ଇସଲାମାବାଦ,୨୯।୩: ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ବିରୋଧରେ ଇରାନର ସଂଘର୍ଷ ବନ୍ଦ କରିବା ପାଇଁ ଚାଲିଥିବା ପ୍ରୟାସ ମଧ୍ୟରେ, ପାକିସ୍ତାନ ଏକ ବଡ଼ କୂଟନୈତିକ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ପାକିସ୍ତାନ ଇରାନ ସହିତ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଚୁକ୍ତି ଚୂଡ଼ାନ୍ତ କରିଛି, ଯାହା ଅଧୀନରେ 20ଟି ଜାହାଜକୁ ହର୍ମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ପରିବହନ ପାଇଁ ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଛି। ପାକିସ୍ତାନ ଏହି ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପ୍ରଚଳିତ ଶକ୍ତି ସଙ୍କଟ ମଧ୍ୟରେ ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପ୍ରଦାନ କରୁଥିବା ଏକ ପଦକ୍ଷେପ ଭାବରେ ସୱାଗତ କରିଛି।
ଚୁକ୍ତିନାମା ଘୋଷଣା କରି, ପାକିସ୍ତାନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଇସାକ ଡାର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ଅନୁଯାୟୀ, ପ୍ରତିଦିନ ଦୁଇଟି ଜାହାଜକୁ ପ୍ରଣାଳୀ ଦେଇ ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦିଆଯିବ। ସେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପକୁ “ଶାନ୍ତିର ଇଙ୍ଗିତ” ଏବଂ ଏହି ଅଞ୍ଚଳ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥିରତା ବୃଦ୍ଧି କରିବାରେ ସକ୍ଷମ ଏକ “ରଚନାତ୍ମକ ପଦକ୍ଷେପ” ଭାବରେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ, ତାଙ୍କ ବିବୃତ୍ତିରେ, ଇସାକ ଡାର ସିଧାସଳଖ ଆମେରିକାର ଉପରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଜେ.ଡି. ଭାନ୍ସ, ବୈଦେଶିକ ସଚିବ ମାର୍କୋ ରୁବିଓ ଏବଂ ଇରାନର ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରୀ ଆବାସ ଆରାକଚିଙ୍କୁ ଟ୍ୟାଗ କରିଛନ୍ତି। ଏହା ଏକ ସ୍ପଷ୍ଟ ସଙ୍କେତ ପଠାଏ ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏହି ଚୁକ୍ତିକୁ କେବଳ ଏକ ଜାହାଜ ବ୍ୟବସ୍ଥା ଭାବରେ ନୁହେଁ, ବରଂ ଏକ ବ୍ୟାପକ କୂଟନୈତିକ ଚାଲର ଏକ ଅବିଚ୍ଛେଦ୍ୟ ଅଂଶ ଭାବରେ ଦେଖେ।
ପ୍ରକୃତରେ, ଫେବୃଆରୀ 28 ତାରିଖରେ ଇରାନ ବିରୁଦ୍ଧରେ ଆମେରିକା ଏବଂ ଇସ୍ରାଏଲ ଦ୍ୱାରା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିବା ଆକ୍ରମଣ ପରଠାରୁ, ହରମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ବନ୍ଦ ହୋଇଯାଇଛି। ଏହା ବିଶ୍ୱ ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ଉପରେ ଗମ୍ଭୀର ପ୍ରଭାବ ପକାଇଛି, ଯାହା ଫଳରେ ତେଲ ମୂଲ୍ୟ ପ୍ରତି ବ୍ୟାରେଲ ପିଛା $100 ଅତିକ୍ରମ କରିଛି।
ବର୍ତ୍ତମାନର ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଦୃଷ୍ଟିରେ ରଖି, ଇରାନର ଇସଲାମିକ ରିଭଲ୍ୟୁସନରୀ ଗାର୍ଡ କର୍ପସ (IRGC) ହରମୁଜ ପ୍ରଣାଳୀକୁ ଏକ ପ୍ରକାର “ଚେକ ପଏଣ୍ଟ” ରେ ପରିଣତ କରିଛି। ଜାହାଜଗୁଡ଼ିକୁ ଏବେ ଯିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବା ପୂର୍ୱରୁ ସେମାନଙ୍କର ମାଲବାହୀ କର୍ମଚାରୀ, କର୍ମଚାରୀ ଏବଂ ଗନ୍ତବ୍ୟସ୍ଥଳ ସମ୍ପର୍କରେ ବ୍ୟାପକ ବିବରଣୀ ପ୍ରଦାନ କରିବାକୁ ପଡିବ; କେବଳ ଏକ କ୍ଲିୟରାନ୍ସ କୋଡ ପାଇବା ପରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଇରାନୀୟ ନିରୀକ୍ଷଣ ଅଧୀନରେ ପାସେଞ୍ଜର ଅନୁମତି ଦିଆଯାଇଛି। ଏହି ପରିବହନ ସୁବିଧା ପାଇଁ କିଛି ଜାହାଜକୁ $2 ନିୟୁତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆଦାୟ କରାଯାଉଥିବା ରିପୋର୍ଟ ମଧ୍ୟ ରହିଛି।
