଠନ କରୁଛନ୍ତି, ଯାହା ସରକାରଙ୍କ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପଦକ୍ଷେପ ଉପରେ ନଜର ରଖିବ, ସ୍ବଚ୍ଛତା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଏବଂ ଏକ ପ୍ରହରୀ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ। ଏହା ପ୍ରଥମ ଥର ଯେତେବେଳେ ବାଂଲାଦେଶର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବିରୋଧୀ ଦଳ ଏପରି ସଂରଚିତ ‘ସ୍ୟାଡୋ’ ଦଳ ଗଠନ କରିବା ବିଷୟରେ କଥା ହେଉଛି। ଅନେକ ବିଶ୍ଳେଷକ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏହା ରାଜନୀତିରେ ଏକ ନୂତନ ପରିପକ୍ୱତା ଆଣିବ। ନୂତନ ସରକାର ସଂସ୍କାର ଏବଂ ସାମ୍ବିଧାନିକ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଉପରେ କାମ କରୁଥିବାରୁ, ଏକ ସ୍ୟାଡୋ କ୍ୟାବିନେଟ ଗଠନ ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ସ୍ବର ଦେଇପାରିବ।