ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୨୩।୩: ଆମେରିକା ଏବଂ ଇରାନ ମଧ୍ୟରେ ସଂଘର୍ଷ ହେତୁ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଅବରୋଧ ହେବା ଯୋଗୁ ଭାରତର ତୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ଗୁରୁତର ଭାବରେ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି। ଦେଶ ଭିତରେ LPG ଷ୍ଟକ ହ୍ରାସ ପାଇବାକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ସରକାରୀ ତୈଳ ବିପଣନ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକ (OMCs) ଏବେ ପରିବାରରେ ବ୍ୟବହୃତ ମାନକ 14.2-କିଲୋଗ୍ରାମ ସିଲିଣ୍ଡରରେ କେବଳ 10 କିଲୋଗ୍ରାମ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ କରିବାକୁ ବିଚାର କରୁଛନ୍ତି। ମନିକଣ୍ଟ୍ରୋଲର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଏହି ରଣନୀତିର ପ୍ରାଥମିକ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ହେଉଛି ସର୍ବାଧିକ ସଂଖ୍ୟକ ପରିବାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସୀମିତ ଉପଲବ୍ଧ ଗ୍ୟାସ ପହଞ୍ଚିବା ନିଶ୍ଚିତ କରିବା।
କମ୍ପନି ଆକଳନ ଅନୁଯାୟୀ, ଏକ ମାନକ 14.2-କିଲୋଗ୍ରାମ ସିଲିଣ୍ଡର ହାରାହାରି ୩୫-୪୦ ଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବ। ତୁଳନାରେ, ଏକ ୧୦ କିଲୋଗ୍ରାମ ସିଲିଣ୍ଡର ପ୍ରାୟ ଗୋଟିଏ ମାସ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି। ଏହି ହ୍ରାସ ଦ୍ୱାରା ସଞ୍ଚିତ ଗ୍ୟାସ କମ୍ପାନୀଗୁଡ଼ିକୁ ସେହି ପରିବାରଗୁଡ଼ିକର ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ କରିବ ଯେଉଁଠାରେ ସିଲିଣ୍ଡରଗୁଡ଼ିକ ହ୍ରାସ ପାଇବାକୁ ବସିଛି। ଯଦି ଏହି ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହୁଏ, ତେବେ ସିଲିଣ୍ଡରରେ ନୂତନ ଷ୍ଟିକର ଲଗାଯିବ ଏବଂ ହ୍ରାସ ହୋଇଥିବା ଓଜନ ଅନୁପାତରେ ସେମାନଙ୍କର ମୂଲ୍ୟ ହ୍ରାସ ପାଇବ।
ଭାରତ ଏହାର LPG ଆବଶ୍ୟକତାର ପ୍ରାୟ ୬୦% ଆମଦାନୀ ମାଧ୍ୟମରେ ପୂରଣ କରେ। ଅଧିକନ୍ତୁ, ଏହି ଏଲପିଜି ଯୋଗାଣର ୯୦% ଉପସାଗରୀୟ ଦେଶଗୁଡ଼ିକରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଇରାନ ଏବଂ ଆମେରିକା ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ତେଜନା ବୃଦ୍ଧି ପାଇବା ଯୋଗୁ ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳା ଗୁରୁତର ଭାବରେ ବାଧାପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଛି। ଉପସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳରୁ ଆସୁଥିବା ଏଲପିଜି ପଠାଣର ସ୍ଥିତି ଗମ୍ଭୀର ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ରହିଛି। ଗତ ସପ୍ତାହରେ, ଦେଶରେ ଗ୍ୟାସ ବହନ କରୁଥିବା କେବଳ ଦୁଇଟି ଜାହାଜ ପହଞ୍ଚିଥିଲା; ଏହି ପହଞ୍ଚିଥିବା ମୋଟ ୯୨,୭୦୦ ଟନ ଏଲପିଜି ଥିଲା – ଯାହା ଭାରତର ମୋଟ ବ୍ୟବହାରର ମାତ୍ର ଗୋଟିଏ ଦିନ ସହିତ ସମାନ। ବର୍ତ୍ତମାନ, ଛଅଟି ଭାରତୀୟ ପତାକାଯୁକ୍ତ ଏଲପିଜି ଟ୍ୟାଙ୍କର୍ ପାରସ୍ୟ ଉପସାଗରରେ ଫସି ରହିଛି, ଯାହା ଜାହାଜ ଚଳାଚଳ ମାର୍ଗ ପୁନର୍ବାର ଖୋଲିବା ଅପେକ୍ଷାରେ ଅଛି। ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଇରାନକୁ ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ଚେତାବନୀ ଦ୍ୱାରା ସଙ୍କଟ ଆହୁରି ତୀବ୍ର ହୋଇଛି।
ଭାରତର ଦୈନିକ ଏଲପିଜି ବ୍ୟବହାର ପ୍ରାୟ ୯୩,୫୦୦ ଟନ ରହିଛି। ଏହି ମୋଟ ମଧ୍ୟରୁ ୮୬% – କିମ୍ବା ପ୍ରାୟ ୮୦,୪୦୦ ଟନ – ଘରୋଇ ପରିବାର ଦ୍ୱାରା ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ। ମାର୍ଚ୍ଚ ପ୍ରଥମ ପକ୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ମୋଟ ବ୍ୟବହାର ୧୭% ହ୍ରାସ ପାଇଛି। ପରିସ୍ଥିତିକୁ ‘ଚିନ୍ତାଜନକ’ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରି ପେଟ୍ରୋଲିୟମ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ଯୁଗ୍ମ ସଚିବ ସୁଜାତା ଶର୍ମା ସୁଚିନ୍ତିତ ଭାବରେ ଗ୍ୟାସ ବ୍ୟବହାର କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି। ଯଦିଓ ସରକାର ଦାବି କରୁଛନ୍ତି ଯେ ଘରୋଇ ଯୋଗାଣ ବର୍ତ୍ତମାନ ନିୟମିତ ଅଛି, ତଥାପି ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଭୟର ବାତାବରଣ ରହିଛି।
