ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ, ୨୫।୮: ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ରୁଷିଆରୁ ତେଲ କିଣିବା ପାଇଁ ଭାରତ ଉପରେ ମୋଟ ୫୦ ପ୍ରତିଶତ ଟାରିଫ୍ ଲାଗୁ କରିଛନ୍ତି। କେବଳ ଏତିକି ନୁହେଁ, ସେ ଧମକ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଯଦି ଭାରତ ଏବେ ବି ରୁଷିଆରୁ ତେଲ କିଣିବା ବନ୍ଦ ନ କରେ, ତେବେ ଏହା ବିରୋଧରେ ଆହୁରି କଠୋର କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରାଯାଇପାରିବ। ୨୫ ପ୍ରତିଶତ ଜରିମାନା ଘୋଷଣା କରି ଟ୍ରମ୍ପ କହିଥିଲେ, ଭାରତ ରୁଷିଆ ତେଲରୁ ଲାଭ ପାଉଛି। ଏହି ସମୟରେ, ମସ୍କୋ ପହଞ୍ଚିଥିବା ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏସ ଜୟଶଙ୍କର ଏପରି ଏକ ଉତ୍ତର ଦେଇଛନ୍ତି, ଯାହା ଅନେକ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠାଇଛି। ସେ କହିଛନ୍ତି, ଯଦି କୌଣସି ଦେଶକୁ ଭାରତରୁ ତେଲ କିଣିବାରେ ସମସ୍ୟା ହୁଏ, ତେବେ ସେ ତାହା କିଣିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଏଥିପାଇଁ କାହାକୁ ବାଧ୍ୟ କରାଯାଇପାରିବ ନାହିଁ। ଏବେ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି ଯେ, ଭାରତ କେଉଁ ଦେଶକୁ ତେଲ ବିକ୍ରୟ କରେ ଏବଂ ଭାରତ ଏତେ ତେଲ କେଉଁଠାରୁ ପାଏ।
କେଉଁ ଦେଶ ଭାରତରୁ ରିଫାଇନ ତେଲ କିଣନ୍ତି?
ଭାରତ ଅଶୋଧିତ ତେଲ ଆମଦାନୀ କରେ ଏବଂ ରିଫାଇନ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉତ୍ପାଦ ରପ୍ତାନି କରେ। ଭାରତରୁ ରିଫାଇନ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ କିଣୁଥିବା ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏହା ବ୍ୟତୀତ ୟୁରୋପୀୟ ସଂଘର ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ସହିତ ନେଦରଲାଣ୍ଡ, ସିଙ୍ଗାପୁର, ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ, ୟୁଏଇ, ଦକ୍ଷିଣ ଆଫ୍ରିକା ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଭାରତରୁ ସର୍ବାଧିକ ବିଶୋଧିତ ତେଲ କିଣୁଥିବା ଦେଶମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ୟୁରୋପୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଶୀର୍ଷରେ ଅଛନ୍ତି।
୨୦୨୪ ମସିହାରେ ଭାରତ ୟୁରୋପୀୟ ସଂଘକୁ ୧୯ ବିଲିୟନ ଡଲାରରୁ ଅଧିକ ମୂଲ୍ୟର ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉତ୍ପାଦ ରପ୍ତାନି କରିଥିଲା, ଯାହା ୨୦୨୪-୨୫ ମସିହାରେ ୧୫ ବିଲିୟନ ଡଲାରକୁ ହ୍ରାସ ପାଇଛି। GRTI ଅନୁଯାୟୀ, ଏହାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ ହେଉଛି ରୁଷିଆରୁ କିଣାଯାଇଥିବା ଅଶୋଧିତ ତେଲରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ଉତ୍ପାଦ ଉପରେ ପାଶ୍ଚାତ୍ୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକ ଦ୍ୱାରା ଲଗାଯାଇଥିବା ପ୍ରତିବନ୍ଧକ। ନିଷେଧ ସତ୍ତ୍ୱେ, ଭାରତ ୨୦୨୫ ମସିହାରେ ରୁଷିଆରୁ ୫୦ ବିଲିୟନ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ଅଶୋଧିତ ତେଲ କିଣିଥିଲା। ଏହା ଭାରତ ରୁଷିଆରୁ କିଣାଯାଇଥିବା ମୋଟ ତେଲର ପ୍ରାୟ ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ। ଭାରତ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁଷିଆରୁ ୧୪୩ ବିଲିୟନ ଡଲାର ମୂଲ୍ୟର ତେଲ କିଣିଛି।
ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ତୃତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ତୈଳ ବ୍ୟବହାରକାରୀ ଦେଶ। ଏହି ତାଲିକାରେ ଆମେରିକା ପ୍ରଥମ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି ଏବଂ ଚାଇନା ଦ୍ୱିତୀୟ ସ୍ଥାନରେ ଅଛି। ଭାରତ ଏହାର ଅଶୋଧିତ ତେଲ ଆବଶ୍ୟକତାର ପ୍ରାୟ ୮୫ ପ୍ରତିଶତ ଆମଦାନୀ କରୁଛି। ଏହା କେବଳ ରୁଷିଆରୁ ନୁହେଁ ବରଂ ସାଉଦି ଆରବ, ୟୁଏଇ, ଆମେରିକା, ନାଇଜେରିଆ, କୁଏତ, ମେକ୍ସିକୋ, ଓମାନରୁ ମଧ୍ୟ ତେଲ କିଣୁଛି। ଏପ୍ରିଲ ୨୦୨୧ରୁ ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତ ଇରାକରୁ ସର୍ବାଧିକ ତେଲ କିଣିଥିଲା। ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରୀ ହରଦୀପ ସିଂହ ପୁରୀ କହିଛନ୍ତି, ପୂର୍ବରୁ ମୋଟ ୨୭ ଦେଶ ଭାରତକୁ ତେଲ ବିକ୍ରି କରୁଥିଲେ। ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି ସଂଖ୍ୟା ୪୦କୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।
ଭାରତରେ ଅଶୋଧିତ ତୈଳ ଉତ୍ପାଦନ ବହୁତ କମ। ଆସାମ, ପଶ୍ଚିମ ଅଫଶୋର, ରାଜସ୍ଥାନ, ଗୁଜରାଟ ଏବଂ ମୁମ୍ବାଇରେ କିଛି ତେଲ ମିଳିଥାଏ। କୁହାଯାଉଛି ଯେ, ଦେଶର ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ମଧ୍ୟ ତୈଳ ଭଣ୍ଡାର ମିଳିଛି। ଆଣ୍ଡାମାନ ସାଗରରେ ବିପୁଳ ତୈଳ ଭଣ୍ଡାର ଥିବା ଅନୁମାନ କରାଯାଉଛି, ଯାହାକୁ ଭାରତ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିବାରେ ନିୟୋଜିତ ଅଛି। ଯଦି ଆମେ ବିଶ୍ୱ ବିଷୟରେ କଥା ହେବା, ତେବେ ଭେନେଜୁଏଲାରେ ସବୁଠାରୁ ଅଧିକ ତୈଳ ଭଣ୍ଡାର ଅଛି। ଏହା ପରେ ସାଉଦି ଆରବ, ଇରାନ, କାନାଡା ଏବଂ ଇରାକ ଆସୁଛନ୍ତି।