ଆଲ ଜାଜିରାର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ଶତ୍ରୁତା ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରଠାରୁ, କେବଳ ପ୍ରାୟ 150 ଜାହାଜ ଏହି ମାର୍ଗ ଦେଇ ପରିବହନ କରିବାରେ ସଫଳ ହୋଇଛନ୍ତି। ସାଧାରଣ ସମୟରେ ସାଧାରଣତଃ ଦେଖାଯାଉଥିବା ପରିମାଣ ଅପେକ୍ଷା ଏହା ଯଥେଷ୍ଟ କମ। ମୋଟ ସାମୁଦ୍ରିକ ପରିବହନ ପ୍ରାୟ 90% ହ୍ରାସ ପାଇଛି, ଯାହା ବିଶ୍ୱ ବଜାରରେ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଅସ୍ଥିରତା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି।
ଏହି ପରିସ୍ଥିତି ମଧ୍ୟରେ, ପାକିସ୍ତାନର ସକ୍ରିୟ କୂଟନୀତି ଏହାକୁ ଏହି ସଙ୍କଟରେ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂମିକା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିଛି। ସେନା ମୁଖ୍ୟ ଅସୀମ ମୁନିର ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ସହ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ, ଯେତେବେଳେ ଇସାକ ଦାର ଇରାନ ଏବଂ ତୁର୍କୀର ନେତାମାନଙ୍କ ସହ ଯୋଗାଯୋଗ କରିଥିଲେ।
ପାକିସ୍ତାନ ଇରାନ ସହିତ ପ୍ରାୟ 900 କିଲୋମିଟର ସୀମା ଅଂଶୀଦାର କରେ, ଏବଂ ଏହି ପରିସ୍ଥିତିରେ ଇସଲାମାବାଦ ନିଜକୁ ମଧ୍ୟସ୍ଥତା ଭାବରେ ଅବସ୍ଥାପିତ କରିଛି। ଅଲ ଜାଜିରାର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ଅନୁଯାୟୀ, ବୈଦେଶିକ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ମୁଖପାତ୍ର ତାହିର ଆନ୍ଦ୍ରାବି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଉଭୟ ପକ୍ଷ ଚାହିଁଲେ ପାକିସ୍ତାନ ଆଲୋଚନା ଆୟୋଜନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ।
ଏହି ସମୟରେ, ପାକିସ୍ତାନ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଶେହବାଜ ସରିଫ ଇରାନ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ମାସୁଦ ପେଜେଶକିୟାନଙ୍କ ସହିତ ଚାଲିଥିବା ଶାନ୍ତି ପ୍ରୟାସ ବିଷୟରେ ଏକ ଅପଡେଟ ପ୍ରଦାନ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ଦୀର୍ଘ ଟେଲିଫୋନ ଆଲୋଚନା କରିଥିଲେ।
ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା କେବଳ ଶକ୍ତି ଯୋଗାଣ ପୁନଃସ୍ଥାପିତ କରିବାର ପ୍ରୟାସ ନୁହେଁ, ବରଂ ପାକିସ୍ତାନ ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରମୁଖ କୂଟନୈତିକ ବିଜୟକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ। ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଏହା କହିବା ଭୁଲ ହେବ ନାହିଁ ଯେ ପାକିସ୍ତାନ ଏକ ମଧ୍ୟସ୍ଥି ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରି ଇରାନରୁ ‘ପୁରସ୍କାର’ ଭାବରେ ଏହି ଆଶ୍ୱସ୍ତି ପାଇଛି, ଯାହା ଫଳରେ ଦେଶକୁ ତେଲ ଏବଂ ଗ୍ୟାସ ଯୋଗାଣ ପୁନଃଆରମ୍ଭ ହୋଇପାରିବ।