ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୫।୨ : କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ ବଣ୍ଡ(ଇଲୋକ୍ଟ୍ରାଲ ବଣ୍ଡ) ଯୋଜନା ବାତିଲ କରାଯିବା ଉଚିତ କି ନୁହେଁ ତାହା ଉପରେ ଗୁରୁବାର ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ରାୟ ଦେଇଛନ୍ତି। ଶୀର୍ଷ ଅଦାଲତ କହିଛନ୍ତି ଅଜ୍ଞାତ ନିର୍ବାଚନ ବଣ୍ଡ ଯୋଜନା ସୂଚନା ଅଧିକାର ଏବଂ ଧାରା ୧୯ (୧) (କ) ର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଅଟେ। ଅଦାଲତ କହିଛନ୍ତି ରାଜନୈତିକ ଦଳମାନଙ୍କୁ ଆର୍ଥିକ ସହାୟତା ପ୍ରତିଶୋଧ ଭାବନା ସୃଷ୍ଟି କରିପାରେ। ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି ଡିଓ୍ବାଇ ଚନ୍ଦ୍ରଚୂଡଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଏକ ପାଞ୍ଚ ଜଣିଆ ବେଞ୍ଚ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତି ଦେଇଛନ୍ତି। ଏହି ବେଞ୍ଚରେ ଜଷ୍ଟିସ ସଞ୍ଜୀବ ଖାନ୍ନା, ବିଆର ଗାଭାଇ, ଜେବି ପାରଦୀୱାଲା ଏବଂ ମନୋଜ ମିଶ୍ର ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି।
ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି କହିଛନ୍ତି କଳା ଟଙ୍କାକୁ ରୋକିବା ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ ବଣ୍ଡ କେବଳ ଏକ ଯୋଜନା ନୁହେଁ। ଏହା ପାଇଁ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବିକଳ୍ପ ମଧ୍ୟ ଅଛି। ସେ କହିଛନ୍ତି କଳା ଟଙ୍କା ରୋକିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସୂଚନା ଅଧିକାରର ଉଲ୍ଲଂଘନ ଯଥାର୍ଥ ନୁହେଁ। ସରକାରଙ୍କ ଟଙ୍କା କେଉଁଠୁ ଆସୁଛି ଏବଂ କେଉଁଠିକୁ ଯାଉଛି ନାଗରିକମାନେ ଜାଣିବାର ଅଧିକାର ରହିଛି।
ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତି କହିଛନ୍ତି ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡିକ ଗ୍ରହଣ କରିଥିବା ପାଣ୍ଠି ବିଷୟରେ ଭୋଟରଙ୍କ ଜାଣିବାର ଅଧିକାର ରହିଛି। ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡିକର ପାଣ୍ଠି ବିଷୟରେ ସୂଚନା ରହିବା ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଫ୍ରାଞ୍ଚାଇଜ ଚଳାଇବା ପାଇଁ ସ୍ପଷ୍ଟତା ପ୍ରଦାନ କରନ୍ତି। ନିର୍ବାଚନ ବଣ୍ଡ ଯୋଜନାକୁ ଅଣସାମ୍ବିଧାନିକ ବୋଲି ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟ ଘୋଷଣା କରିଛନ୍ତି।
୨୦୧୮ରେ ନିର୍ବାଚନ ବଣ୍ଡ ଯୋଜନା ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା। ଏହି ଯୋଜନାକୁ ସୁପ୍ରିମକୋର୍ଟରେ କମନ କାଉଜ, ଆସୋସିଏଶନ ଫର ଡେମୋକ୍ରାଟିକ ରିଫର୍ମସ ଏବଂ କମ୍ୟୁନିଷ୍ଟ ପାର୍ଟି ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ (ମାର୍କ୍ସବାଦୀ) ସମେତ ଅନେକ ଦଳ ଚ୍ୟାଲେଞ୍ଜ କରିଥିଲେ। ଗତ ବର୍ଷ ଅକ୍ଟୋବର ୩୧ ରୁ ନଭେମ୍ବର ୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରଧାନ ବିଚାରପତିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ୫ ଜଣ ବିଚାରପତିଙ୍କ ସମ୍ବିଧାନ ବେଞ୍ଚ ଏହି ମାମଲାର ଶୁଣାଣି କରିଥିଲେ।
ସାଧାରଣ କାରଣ ଏବଂ ଏଡିଆରର ଓକିଲ ପ୍ରଶାନ୍ତ ଭୂଷଣ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅଦାଲତରେ ଯୁକ୍ତି ବାଢ଼ିଥିଲେ ଭୋଟ ଚାହୁଁଥିବା ଦଳ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରାର୍ଥୀଙ୍କ ବିଷୟରେ ସୂଚନା ପାଇବା ପାଇଁ ନାଗରିକମାନଙ୍କର ସମସ୍ତ ଅଧିକାର ରହିଛି। ପ୍ରତ୍ୟେକ କମ୍ପାନୀ କେତେ ଦାନ କରିଛନ୍ତି ତାହା ଜାଣିବା ଲୋକଙ୍କ ପକ୍ଷେ ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ ବୋଲି ସେ କହିଛନ୍ତି। ଏଥି ସହିତ ବରିଷ୍ଠ ଆଡଭୋକେଟ କପିଲ ସିବଲ କହିଛନ୍ତି ଏହି ଯୋଜନାରେ କିଛି ନାହିଁ ଯାହା ଦାନକୁ ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟା ସହିତ ଯୋଡିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏସବିଆଇ ନିଜେ କହିଛି ଯେ ବଣ୍ଡ ରାଶି ଯେକୌଣସି ସମୟରେ ଏବଂ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ହୋଇପାରିବ।
ଇଲେକ୍ଟୋରାଲ ବଣ୍ଡ ଯୋଜନା ଅଧୀନରେ, ଷ୍ଟେଟ ବ୍ୟାଙ୍କ ଅଫ ଇଣ୍ଡିଆ (ଏସବିଆଇ) ରୁ ଭୋଟର ବଣ୍ଡ କ୍ରୟ କରି ଯେକେହି ରାଜନୈତିକ ଦଳକୁ ଦାନ କରିପାରିବେ। ଦାତାଙ୍କର ପରିଚୟ ଗୋପନୀୟ ରଖାଯାଏ । ଏହି ଯୋଜନା ଅନୁଯାୟୀ, କୌଣସି ବଣ୍ଡରୁ ଆୟ ଯାହା ୧୫ ଦିନ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ନ ହୁଏ ତାହା ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ରିଲିଫ ପାଣ୍ଠିକୁ ପ୍ରଦାନ କରାଯାଇଥାଏ।
